Ôtô - Xe máy
22/10/2026 09:43Volkswagen bắt tay hãng xe điện Trung Quốc nhưng doanh số vẫn lao dốc
Từng là một trong những thế lực thống trị thị trường ô tô Trung Quốc, Volkswagen đang đối mặt với thách thức lớn khi những khoản đầu tư vào công nghệ và các đối tác bản địa chưa mang lại kết quả kinh doanh như kỳ vọng.
Năm 2023, tập đoàn ô tô Đức quyết định hợp tác với Xpeng, nhà sản xuất xe điện Trung Quốc, nhằm rút ngắn thời gian phát triển sản phẩm và nhanh chóng thích nghi với thị hiếu khách hàng tại thị trường ô tô lớn nhất thế giới.
Tuy nhiên, sau ba năm, mẫu xe đầu tiên ra đời từ sự hợp tác này lại có màn ra mắt kém khả quan, đặt ra câu hỏi về hiệu quả chiến lược chuyển đổi của Volkswagen.
Theo cuộc điều tra của Reuters, dựa trên những tài liệu nội bộ chưa từng công bố cùng các cuộc phỏng vấn với sáu người am hiểu hoạt động của Volkswagen, khoảng cách giữa kỳ vọng và kết quả thực tế đang trở thành vấn đề đáng lo ngại đối với hãng xe Đức.
SUV điện hợp tác với Xpeng bán chưa đến 300 xe mỗi tháng
Mẫu SUV thuần điện Volkswagen ID. UNYX 08 được giới thiệu tại Trung Quốc vào tháng 4/2026, đánh dấu một trong những thành quả đáng chú ý của mối quan hệ hợp tác với Xpeng.
Volkswagen kỳ vọng mẫu xe sẽ giúp hãng lấy lại sức cạnh tranh trong phân khúc ô tô điện, nơi những nhà sản xuất nội địa đang liên tục tung ra sản phẩm mới với nhiều công nghệ hiện đại.
Tuy nhiên, số liệu từ công ty tư vấn ô tô ThinkerCar cho thấy ID. UNYX 08 chỉ đạt doanh số trung bình 267 xe mỗi tháng trong giai đoạn từ tháng 4 đến tháng 8/2026.
Con số này thấp xa mục tiêu 3.622 xe mỗi tháng mà Volkswagen từng đặt ra trong kế hoạch kinh doanh nội bộ.
Trong cùng giai đoạn, Xiaomi bán gần 57.000 chiếc SUV điện YU7, còn Zeekr tiêu thụ hơn 21.000 chiếc 7X. Doanh số cộng dồn của ID. UNYX 08 chỉ đạt khoảng 1.300 xe.
Sự chênh lệch này cho thấy những khó khăn mà Volkswagen đang gặp phải khi cạnh tranh với các thương hiệu Trung Quốc, không chỉ về giá bán mà còn ở công nghệ và khả năng tiếp cận khách hàng.
ID. UNYX 08 có giá khởi điểm khoảng 34.260 USD. Trong khi đó, nhiều mẫu SUV điện nội địa ở tầm giá tương đương được trang bị những tính năng nổi bật, chẳng hạn hệ thống cảm biến tiên tiến trên Xiaomi YU7 hoặc công nghệ sạc nhanh của Zeekr 7X.
Không chỉ đối mặt với sức ép từ sản phẩm cạnh tranh, Volkswagen còn gặp bất lợi bởi mạng lưới phân phối của dòng UNYX còn tương đối hạn chế.
Trong những tuần gần đây, hãng đã triển khai chương trình giảm giá ID. UNYX 08 tới 17% so với mức giá khi ra mắt vào tháng 4, nhằm cải thiện sức mua.
Kỳ vọng doanh số liên tục phải điều chỉnh
Những khó khăn của ID. UNYX 08 đã xuất hiện ngay từ giai đoạn lập kế hoạch.
Theo tài liệu nội bộ được Reuters tiếp cận, Volkswagen từng đặt mục tiêu bán 32.600 chiếc UNYX 08 trong năm 2026 và 70.400 chiếc vào năm 2027. Ở giai đoạn sau của vòng đời sản phẩm, hãng kỳ vọng doanh số có thể vượt 120.000 xe mỗi năm.
Tuy nhiên, đến đầu năm 2026, Volkswagen đã phải cắt giảm hơn 60% mục tiêu doanh số của năm xuống còn 12.300 chiếc.
Dự báo cho năm 2027 cũng được điều chỉnh còn 64.000 xe.
Bất chấp màn ra mắt chưa đạt kỳ vọng của UNYX 08, hãng xe Đức tiếp tục đặt mục tiêu lớn cho mẫu sedan ID. UNYX 09, một sản phẩm khác được phát triển trong khuôn khổ hợp tác với Xpeng.
Theo kế hoạch, mẫu sedan này sẽ được đưa tới đại lý trong tháng 10/2026. Tài liệu nội bộ cho thấy Volkswagen kỳ vọng doanh số trung bình gần 4.900 xe mỗi tháng, tiến tới mức hơn 90.000 xe mỗi năm vào năm 2034.
Dù vậy, kết quả kinh doanh thực tế của UNYX 08 đang đặt dấu hỏi về khả năng hoàn thành những mục tiêu tham vọng tương tự.
