"Cha đẻ AI" nói gì về những nghề dễ bị AI thay thế nhất?

Tuy nhiên, những cảnh báo từ các chuyên gia hàng đầu, bao gồm cả "cha đẻ của AI" Geoffrey Hinton, cho thấy một thực tế đáng lo ngại hơn nhiều.

Họ dự báo một số nghề có thể "biến mất khỏi cuộc chơi" chỉ trong vòng hai năm tới , và một chuyên gia hàng đầu thậm chí còn cho rằng thế giới có thể đang hướng tới mức thất nghiệp lên đến 99%.

Geoffrey Hinton, người đoạt giải Nobel với 50 năm nghiên cứu AI, khẳng định tác động của công nghệ này lên thị trường lao động đang đến rất gần. Trong cuộc trò chuyện trên podcast “The Diary of a CEO”, ông giải thích rằng không giống các cuộc cách mạng công nghệ trước đây thường tạo ra nghề mới, AI lại có xu hướng thay thế trực tiếp lực lượng lao động trí óc.

“Tôi cho rằng với các công việc trí tuệ mang tính lặp lại, AI sẽ thay thế gần như tất cả”, ông Hinton nhận định. Ông cũng nói thêm rằng, ngay cả khi AI không làm một nghề biến mất hoàn toàn, việc nó hỗ trợ con người làm việc hiệu quả hơn cũng sẽ khiến các doanh nghiệp không còn cần nhiều nhân sự như trước.

Khi nhìn vào từng nhóm nghề cụ thể, ông Hinton cho rằng những công việc như thợ sửa ống nước lại ít gặp rủi ro. Ngược lại, ông dự báo những công việc trí óc như trợ lý pháp lý hay trợ lý luật sẽ không còn cần thiết trong thời gian tới.

Quan điểm này được củng cố bởi một báo cáo gần đây của Microsoft. Dữ liệu của Microsoft cho thấy các công việc dễ bị tác động nhất đều thuộc nhóm lao động trí óc, đúng như nhận định của ông Hinton. Năm nghề có nguy cơ bị ảnh hưởng mạnh nhất được liệt kê bao gồm: phiên dịch – biên dịch, sử gia, tiếp viên hành khách, nhân viên kinh doanh dịch vụ và nhà văn, tác giả.

Mặc dù một số ý kiến cho rằng ông Hinton quá bi quan, nhiều chuyên gia khác thậm chí còn đưa ra dự báo đáng sợ hơn. Cũng trong podcast “The Diary of a CEO”, tiến sĩ Roman Yampolskiy, một giáo sư khoa học máy tính và chuyên gia hàng đầu về an toàn AI, cho rằng thế giới có thể hướng tới mức thất nghiệp 99%.

Yampolskiy nhấn mạnh một cách dứt khoát: “Không phải câu hỏi là chuyện đó có xảy ra hay không, mà là bao lâu nữa bạn bị sa thải”.

Bất chấp những cảnh báo, nhiều người vẫn tỏ ra hoài nghi. Khi danh sách của Microsoft được chia sẻ, một người dùng đã đặt câu hỏi về nghề sử gia: “Biết sự kiện và phân tích chúng là hai chuyện khác nhau. Chúng ta vẫn cần chuyên gia nghiên cứu lịch sử". 

Tuy nhiên, Yampolskiy giải thích rằng tâm lý chung của mọi người là tin rằng công việc của mình “đặc biệt” và sẽ không bị ảnh hưởng. Các chuyên gia khẳng định điều ngược lại: không có nghề nào thực sự miễn nhiễm.

Sự dịch chuyển này sẽ diễn ra ở nhiều ngành, không tập trung vào một lĩnh vực cụ thể. Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) cũng dự báo 92 triệu việc làm sẽ bị AI thay thế vào năm 2030. Trong bối cảnh đó, các chuyên gia kết luận rằng điều quan trọng nhất với người lao động là phải chủ động thích ứng, học cách sử dụng và hợp tác với công nghệ mới để không bị bỏ lại phía sau khi AI tăng tốc.