Tuyển sinh lớp 10 Hà Nội: Chiến thuật chọn nguyện vọng để không "trượt hết" khi bỏ phân tuyến

Từ năm học 2026-2027, kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội sẽ chứng kiến một thay đổi mang tính bước ngoặt: chính thức bãi bỏ quy định chia khu vực tuyển sinh. Quyết định này từ UBND thành phố mở ra cơ hội cho học sinh được tự do lựa chọn bất kỳ trường THPT công lập nào trên toàn địa bàn, miễn là có hộ khẩu hoặc nơi cư trú tại Thủ đô.

Việc thực hiện tuyển sinh phi tuyến được đánh giá là bước đi công bằng, giúp học sinh tiếp cận những môi trường giáo dục phù hợp nhất với năng lực thay vì bị giới hạn bởi địa giới hành chính. Theo khảo sát của báo Tiền Phong, dưới góc nhìn của phụ huynh, thay đổi này mang lại không ít áp lực. Chị Hoàng Thu Thủy (phường Yên Sở) chia sẻ, việc không còn khu vực tuyển sinh khiến dữ liệu điểm chuẩn các năm trước chỉ còn giá trị tham khảo tương đối, làm tăng nguy cơ trượt nếu không biết cách sắp xếp thứ tự ưu tiên hợp lý.

Theo các chuyên gia giáo dục, "bẫy nguyện vọng" là rủi ro lớn nhất trong kỳ tuyển sinh năm nay. Ông Phạm Kim Thư, Hiệu trưởng Trường THPT Mai Hắc Đế, cảnh báo thí sinh không nên dồn cả 3 nguyện vọng vào nhóm các trường có mức cạnh tranh tương đương hoặc các trường tốp đầu. Với chỉ khoảng hơn 60% học sinh tốt nghiệp THCS có suất vào công lập, cuộc đua vẫn vô cùng gay gắt. Chiến lược an toàn nhất được đưa ra là nguyên tắc "một cao - một vừa - một chắc".

Để hiện thực hóa chiến lược này, học sinh cần thực hiện quy trình 4 bước kỹ lưỡng. Đầu tiên là việc tự đánh giá năng lực dựa trên điểm trung bình của các bài khảo sát định kỳ theo cấu trúc thi (Toán, Ngữ văn, Ngoại ngữ) và trừ đi một biên độ an toàn để tránh ảo tưởng. Bước tiếp theo là phân loại các trường thành 3 nhóm: nhóm "mơ ước", nhóm "phù hợp" và nhóm "an toàn". Ở bước thứ ba, thí sinh cần tỉnh táo tránh các sai lầm như chọn trường theo số đông bạn bè hoặc bỏ qua các yếu tố thực tế như khoảng cách đi lại và tổ hợp môn học thế mạnh của bản thân.

Bà Nguyễn Thị Thu Thủy, Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Tri Phương, nhấn mạnh vai trò của giáo viên chủ nhiệm trong việc tư vấn. Sau 4 năm đồng hành, giáo viên là người hiểu rõ nhất phong độ và năng lực thực tế của học sinh để đưa ra lời khuyên xác đáng. Khi rào cản địa lý bị xóa bỏ, số lượng hồ sơ vào mỗi trường sẽ trở nên khó dự báo hơn, khiến xác suất rủi ro tăng cao nếu học sinh chỉ chạy theo danh tiếng của trường mà quên mất phương án dự phòng.

Trước những biến động này, Sở GD&ĐT Hà Nội khuyến nghị phụ huynh và học sinh cần bám sát năng lực học tập thực tế và nên ưu tiên những trường gần nhà để đảm bảo việc học tập lâu dài trong suốt 3 năm THPT. Các nhà trường cũng được yêu cầu tăng cường tư vấn hướng nghiệp, giúp các em học sinh có cái nhìn toàn diện về các loại hình đào tạo, từ công lập, tư thục đến các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, từ đó đưa ra quyết định sáng suốt nhất cho tương lai.

Tổng hợp