Đời sống
07/04/2026 10:08Hiểm họa từ căn bếp: Cặp vợ chồng cùng mắc ung thư gan vì thói quen dùng dầu ăn sai lầm
Bi kịch từ những thùng dầu ăn "siêu tiết kiệm"
Câu chuyện đau lòng của gia đình ông Lý bắt đầu khi ông vừa trải qua ca phẫu thuật ung thư gan thì vợ ông cũng nhận chẩn đoán mắc bệnh ở giai đoạn đầu. Sự trùng hợp nghiệt ngã này khiến cả hai không khỏi thắc mắc khi họ vốn có lối sống lành mạnh, không bia rượu. Chỉ đến khi bác sĩ điều trị khai thác kỹ thói quen sinh hoạt, "hung thủ" thực sự mới lộ diện từ góc bếp.

Vợ ông Lý thừa nhận, để tiết kiệm và tiện lợi, gia đình bà thường mua những thùng dầu ăn hỗn hợp loại lớn 10 lít. Một thùng dầu như vậy thường được để ở góc bếp nóng ẩm và dùng dần trong suốt nửa năm mới hết. Bà không ngờ rằng, chính thói quen "tích trữ" này lại là mầm mống gây bệnh. Dầu thực vật vốn chứa nhiều axit béo không bão hòa đa, sau khi mở nắp và tiếp xúc với môi trường bếp nóng, tối, ẩm trong thời gian dài sẽ rất dễ bị oxy hóa và ôi thiu. Quá trình này sản sinh ra các chất độc hại như peroxit và aldehyd, trực tiếp gây tổn thương tế bào gan và làm tăng gánh nặng giải độc, dẫn đến nguy cơ ung thư theo thời gian.
Sai lầm chết người khi "chờ dầu bốc khói" mới nấu
Không chỉ sai ở cách bảo quản, phương pháp nấu nướng của gia đình ông Lý cũng là tác nhân thúc đẩy bệnh tật. Với quan niệm dầu phải nóng già, bốc khói thì xào rau mới thơm ngon, họ đã vô tình tạo ra những chất cực độc. Các chuyên gia cảnh báo rằng khi nhiệt độ dầu vượt quá 200 độ C, glycerol trong dầu sẽ phân hủy thành acrolein gây kích ứng và đặc biệt là benzo[a]pyrene – một chất có khả năng gây ung thư mạnh.
Bên cạnh đó, việc tiết kiệm bằng cách chiên rán thức ăn nhiều lần trong cùng một lượng dầu cũng cực kỳ nguy hiểm. Dầu tái sử dụng ở nhiệt độ cao chứa hàm lượng lớn polyme bị oxy hóa và axit béo chuyển hóa, khiến gan luôn trong tình trạng "chuyển hóa quá tải", dẫn đến gan nhiễm mỡ và các bệnh tim mạch nghiêm trọng.
Lời cảnh tỉnh cho sức khỏe lá gan
Nhiều người vẫn lầm tưởng chỉ cần ăn ít thịt mỡ là đã bảo vệ được gan, nhưng thực tế, loại dầu ăn và nhiệt độ nấu nướng mới là những yếu tố ảnh hưởng âm thầm và khốc liệt nhất. Đối với những người đã có sẵn bệnh lý nền như viêm gan B, béo phì hay tiểu đường, những thói quen dùng dầu sai cách này chẳng khác nào "giẫm đạp" lên một lá gan vốn đã bị tổn thương.
Để bảo vệ sức khỏe mạch máu và phòng ngừa ung thư gan, các chuyên gia khuyến cáo mỗi gia đình cần thay đổi tư duy từ khâu lựa chọn đến chế biến. Việc chuyển sang sử dụng các loại dầu chất lượng cao, bảo quản đúng cách và tuyệt đối không nấu ở nhiệt độ quá cao sẽ mang lại những thay đổi tích cực, giúp lá gan tránh khỏi những kịch bản đau lòng như gia đình ông Lý.