Chỉ từ ảnh công khai, hacker dùng AI dựng kịch bản tống tiền online tinh vi, ai cũng có thể là nạn nhân

Các chuyên gia an ninh mạng xã hội cảnh báo làn sóng lừa đảo công nghệ cao mới đang lan nhanh, khi hacker dùng AI và deepfake tống tiền khiến nhiều người bất ngờ rơi vào bẫy.

Thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao biến ảnh đời thường thành công cụ uy hiếp

Thời gian gần đây, lừa đảo công nghệ cao trên không gian mạng có dấu hiệu bùng phát trở lại với mức độ tinh vi chưa từng thấy. Đáng chú ý, hacker dùng AI để tạo dựng các tình huống tống tiền online mà nạn nhân hoàn toàn không chủ động cung cấp hình ảnh nhạy cảm. Chỉ từ những bức ảnh sinh hoạt cá nhân đăng công khai, đối tượng xấu đã có thể thao túng tâm lý và gây áp lực nặng nề.

Theo giới chuyên gia, kịch bản thường khởi nguồn từ việc thu thập dữ liệu. Các nhóm hacker sử dụng phần mềm tự động rà soát Facebook, Instagram, TikTok, nhắm vào những tài khoản ít cài đặt quyền riêng tư. Ảnh chụp rõ khuôn mặt, ảnh du lịch, ảnh toàn thân vô tình trở thành “nguyên liệu” cho chuỗi lừa đảo công nghệ cao tiếp theo.

Sau khâu chọn mục tiêu, hacker dùng AI tiến hành xử lý hình ảnh. Công nghệ deepfake tống tiền cho phép ghép mặt nạn nhân vào các video, hình ảnh phản cảm có sẵn trên mạng. Dù chỉ là sản phẩm giả, độ chân thực cao vẫn đủ khiến người xem nhầm lẫn, tạo cảm giác hoảng loạn cho người bị hại.

Tiếp đó là bước tấn công tâm lý. Đối tượng gửi trực tiếp các file giả mạo, kèm theo danh sách bạn bè, người thân hoặc đồng nghiệp để chứng minh khả năng phát tán. Không ít nạn nhân rơi vào trạng thái sợ hãi, lo danh dự bị hủy hoại, từ đó dễ bị dẫn dắt vào vòng xoáy tống tiền online.

An ninh mạng xã hội trước thách thức mới và khuyến cáo từ cơ quan chức năng

Theo lực lượng chức năng, tống tiền online bằng deepfake tống tiền đang trở thành xu hướng đáng báo động. Nhiều vụ việc cho thấy, dù nạn nhân chuyển tiền theo yêu cầu, hacker dùng AI vẫn tiếp tục đe dọa, thậm chí nâng mức ép buộc. Đây là bản chất của lừa đảo công nghệ cao nhằm trục lợi kéo dài.

Trước thực trạng này, cơ quan công an khuyến nghị người dân cần tăng cường an ninh mạng xã hội ngay từ những thao tác cơ bản. Việc hạn chế công khai hình ảnh cá nhân, thiết lập chế độ chỉ bạn bè mới xem nội dung là bước phòng ngừa quan trọng, giúp giảm nguy cơ bị hacker dùng AI khai thác dữ liệu.

Bên cạnh đó, người dùng được khuyến cáo nên gắn watermark, tên hoặc ký hiệu lên ảnh trước khi đăng tải. Biện pháp này khiến các công cụ AI khó xử lý hình ảnh hơn, từ đó làm giảm khả năng bị deepfake tống tiền. Gia đình cũng cần hướng dẫn trẻ em, thanh thiếu niên nhận diện sớm dấu hiệu lừa đảo công nghệ cao.

Trong trường hợp không may trở thành nạn nhân tống tiền online, nguyên tắc quan trọng là giữ bình tĩnh, tuyệt đối không chuyển tiền. Người bị hại nên chặn liên lạc với đối tượng, lưu lại toàn bộ bằng chứng liên quan và báo cáo với nền tảng mạng xã hội đang sử dụng. Việc trình báo cơ quan công an sẽ giúp ngăn chặn hậu quả lan rộng, đồng thời góp phần bảo vệ an ninh mạng xã hội chung.