Pháp luật
30/10/2026 09:31Đường đi của hơn 264 tỷ đồng "chảy" vào túi Chủ tịch Cây xanh Công Minh: Cơ chế "cắt phế" và chiêu trò thổi giá vật tư
Thông qua cơ chế trích lại từ 10% đến 15% giá trị từng gói thầu cây xanh trên khắp cả nước cùng thủ đoạn nâng khống giá nguyên vật liệu, Nguyễn Công Minh - Chủ tịch HĐQT hệ thống Cây xanh Công Minh - bị cáo buộc đã bỏ túi riêng hơn 264 tỷ đồng.
Mạng lưới thâu tóm nghìn tỷ và cơ chế chia chác bài bản
Theo cáo trạng vừa được Viện kiểm sát Nhân dân Tối cao ban hành, trong giai đoạn từ năm 2019 đến năm 2023, mạng lưới Cây xanh Công Minh do Nguyễn Công Minh đứng đầu đã thao túng và trúng tới 1.218 dự án trồng, chăm sóc cây xanh trải dài tại 38 tỉnh, thành phố. Tổng giá trị của các hợp đồng này lên tới hơn 3.962 tỷ đồng. Quá trình can thiệp và thực hiện sai phạm trong công tác đấu thầu tại chuỗi dự án nói trên bị cơ quan tố tụng xác định đã gây thiệt hại cho ngân sách hơn 790 tỷ đồng, trong đó cá nhân ông Minh trực tiếp chiếm hưởng hơn 264 tỷ đồng. Hiện tại, vị Chủ tịch HĐQT đã bỏ trốn, đang bị truy nã và bị truy tố vắng mặt cùng 46 bị can khác về tội "Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng".
Kết quả điều tra bóc trần dòng tiền hơn 264 tỷ đồng được gom về cho Nguyễn Công Minh thông qua một cơ chế phân chia lợi ích khép kín tại từng gói thầu, với sự giúp sức đắc lực của hai mắt xích then chốt: Lê Thị Hòa (Phó chủ tịch HĐQT) và Ngô Thị Ngọc Lý (Trưởng ban tài chính kiêm Giám đốc Công ty TNHH Công Minh Cây xanh).
Hằng năm, các giám đốc chi nhánh phải lập kế hoạch kinh doanh cho năm kế tiếp theo lệnh của ông Minh, liệt kê rõ số lượng dự án dự kiến trúng, giá trị hợp đồng, nhu cầu vốn vay cũng như phương án hoàn trả. Dựa trên bản kế hoạch này, ông Minh trực tiếp ngã giá với giám đốc từng khu vực về tỷ lệ phần trăm bản thân được hưởng từ mỗi gói thầu. Mọi thỏa thuận ngầm được cụ thể hóa bằng dự thảo "Phiếu giao việc", chuyển qua thư điện tử để Hòa và Lý in ra trình Chủ tịch phê duyệt. Căn cứ vào văn bản này, hai người phụ nữ thân tín sẽ theo sát tiến độ và tiến hành thu tiền.
Tỷ lệ ăn chia được quy định rõ: chi nhánh trực tiếp thi công giữ lại hơn 50% giá trị hợp đồng trước thuế; cấp khu vực được giữ 35% đến 40% để duy trì bộ máy và lo chi phí ngoại giao; phần còn lại từ 10% đến 15% bắt buộc phải chuyển thẳng về cho ông Minh thông qua Hòa và Lý ngay khi chủ đầu tư tạm ứng hoặc giải ngân thanh toán. Không dừng lại ở đó, Nguyễn Công Minh còn cho các khu vực vay tiền trước thời điểm đấu thầu để có kinh phí hoạt động và "ngoại giao". Đến khi trúng thầu và có dòng tiền từ dự án, các khu vực phải thanh toán sòng phẳng cả gốc lẫn lãi. Nhiệm vụ quản lý quỹ cho vay, đòi nợ và gom các khoản trích nộp này do Lý phụ trách, đối chiếu công nợ định kỳ để báo cáo cho Hòa và Minh.
