Tổng thống Trump ký sắc lệnh áp thuế 10% toàn cầu bất chấp phán quyết của Tòa án

Tối ngày 20/2, ông Trump đã chính thức ký sắc lệnh ban hành mức thuế quan toàn cầu 10% đối với tất cả các quốc gia, một động thái được ông mô tả là "vinh dự lớn" nhằm bảo vệ quyền lợi quốc gia.

Sắc lệnh mới này dự kiến sẽ có hiệu lực gần như ngay lập tức, bắt đầu từ 0:01 ngày 24/2 (giờ Mỹ). Phát biểu tại cuộc họp báo trước đó, ông Trump không giấu nổi sự thất vọng và dùng những lời lẽ gay gắt để chỉ trích các thẩm phán Tòa án Tối cao, cho rằng họ thiếu "dũng khí để làm những điều đúng đắn". Tuy nhiên, thay vì lùi bước, người đứng đầu Nhà Trắng khẳng định các phương án thay thế mà ông đang triển khai sẽ "mang lại nhiều tiền hơn và mạnh mẽ hơn".

Để lách qua các rào cản pháp lý mà Tòa án vừa thiết lập, ông Trump đã viện dẫn Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974. Công cụ này cho phép Tổng thống áp thuế bổ sung (lên đến 15%) trong thời hạn 150 ngày để đối phó với các vấn đề nghiêm trọng về cán cân thanh toán mà không cần thông qua các quy trình điều tra phức tạp. Bên cạnh đó, các mức thuế liên quan đến an ninh quốc gia theo Điều 301 vẫn được duy trì, đồng thời Washington sẽ khởi động thêm hàng loạt cuộc điều tra mới để thiết lập một hệ thống thuế "công bằng" hơn.

Thách thức lớn nhất đối với chính quyền ông Trump lúc này là nguy cơ phải hoàn trả khoản tiền thuế khổng lồ lên tới 175 tỷ USD cho các doanh nghiệp sau phán quyết của Tòa án. Con số này lớn đến mức vượt qua tổng chi ngân sách của cả Bộ Giao thông Vận tải và Bộ Tư pháp Mỹ cộng lại. Dù vậy, ông Trump tỏ ra khá bình thản trước áp lực này khi cho rằng Mỹ có thể đối mặt với các vụ kiện tụng kéo dài nhiều năm, đồng thời đặt dấu hỏi về việc xử lý số tiền ngân sách đã thu được trong thời gian qua.

Giới chuyên gia pháp lý có những nhận định trái chiều về bước đi này. Trong khi một số ý kiến cho rằng phán quyết của Tòa án đã thu hẹp đáng kể lựa chọn của Tổng thống và buộc ông phải sử dụng các công cụ chậm hơn, thì những người khác lại khẳng định Điều 122 chính là "vũ khí" lợi hại giúp ông Trump duy trì áp lực thương mại ngay lập tức. Các nguồn tin thân cận từ Nhà Trắng tiết lộ rằng chính quyền đã luôn dự phòng sẵn các kế hoạch thay thế và không bất ngờ trước kịch bản bị Tòa án ngăn chặn.

Thông tin về mức thuế 10% mới đã ngay lập tức tác động mạnh mẽ đến thị trường tài chính. Trái với những lo ngại về sự bất ổn, thị trường chứng khoán Mỹ đã ghi nhận sắc xanh đồng loạt khi các chỉ số S&P 500, Nasdaq và Dow Jones đều tăng điểm đáng kể. Trong khi đó, giá vàng giao ngay cũng bật tăng mạnh, vượt ngưỡng 5.000 USD mỗi ounce. Động thái này diễn ra trong bối cảnh số liệu thâm hụt thương mại của Mỹ năm qua vẫn ở mức cao (khoảng 901,5 tỷ USD), cho thấy quyết tâm của ông Trump trong việc dùng "bàn tay sắt" thuế quan để tái cân bằng cán cân thương mại toàn cầu.

Nguồn: Reuters