Thế giới
03/11/2026 13:43Ông Trump tung “đòn chốt hạ” trước bầu cử khiến đảng Cộng hòa ngỡ ngàng
Chiều 2/11, Tổng thống Mỹ Donald Trump xuất hiện tại Đài tưởng niệm Lincoln ở thủ đô Washington, địa điểm được lựa chọn để khép lại chuỗi vận động trước thềm bầu cử giữa kỳ ngày 3/11. Nhà Trắng từng quảng bá sự kiện này như một “đòn chốt hạ”, kỳ vọng tạo cú hích cuối cùng cho các ứng viên đảng Cộng hòa sau hàng loạt chuyến vận động tại các bang.
Thế nhưng, điều khiến nhiều người chú ý lại không phải những thông điệp chính trị hay cam kết kinh tế. Đứng trước Hồ Phản chiếu, ông Trump dành phần đáng kể thời lượng để nói về hệ thống đường ống cũ kỹ vừa được thay thế.
“Hệ thống đường ống đã quá cũ kỹ và hư hỏng nặng”, ông nói, đồng thời giơ lên những bức ảnh ghi lại tình trạng cơ sở hạ tầng bên dưới hồ trước khi được cải tạo. “Hiện tại, toàn bộ đường ống đã được cải tạo. Đó là những chiếc ống mới tinh”.
Trong bài phát biểu kéo dài 53 phút, Tổng thống Mỹ liên tục giới thiệu các dự án xây dựng, chỉnh trang mà ông trực tiếp chỉ đạo trong nhiệm kỳ thứ hai. Từ việc xóa hình vẽ bậy, sửa chữa đài phun nước, trùng tu các công trình tưởng niệm cho đến làm mới thảm cỏ tại Quảng trường Quốc gia (National Mall), tất cả đều được ông nhắc đến.
Trong khi đó, những vấn đề đang được cử tri quan tâm trước ngày bỏ phiếu lại không có nhiều đất xuất hiện.
“Giống như con người, cỏ cây cũng có sự sống”, ông Trump nói khi đề cập đến thảm cỏ trước Nhà Trắng. Theo Tổng thống, khu vực này từng có chất lượng rất kém trong nhiều năm, nhưng nay đã trở nên “thực sự tuyệt đẹp”.
Thời điểm cuộc bầu cử giữa kỳ đến gần, giới chiến lược gia Cộng hòa ngày càng lo ngại về khả năng đảng này phải đối mặt với một thất bại lớn. Họ trông đợi bài phát biểu cuối cùng của ông Trump sẽ tiếp thêm động lực cho các ứng viên, đồng thời thuyết phục những cử tri còn do dự đi bỏ phiếu.
Bởi vậy, việc Tổng thống dành phần lớn thời gian để ca ngợi dự án cải tạo Hồ Phản chiếu khiến không ít người trong đảng bất ngờ. Một số cố vấn Nhà Trắng cũng không giấu được sự thất vọng khi ông bỏ lỡ cơ hội tập trung vào các vấn đề kinh tế vốn có sức ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định của cử tri.
Khi được Wall Street Journal đề nghị bình luận về bài phát biểu, một trợ lý thân cận với Tổng thống chỉ phản hồi bằng biểu tượng cảm xúc thể hiện sự thất vọng.
Một chiến lược gia kỳ cựu của đảng Cộng hòa nhận xét địa điểm tổ chức sự kiện rất lý tưởng, nhưng thông điệp mà ông Trump đưa ra lại hoàn toàn không ăn khớp. Trong khi đó, một quan chức chiến dịch cho rằng nếu đảng Cộng hòa mất quyền kiểm soát cả Hạ viện lẫn Thượng viện, vấn đề tảo xanh làm đục Hồ Phản chiếu sẽ chỉ là mối lo nhỏ nhất của họ.
Hạ nghị sĩ Cộng hòa Don Bacon, người chuẩn bị rời Quốc hội, cũng không giấu được sự tiếc nuối. Ông cho rằng ông Trump vốn nổi tiếng là người ngẫu hứng, hiếm khi bám sát thông điệp đã được đội ngũ truyền thông chuẩn bị.
Don Bacon từng kỳ vọng Tổng thống sẽ nhấn mạnh những thành tựu quan trọng như cắt giảm thuế hay bảo đảm an ninh biên giới để thuyết phục cử tri vào phút cuối. Tuy nhiên, những nội dung này chỉ được đề cập khá sơ sài trong bài phát biểu.
Sau sự kiện, một số cố vấn của ông Trump tìm cách giải thích rằng bài phát biểu tại Đài tưởng niệm Lincoln không phải thông điệp cuối cùng của chiến dịch vận động. Tuy nhiên, lời giải thích này nhanh chóng gây chú ý bởi chỉ một ngày trước đó, các quan chức cấp cao Nhà Trắng đã tổ chức họp báo và giới thiệu sự kiện theo đúng tinh thần một màn tổng kết chiến dịch.
Theo định hướng được đưa ra khi ấy, đây sẽ là cơ hội để Tổng thống gửi thông điệp cuối cùng tới cử tri, đồng thời phô diễn những thành tựu mà đảng Cộng hòa đạt được.