Chiêu bài thổi giá vật tư và hai "két sắt" gom hàng trăm tỷ
Để hợp thức hóa nguồn tiền chuyển ngược về cho Chủ tịch cũng như các khoản chi phí ngoại giao không có chứng từ sổ sách, giám đốc các chi nhánh đã bắt tay với những nhà cung cấp nhằm nâng khống giá cây xanh, cọc chống và phân bón cao hơn nhiều so với giá trị thực. Khi doanh nghiệp hoàn tất việc thanh toán đủ tiền theo hóa đơn chứng từ khống, bên bán vật tư sẽ bí mật hoàn trả lại phần tiền chênh lệch theo cam kết ngầm.
Cơ quan công tố chỉ rõ, trong giai đoạn 2019 - 2023, Lê Thị Hòa đã giúp sức cho ông Minh cùng hệ thống Cây xanh Công Minh thực hiện việc thổi giá và gian lận tại 838 dự án có tổng giá trị hơn 2.600 tỷ đồng, gây thiệt hại hơn 549 tỷ đồng. Riêng cá nhân Hòa đã trực tiếp nhận thay cho ông Minh hơn 83 tỷ đồng. Toàn bộ khoản tiền này được Hòa tự thực hiện hoặc nhờ người khác rút tiền mặt, chuyển khoản theo lệnh của ông chủ để chi phí ngoại giao, chuyển cho vợ ông Minh mua đất, xây dựng nhà thờ họ hoặc nộp thẳng vào tài khoản chứng khoán của vị Chủ tịch.
Một đầu mối tài chính quan trọng khác là Ngô Thị Ngọc Lý. Trong thời gian từ năm 2021 đến 2023, Lý cùng nhiều cá nhân giúp sức cho hệ thống trúng 510 dự án với tổng trị giá hợp đồng hơn 1.484 tỷ đồng, gây thiệt hại gần 280 tỷ đồng. Lý được xác định là người trực tiếp thu nhận hơn 181 tỷ đồng tiền hưởng lợi bất chính từ các khu vực để chuyển về cho ông Minh. Tính chung, tổng số tiền bất chính mà Hòa và Lý đã nhận thay cho Nguyễn Công Minh là hơn 264 tỷ đồng.
Điểm đến của dòng tiền bất chính
Cáo trạng xác định nguồn tiền khổng lồ sau khi chảy về túi ông Minh đã bị phân tán vào nhiều mục đích khác nhau, từ chi phí "quan hệ", gom mua bất động sản, xây nhà thờ cho đến rót vốn vào thị trường chứng khoán. Dù vậy, ngoại trừ ba huyện thuộc tỉnh Quảng Trị cũ, cơ quan tố tụng hiện chưa thể xác định cụ thể chi tiết số tiền mà ông Minh đã dùng cho hoạt động ngoại giao tại các địa phương khác, cũng như các con số cụ thể đổ vào bất động sản và các khoản tiêu xài riêng.
Riêng tại địa bàn tỉnh Quảng Trị, cơ quan chức năng đã làm rõ việc người của Công ty Cây xanh Công Minh chi hàng trăm triệu đồng để "cảm ơn" một số cán bộ, lãnh đạo cấp huyện sau khi trúng thầu trót lọt. Điển hình, Chủ tịch UBND huyện Cam Lộ từng nhận số tiền 260 triệu đồng từ doanh nghiệp này nhưng sau đó đã chủ động nộp trả lại. Nhằm phục vụ công tác thu hồi tài sản và bảo đảm khắc phục tối đa hậu quả thiệt hại cho vụ án, lực lượng điều tra đã tiến hành phong tỏa, kê biên hàng loạt tài khoản ngân hàng cùng nhiều tài sản của các bị can liên quan.
PV (SHTT)