Đời sống
22/10/2026 16:19Uống râu ngô, mã đề, kim tiền thảo có làm tan sỏi thận?
Tôi nghe người ta mách uống nước râu ngô, kim tiền thảo hay mã đề có thể làm tan sỏi thận. Bác sĩ tư vấn điều đó có đúng không? (Khánh Linh - Hà Nội).
Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Văn Đức - Khoa Phẫu thuật Tiết niệu - Nam học, Bệnh viện Xanh Pôn (Hà Nội) tư vấn:
Từ lâu, nhiều loại cây thuốc đã được sử dụng trong y học cổ truyền. Một số chứa hoạt chất có tác dụng sinh học và đang được nghiên cứu. Tuy nhiên, việc một loại thảo dược được sử dụng lâu đời hoặc có tác dụng lợi tiểu không có nghĩa đã được chứng minh có khả năng làm tan sỏi thận.
Với râu ngô, mã đề, tác dụng lợi tiểu có thể khiến lượng nước tiểu tăng lên. Tuy nhiên, hiện chưa có đủ bằng chứng khoa học đáng tin cậy cho thấy những loại đồ uống này có thể làm tan các viên sỏi đã hình thành.
Tương tự, có một số nghiên cứu thực nghiệm cho thấy kim tiền thảo liên quan đến quá trình hình thành tinh thể sỏi, nhưng bằng chứng về hiệu quả điều trị trên người vẫn còn hạn chế.
Điều quan trọng là không nên nhầm lẫn giữa việc tăng lượng nước tiểu, hỗ trợ đào thải sỏi nhỏ trong một số trường hợp với việc làm tan viên sỏi. Khả năng sỏi tự thoát ra ngoài phụ thuộc vào kích thước, vị trí, hình dạng của sỏi và tình trạng đường tiết niệu.
Sỏi đường tiết niệu hình thành do các chất trong nước tiểu kết tinh và tích tụ. Thành phần sỏi không giống nhau ở tất cả bệnh nhân, do đó cách phòng ngừa và điều trị cũng khác biệt.
Sỏi canxi oxalat là một trong những loại sỏi phổ biến nhất. Nguy cơ hình thành sỏi liên quan đến nồng độ các chất trong nước tiểu, lượng nước uống, chế độ ăn và nhiều yếu tố chuyển hóa khác. Người bệnh không nên tự ý hạn chế canxi trong khẩu phần, bởi việc bổ sung đủ canxi từ thực phẩm theo nhu cầu có thể giúp giảm hấp thu oxalat ở ruột và hạn chế nguy cơ hình thành sỏi ở một số trường hợp.
Với sỏi axit uric, nước tiểu có tính axit là một yếu tố quan trọng. Loại sỏi này thường liên quan đến tình trạng tăng axit uric, bệnh gout, béo phì hoặc các rối loạn chuyển hóa. Một số trường hợp có thể làm tan sỏi bằng cách kiềm hóa nước tiểu dưới sự hướng dẫn của bác sĩ.
Sỏi nhiễm trùng có liên quan đến nhiễm khuẩn đường tiết niệu và có thể phát triển thành những viên sỏi lớn. Trong khi đó, sỏi cystine là loại hiếm gặp, liên quan đến rối loạn di truyền khiến cystine bài tiết nhiều vào nước tiểu.
Vì vậy, chỉ dựa vào triệu chứng hoặc lời mách bảo để lựa chọn bài thuốc là không đủ. Người bệnh cần được thăm khám, làm xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh khi cần thiết để xác định kích thước, vị trí, mức độ tắc nghẽn cũng như nguy cơ biến chứng.
Để phòng ngừa sỏi thận, người dân nên uống đủ nước để duy trì lượng nước tiểu phù hợp, hạn chế ăn quá mặn, duy trì chế độ ăn cân đối và điều chỉnh lượng đạm theo nhu cầu. Người từng bị sỏi nên tái khám theo lịch, đồng thời tìm hiểu thành phần sỏi nếu có điều kiện để xây dựng biện pháp dự phòng phù hợp.
Theo Phương Thúy (VietNamNet)