Về phía Volkswagen, tập đoàn không bình luận trực tiếp về các dự báo doanh số trong tài liệu nội bộ. Hãng khẳng định quan hệ hợp tác với Xpeng đã mang lại những kết quả quan trọng về công nghệ.
Trong đó, hai bên phát triển một kiến trúc điện tử mới phục vụ các mẫu xe sản xuất tại Trung Quốc, với thời gian hoàn thành chỉ 18 tháng. Volkswagen coi đây là bước tiến trong việc rút ngắn chu kỳ phát triển sản phẩm.
Tuy nhiên, có được nền tảng công nghệ mới không đồng nghĩa với việc sản phẩm sẽ nhanh chóng chinh phục khách hàng.
Những thương vụ hợp tác chưa mang lại kết quả như mong đợi
Trước khi bắt tay Xpeng, Volkswagen đã tìm kiếm nhiều cơ hội hợp tác với doanh nghiệp Trung Quốc nhằm cải thiện năng lực phát triển xe điện.
Reuters dẫn các nguồn tin cho biết tập đoàn Đức từng xem xét khả năng hợp tác với BYD, trong đó có phương án sử dụng nền tảng xe điện Dolphin cho thương hiệu Jetta.
Tuy nhiên, Volkswagen phủ nhận từng tiến hành đàm phán hợp tác với BYD, trong khi nhà sản xuất ô tô Trung Quốc không bình luận về thông tin này.
Volkswagen cũng được cho là đã cân nhắc hợp tác với Leapmotor trong năm 2023, trước khi Stellantis đạt thỏa thuận với doanh nghiệp này.
Một số dự án đã triển khai của Volkswagen tại Trung Quốc lại gặp trở ngại. Dự án phát triển ô tô bay bị hủy bỏ vướng vào tranh chấp pháp lý với đối tác, trong khi liên doanh xây dựng trạm sạc nhanh cùng Du-Power cũng phát sinh bất đồng giữa các bên.
Theo Reuters, một số người am hiểu chiến lược của Volkswagen mô tả cách tiếp cận đối tác bản địa bằng cụm từ "kết hôn rồi ly hôn", ám chỉ việc hợp tác để tiếp thu công nghệ trước khi chấm dứt liên minh.
Tuy nhiên, những thương vụ này cho thấy việc tiếp cận công nghệ nội địa chưa đủ để giải quyết toàn bộ khó khăn của hãng xe Đức.
Từ vị thế dẫn đầu đến nguy cơ mất thị phần
Thách thức mà Volkswagen phải đối mặt hiện nay không chỉ nằm ở doanh số của một mẫu SUV điện.
Trung Quốc từng đóng góp gần 50% lợi nhuận toàn tập đoàn, nhưng tỷ trọng hiện đã giảm xuống khoảng 10%.
Năm 2019, cứ năm chiếc ô tô bán ra tại Trung Quốc thì có một chiếc thuộc Volkswagen. Đến tám tháng đầu năm 2026, thị phần của tập đoàn chỉ còn khoảng 10%, theo số liệu từ Hiệp hội Xe con Trung Quốc (CPCA).
Sự thay đổi phản ánh cuộc cạnh tranh ngày càng quyết liệt tại thị trường mà Volkswagen từng duy trì vị thế dẫn đầu trong nhiều thập kỷ.
Các thương hiệu nội địa như BYD, Geely, Xiaomi và Zeekr đang gây sức ép bằng tốc độ phát triển sản phẩm nhanh, nhiều tính năng công nghệ và mức giá cạnh tranh.
Trong khi đó, Volkswagen phải thực hiện chương trình tái cấu trúc lớn nhất trong lịch sử 89 năm hoạt động để thích nghi với điều kiện kinh doanh mới.
Theo thông điệp gửi nhân viên ngày 10/9 được Reuters tiếp cận, ông Ralf Brandstaetter, lãnh đạo Volkswagen tại Trung Quốc, nhận định thị trường đang trải qua giai đoạn suy giảm bất thường.
Ông dự báo thị trường ô tô con Trung Quốc có thể thu hẹp 20% trong năm 2026, tương đương khoảng 4,5 triệu xe. Biên lợi nhuận toàn ngành được ông đưa ra ở mức 1,5%, trong khi chu kỳ phát triển sản phẩm đã rút ngắn từ bảy năm xuống còn ba năm.
Trước tình hình này, Volkswagen được yêu cầu điều chỉnh năng lực sản xuất theo nhu cầu thực tế và hạn chế sự chồng chéo giữa các thương hiệu trong tập đoàn.
Theo Bill Russo, nhà sáng lập công ty tư vấn Automobility tại Thượng Hải, Volkswagen vẫn còn cơ hội cải thiện vị thế. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất là tốc độ thay đổi của thị trường đang vượt quá khả năng tự đổi mới của hãng.
Những gì đang diễn ra với ID. UNYX 08 cho thấy ngay cả một tập đoàn ô tô có kinh nghiệm lâu năm và nguồn lực lớn cũng khó bảo đảm thành công chỉ bằng việc liên minh với doanh nghiệp công nghệ bản địa.
Đối với Volkswagen, bài toán hiện nay không còn đơn thuần là phát triển được xe điện mới nhanh hơn, mà là tạo ra những sản phẩm đủ sức cạnh tranh với các hãng Trung Quốc ngay trên sân nhà của họ.
PV (SHTT)