Bước ngoặt chính sách tiền tệ: Fed bất ngờ nâng lãi suất lần đầu tiên sau 3 năm

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) ngày 16/9 quyết định tăng lãi suất quỹ liên bang thêm 0,25 điểm phần trăm, lên 3,75-4%. Cả 12 thành viên Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) tham gia bỏ phiếu đều ủng hộ quyết định này.

Đây là lần đầu Fed tăng lãi suất kể từ tháng 7/2023. Trước đó, cơ quan này đã 6 lần liên tiếp giảm lãi suất với tổng mức giảm 1,75 điểm phần trăm.

Fed đưa ra quyết định trong bối cảnh lạm phát vẫn cao hơn mục tiêu 2%. Giá năng lượng tăng sau khi xung đột với Iran bùng phát từ cuối tháng 2 cũng làm gia tăng áp lực lên giá cả. Giá xăng tại Mỹ đã tăng hơn 45% kể từ khi cuộc chiến bắt đầu.

Theo số liệu mới nhất, lạm phát Mỹ tháng 8 tăng 3,4% so với cùng kỳ năm trước, trong khi tiền lương tăng 3,1%.

Trong đánh giá mới, Fed cho rằng hoạt động kinh tế Mỹ tiếp tục tăng trưởng với tốc độ khá vững. Chi tiêu trong nước vẫn tăng, năng suất và đầu tư của doanh nghiệp duy trì ở mức cao, trong khi tỷ lệ thất nghiệp biến động không đáng kể.

Fed dự báo GDP Mỹ tăng 2,3% trong năm nay, cao hơn mức dự báo đưa ra hồi tháng 6. Tỷ lệ thất nghiệp cuối năm được dự báo ở mức 4,1%, còn chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) tăng 3,7%.

Fed cũng lùi thời điểm dự kiến đưa lạm phát về mục tiêu 2% sang năm 2029, muộn hơn một năm so với dự báo trước.

Các dự báo lãi suất cho thấy đợt tăng lần này có thể chưa phải lần cuối trong năm. Trong số 19 quan chức Fed tham gia dự báo, 16 người dự kiến lãi suất sẽ tăng thêm ít nhất một lần trước cuối năm.

Chủ tịch Fed Kevin Warsh cho biết lạm phát vẫn quá cao và đã duy trì trên mức mục tiêu trong thời gian dài. Ông nói Fed không thể tác động trực tiếp đến từng mức giá như dầu hay thực phẩm, nhưng có thể hạn chế việc những cú tăng giá ban đầu lan sang các lĩnh vực khác của nền kinh tế.

Quyết định tăng lãi suất được đưa ra trong lúc Tổng thống Donald Trump nhiều lần yêu cầu Fed hạ lãi suất. Sau thông báo của Fed, ông tiếp tục kêu gọi ngân hàng trung ương giảm lãi suất, cho rằng lãi suất quỹ liên bang nên ở mức 1% hoặc thấp hơn.

Khi được hỏi về thông điệp dành cho Tổng thống Trump, ông Warsh không bình luận cụ thể về các cuộc trao đổi giữa hai bên. Chủ tịch Fed nói tính độc lập của ngân hàng trung ương thể hiện ở việc cơ quan này tập trung vào nhiệm vụ của mình và đưa ra chính sách dựa trên các điều kiện kinh tế.

Trên thị trường chứng khoán, các chỉ số chính của Mỹ giảm sau quyết định của Fed. Dow Jones mất khoảng 630 điểm, tương đương 1,21%. S&P 500 giảm 0,44%, trong khi Nasdaq Composite gần như đi ngang, giảm 0,01%.

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ cũng được giới đầu tư theo dõi sát. Lợi suất kỳ hạn 10 năm tăng trở lại vào cuối phiên, tiến gần mức cao nhất kể từ năm 2007. Theo ông Warsh, đà tăng lợi suất gần đây liên quan đến sức mạnh của kinh tế Mỹ, những bất ổn địa chính trị và nhu cầu vốn lớn từ các doanh nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI).

Giá vàng thế giới chịu sức ép sau quyết định tăng lãi suất. Đồng USD mạnh lên và chi phí cơ hội nắm giữ vàng tăng khiến kim loại quý kém hấp dẫn hơn với nhà đầu tư.

Fed cho biết sẽ tiếp tục theo dõi các số liệu kinh tế và đánh giá những rủi ro đối với triển vọng trước các cuộc họp chính sách tiếp theo.

PV (SHTT)