Xã hội
04/11/2026 20:48Bộ trưởng Công an hé lộ cách xử lý vi phạm giao thông mới: Có thể nhắc nhở lần đầu, tái phạm sẽ phạt nặng
Thông tin đáng chú ý này được Bộ trưởng Công an Lương Tam Quang đưa ra chiều 4/11, khi giải trình trước Quốc hội về dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi). Theo Bộ trưởng, xử phạt các hành vi vi phạm trật tự, an toàn giao thông đường bộ là vấn đề nhận được nhiều sự quan tâm từ cử tri và các đại biểu.
Để nâng cao hiệu quả quản lý, Bộ Công an đang triển khai Đề án Trung tâm dữ liệu quản lý, giám sát, xử lý vi phạm và điều hành giao thông trên toàn quốc theo chỉ đạo của Thủ tướng. Phó Thủ tướng Thường trực cũng đã chủ trì cuộc họp với Bộ Công an và các địa phương nhằm thúc đẩy việc thực hiện đề án.
Điểm đáng chú ý là khi hệ thống này đi vào hoạt động, dữ liệu không chỉ phục vụ phát hiện vi phạm mà còn giúp cơ quan chức năng đánh giá hành vi của từng trường hợp. Qua đó, lực lượng chức năng có thể xác định người vi phạm do vô ý, cố tình hay đã nhiều lần tái phạm để lựa chọn hình thức xử lý phù hợp.
Bộ trưởng Lương Tam Quang nêu ví dụ, người vi phạm lần đầu có thể được nhắc nhở, lần thứ hai bị cảnh cáo, còn trường hợp vi phạm nhiều lần sẽ bị xử phạt ở khung cao. Theo ông, cách tiếp cận này vừa thể hiện tính nhân văn, vừa bảo đảm sự nghiêm minh và sức răn đe của pháp luật.
Liên quan đến mức phạt tiền trong xử lý vi phạm hành chính, Bộ trưởng cho biết cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục rà soát để quy định cụ thể theo từng lĩnh vực, căn cứ vào tính chất, mức độ, quy mô và hậu quả của hành vi.
Theo phương án chỉnh lý, mức phạt tối đa 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân và 3 tỷ đồng đối với tổ chức chỉ áp dụng trong một số lĩnh vực đặc thù. Những lĩnh vực này gồm quản lý quỹ bảo hiểm hưu trí bổ sung, cung cấp dịch vụ xếp hạng tín nhiệm, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, định danh và xác thực điện tử, bảo vệ môi trường, an toàn thực phẩm.
Đây đều là những lĩnh vực có hành vi vi phạm phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ gây hậu quả nghiêm trọng, tác động trực tiếp đến sức khỏe, môi trường sống và sự an toàn của người dân.
Một thay đổi khác được cơ quan soạn thảo đề xuất là bỏ quy định cho phép áp dụng mức phạt tiền cao hơn, nhưng không quá hai lần mức chung tại các thành phố. Mục tiêu là bảo đảm cùng một hành vi vi phạm sẽ được áp dụng khung xử phạt thống nhất trên cả nước.
Bộ trưởng Lương Tam Quang cũng lưu ý mức 1,5 tỷ đồng và 3 tỷ đồng chỉ là giới hạn xử phạt tối đa, không có nghĩa mọi hành vi trong các lĩnh vực nói trên đều bị phạt ở mức này. Chính phủ sẽ quy định mức phạt cụ thể dựa trên tính chất, mức độ vi phạm, bảo đảm cân bằng giữa tính nhân văn và yêu cầu răn đe.
Ngoài việc điều chỉnh các mức phạt tiền, một vấn đề khác được đại biểu Quốc hội quan tâm là bổ sung những hình thức xử lý thay thế hoặc bên cạnh việc nộp phạt.
Giải trình nội dung này, Bộ trưởng Lương Tam Quang cho biết cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục nghiên cứu, báo cáo Chính phủ về khả năng áp dụng hình thức lao động công ích đối với một số trường hợp vi phạm hành chính.
Tuy nhiên, để triển khai cần làm rõ nhiều nội dung như loại công việc được giao, thời gian thực hiện và đối tượng áp dụng. Những vấn đề này sẽ được nghiên cứu để đề xuất quy định tại nghị định của Chính phủ, nghị quyết hoặc báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét.
Đối với việc xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử, dự thảo luật đặt ra nguyên tắc xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia, kết nối và chia sẻ thông tin giữa các bộ, ngành, địa phương. Đồng thời, dự thảo cũng quy định điều kiện xử lý và giá trị pháp lý của thông tin, hình ảnh, dữ liệu điện tử được thu thập đúng quy định.
Bộ Công an sẽ phối hợp với các cơ quan liên quan xây dựng hướng dẫn chi tiết, tạo hành lang pháp lý cho việc xử lý vi phạm hành chính bằng phương thức điện tử.
Một nội dung khác được đề cập là biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với người đang bị cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt. Theo đề xuất của cơ quan soạn thảo, biện pháp này không được xem là hình thức cưỡng chế độc lập mà là biện pháp bảo đảm thi hành quyết định cưỡng chế.
Đối tượng áp dụng có thể là cá nhân hoặc người đại diện tổ chức đang bị cưỡng chế, trong trường hợp cơ quan chức năng nhận thấy có nguy cơ bỏ trốn và cần ngăn chặn.
Để tránh ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của người dân, dự thảo sẽ quy định cụ thể điều kiện, thẩm quyền, trình tự, thủ tục và phạm vi áp dụng. Chính phủ sẽ tiếp tục hướng dẫn chi tiết, bảo đảm việc thực hiện phù hợp với từng lĩnh vực cũng như tính chất, mức độ vi phạm.
Theo chương trình dự kiến, Quốc hội sẽ biểu quyết thông qua Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) vào ngày 21/11.
QT (SHTT)