Kinh tế
02/11/2026 14:27Tiền gửi Kho bạc Nhà nước tại 3 ngân hàng lớn giảm hơn 35.000 tỷ đồng
Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý III/2026, tổng số dư tiền gửi của Kho bạc Nhà nước (KBNN) tại BIDV, VietinBank và Vietcombank đến cuối tháng 9 đạt 521.104 tỷ đồng, giảm 35.408 tỷ đồng, tương đương 6,4% so với cuối quý trước.
Vietcombank là ngân hàng ghi nhận mức giảm lớn nhất trong nhóm. Số dư tiền gửi KBNN tại đây giảm 14.711 tỷ đồng, tương ứng 7,9%, xuống còn 171.617 tỷ đồng.
Tại VietinBank, khoản tiền gửi này giảm 11.239 tỷ đồng, tương đương 6,1%, còn 173.001 tỷ đồng. Trong khi đó, BIDV giảm 9.458 tỷ đồng, tương ứng 5,1%, xuống 176.486 tỷ đồng. Dù mức giảm thấp nhất trong ba ngân hàng, BIDV vẫn dẫn đầu về số dư tiền gửi KBNN vào cuối tháng 9.
Đây là quý thứ hai liên tiếp nguồn tiền này đi xuống, sau khi tăng mạnh trong ba tháng đầu năm. Cuối năm 2025, tổng tiền gửi KBNN tại ba ngân hàng đạt 406.492 tỷ đồng. Đến cuối quý I/2026, con số tăng lên 563.035 tỷ đồng.
Sang quý II, số dư giảm 6.523 tỷ đồng và tiếp tục đi xuống trong quý III. Tính từ cuối tháng 3 đến hết tháng 9, lượng tiền KBNN gửi tại ba ngân hàng đã giảm tổng cộng 41.931 tỷ đồng. Riêng quý III chiếm khoảng 84,4% mức giảm trong giai đoạn này.
Dù vậy, so với cuối năm 2025, tổng số dư tiền gửi vẫn cao hơn 114.612 tỷ đồng, tương đương 28,2%.
Xét về cơ cấu, tiền gửi có kỳ hạn chiếm phần lớn số dư KBNN tại các ngân hàng. Tại BIDV, khoản tiền này đạt 173.175 tỷ đồng, tương đương 98,1% tổng tiền gửi KBNN. Tỷ lệ tại Vietcombank là 99,2%, với số dư 170.175 tỷ đồng.
So với tổng tiền gửi khách hàng, tiền gửi KBNN tương đương 9,6% tại Vietcombank, 8,9% tại VietinBank và 7,5% tại BIDV.
Tiền gửi Kho bạc biến động theo nhu cầu điều hành ngân quỹ
Kho bạc Nhà nước được phép sử dụng nguồn ngân quỹ tạm thời nhàn rỗi cho nhiều nghiệp vụ tài chính, trong đó có gửi tiền có kỳ hạn tại các ngân hàng thương mại.
Theo Nghị định 14/2025/NĐ-CP, nguồn tiền này được ưu tiên sử dụng để tạm ứng, cho ngân sách trung ương và ngân sách cấp tỉnh vay. Tiếp đó là thực hiện giao dịch mua bán lại trái phiếu Chính phủ. Sau khi cân đối các nhu cầu trên, KBNN mới sử dụng phần ngân quỹ tạm thời nhàn rỗi để gửi có kỳ hạn tại ngân hàng thương mại.
Các khoản tiền gửi có thời hạn 1, 2 hoặc 3 tháng. Khi đến kỳ đáo hạn, KBNN căn cứ nhu cầu thanh toán ngân sách và lượng ngân quỹ tạm thời nhàn rỗi để quyết định quy mô gửi tiếp.
Việc lựa chọn ngân hàng nhận tiền được thực hiện theo nguyên tắc cạnh tranh lãi suất. Theo Thông tư 103/2025/TT-BTC, KBNN xét chọn các mức lãi suất chào nhận từ cao xuống thấp trong phạm vi số tiền dự kiến gửi. Lãi suất áp dụng cho mỗi ngân hàng là mức do chính ngân hàng đó chào.
Cơ chế này tạo điều kiện để các ngân hàng cạnh tranh tiếp nhận nguồn vốn, đồng thời phải cân đối chi phí huy động với nhu cầu sử dụng vốn trong từng thời kỳ.
Số liệu của Bộ Tài chính cho thấy, trong tháng 9, thu ngân sách nhà nước đạt 162.700 tỷ đồng, trong khi chi ngân sách ở mức 256.800 tỷ đồng, cao hơn số thu 94.100 tỷ đồng.
Lũy kế 9 tháng đầu năm, tổng thu ngân sách đạt 2.187.300 tỷ đồng, còn tổng chi đạt 1.873.700 tỷ đồng. Giải ngân vốn đầu tư công đạt 62,9% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, với giá trị giải ngân tăng khoảng 202.600 tỷ đồng so với cùng kỳ năm trước.
Quy mô thu, chi ngân sách và tiến độ giải ngân đầu tư công là những yếu tố liên quan đến nhu cầu thanh toán, qua đó ảnh hưởng đến lượng ngân quỹ tạm thời nhàn rỗi KBNN có thể sử dụng để gửi tại ngân hàng thương mại.
Bên cạnh đó, Nghị quyết 168/NQ-CP ngày 27/6/2026 giao Bộ Tài chính chủ động quyết định hạn mức gửi tiền có kỳ hạn tại các ngân hàng thương mại, kể cả trường hợp vượt 50% khả năng ngân quỹ tạm thời nhàn rỗi.
Quy định này mở rộng quyền chủ động trong điều hành nguồn tiền, phục vụ phối hợp chính sách tài khóa và tiền tệ, đồng thời đặt ra yêu cầu bảo đảm khả năng thanh toán ngân sách.
Theo số liệu KBNN công bố, đến cuối tháng 9, tổng số dư tiền gửi có kỳ hạn của cơ quan này tại toàn hệ thống ngân hàng thương mại đạt khoảng 653.000 tỷ đồng. Đây là số liệu trên phạm vi toàn hệ thống, không chỉ riêng BIDV, VietinBank và Vietcombank.
HL (SHTT)