Ông Trump vốn xem việc chỉnh trang thủ đô Washington là một trong những dấu ấn đáng tự hào nhất trong nhiệm kỳ. Tổng thống tin rằng những thay đổi về diện mạo thành phố có thể khơi dậy niềm tự hào dân tộc, dù một số trợ lý đã khuyên ông nên dành sự chú ý cho những vấn đề khác.
Niềm tin của ông Trump dường như không hoàn toàn trùng khớp với tâm lý cử tri. Các cuộc thăm dò cho thấy phần lớn người dân Mỹ không ủng hộ những dự án xây dựng mà Tổng thống theo đuổi, dù nhóm cử tri Cộng hòa vẫn có đánh giá tích cực.
Bộ trưởng Nội vụ Doug Burgum phần nào lý giải sự kiên định này khi nói rằng ông Trump vốn là một nhà thầu xây dựng. “Muốn ông ấy ngồi yên cũng không được”, ông Burgum phát biểu hôm 2/11.
Theo kế hoạch ban đầu, Tổng thống Mỹ sẽ dành cả ngày 2/11 cho hai cuộc vận động lớn, tiếp nối nỗ lực suốt một tháng nhằm thúc đẩy nhóm cử tri bảo thủ ra bỏ phiếu. Tuy nhiên, vào phút chót, ông thay đổi lịch trình, chỉ tham gia các sự kiện qua cầu truyền hình trực tuyến và trực tiếp đến Đài tưởng niệm Lincoln. Những người thân cận cho biết ông đã ấp ủ ý tưởng này từ nhiều tuần trước.
Đội chiếc mũ lưỡi trai màu trắng in chữ USA, ông Trump nói liên tục gần một tiếng đồng hồ trước khán giả chủ yếu gồm một số nhân viên Cục Công viên Quốc gia và phóng viên báo chí.
Bên cạnh Tổng thống là bức ảnh lớn chụp Hồ Phản chiếu, kèm dòng chú thích: “Đã trở lại và đẹp chưa từng thấy!”. Ông vẫn thực hiện những động tác quen thuộc thường thấy trong các buổi vận động tranh cử, nhưng lần này không có những tràng pháo tay hưởng ứng. Không khí tại khu vực khá trầm lắng, một phần bởi các lối đi bộ quanh hồ đã bị phong tỏa để bảo đảm an ninh.
Trong suốt bài phát biểu, ông Trump chỉ dành một khoảng thời gian ngắn đề cập đến cuộc bầu cử, chủ yếu để chỉ trích các ứng viên Dân chủ, gọi họ là “những kẻ cực đoan”.
Dự án cải tạo Hồ Phản chiếu được ông Trump thúc đẩy từ đầu năm, với cam kết hoàn thành nhanh chóng và tiết kiệm hơn bất kỳ phương án nào khác. Tổng thống muốn công trình được đưa vào sử dụng đúng dịp kỷ niệm 250 năm thành lập nước Mỹ.
Tuy nhiên, kế hoạch đã không diễn ra như kỳ vọng khi hiện tượng tảo xanh bùng phát trên diện rộng, khiến hồ chưa thể mở cửa đúng thời hạn dự kiến.
Ông Trump còn cáo buộc có người cố tình phá hoại, rạch hỏng lớp lót mới dưới đáy hồ – hạng mục được ông chỉ đạo sơn màu “xanh cờ Mỹ”. Dù vậy, cáo buộc này sau đó bị bác bỏ, trong khi phía nhà thầu cũng thừa nhận đã xảy ra sai sót về chuyên môn.
Ngay trong bài phát biểu, Tổng thống tiếp tục dành thời gian giới thiệu những bức ảnh về công trình. Khi nói về lớp phủ mới dưới đáy hồ, ông bất ngờ quay sang hỏi các trợ lý có ai mang ảnh đến hay không. Một người nhanh chóng bước lên sân khấu với xấp ảnh trên tay.
Ông Trump lần lượt giơ từng bức ảnh trước khán giả, giải thích về hệ thống đường ống đã được thay mới, rồi chuyển sang giới thiệu thảm cỏ vừa được trồng lại nhưng theo lời ông đã bị phá hoại.
Với Tổng thống Mỹ, dự án này không đơn thuần là một công trình chỉnh trang cảnh quan. Ông xem nó như một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn nhằm khôi phục vị thế và hình ảnh nước Mỹ trên trường quốc tế.
Kết thúc bài phát biểu, ông Trump nhắc lại điều mà ông cho là sự thay đổi trong cách thế giới nhìn nhận nước Mỹ. “Chúng ta từng bị cả thế giới đàm tiếu suốt 4 năm”, ông nói, đồng thời cho rằng các nhà lãnh đạo nước ngoài từng coi Mỹ là đối tượng để chế giễu. “Nhưng nay, họ không còn dám cười nữa rồi”.
Dù vậy, với nhiều thành viên đảng Cộng hòa, điều họ chờ đợi ở màn xuất hiện cuối cùng trước ngày bỏ phiếu lại là một thông điệp khác: kinh tế, thuế và những vấn đề có thể tác động trực tiếp đến lá phiếu của cử tri.
QT (SHTT)