Lương giáo viên khó có chuyện “vọt lên” như lời đồn

Thực tế, tiền lương của giáo viên được chi trả theo hệ thống quy định chặt chẽ của Nhà nước, không phải con số tùy ý. Từ ngày 1/7/2024, mức lương cơ sở được điều chỉnh lên 2.340.000 đồng/tháng theo Nghị định 73/2024. Việc xếp lương, bổ nhiệm chức danh nghề nghiệp của giáo viên tiếp tục căn cứ vào các thông tư của Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng lộ trình cải cách tiền lương đã được Trung ương thông qua.

Đợt điều chỉnh lương vừa qua mang tính đồng bộ cho toàn bộ đội ngũ công chức, viên chức, nhằm bù đắp phần nào chi phí sinh hoạt tăng cao, chứ không phải ưu ái riêng khiến lương giáo viên tăng đột biến.

Với giáo viên mới ra trường, sau thời gian tập sự, việc được bổ nhiệm vào hạng III với hệ số 2,34 chỉ mang lại mức thu nhập thực lĩnh khoảng 6,5–8 triệu đồng mỗi tháng, đã bao gồm phụ cấp ưu đãi. Khoản phụ cấp này chủ yếu nhằm bù đắp cho môi trường làm việc đặc thù và áp lực nghề nghiệp, chứ không tạo ra sự chênh lệch lớn so với nhiều ngành viên chức khác. Ở các đô thị lớn, mức thu nhập này chỉ đủ trang trải những nhu cầu cơ bản.

Những con số “vài chục triệu” thường được gắn với giáo viên hạng I, song để chạm tới mốc này là cả một hành trình dài. Giáo viên phải trải qua nhiều năm công tác, từ hạng III lên hạng II rồi mới có cơ hội xét hoặc thi thăng hạng I. Riêng với giáo viên THPT, theo quy định hiện hành, thời gian từ khi ra trường đến khi đủ điều kiện hạng I có thể kéo dài 20–25 năm, kèm theo hàng loạt yêu cầu khắt khe về bằng cấp, chứng chỉ, danh hiệu thi đua và sáng kiến chuyên môn.

Không chỉ vậy, cơ hội thăng hạng còn phụ thuộc vào cơ cấu vị trí việc làm của từng trường. Ngay cả khi đáp ứng đủ tiêu chuẩn, giáo viên vẫn có thể phải chờ đợi nếu đơn vị đã hết chỉ tiêu hạng cao. Áp lực thi cử, xét duyệt cũng là rào cản lớn, nhất là với những giáo viên lớn tuổi, khi phải vừa giảng dạy, vừa ôn tập kiến thức pháp luật, ngoại ngữ, tin học.

Trong khi đó, những bảng lương cao thường được trích dẫn trên mạng xã hội chủ yếu thuộc về một số ít cán bộ quản lý hoặc giáo viên lâu năm, sắp nghỉ hưu, hưởng thêm nhiều khoản phụ cấp. Đây không phải là mặt bằng chung của toàn ngành. Thực tế, tỷ lệ giáo viên có thu nhập trên 20 triệu đồng chỉ chiếm phần rất nhỏ.

Nhìn một cách công bằng, lương giáo viên hiện nay chưa hề “cao ngất ngưởng” như nhiều lời đồn, mà mới chỉ tiệm cận mục tiêu “đủ sống”. Việc tăng thu nhập thông qua thăng hạng là quá trình dài, đòi hỏi năng lực, sự bền bỉ và cả may mắn, chứ không phải con đường dễ dàng cho tất cả mọi người.