Củ sạc 100W không giúp điện thoại sạc nhanh hơn nếu thiếu chuẩn này

USB-C ngày càng phổ biến trên điện thoại, máy tính bảng và laptop. Tuy nhiên, việc cùng sử dụng cổng USB-C không có nghĩa mọi thiết bị đều hỗ trợ cùng một tốc độ sạc. Một củ sạc 65W hoặc 100W vẫn có thể khiến smartphone sạc chậm hơn kỳ vọng nếu không tương thích với giao thức mà máy yêu cầu.

Nhiều Watt chưa chắc đã sạc nhanh

Con số 100W trên củ sạc thể hiện công suất tối đa mà bộ sạc có thể cung cấp trong những điều kiện nhất định, chứ không phải mức điện thoại luôn nhận được. Smartphone sẽ trao đổi thông tin với bộ sạc để xác định mức điện áp và dòng điện phù hợp; nếu máy chỉ hỗ trợ công suất thấp hơn, nó cũng không thể nhận toàn bộ 100W.

Các nhà sản xuất còn có thể sử dụng những cơ chế sạc nhanh khác nhau. Vì vậy, một bộ sạc công suất lớn nhưng thiếu giao thức tương thích vẫn có thể trở thành điểm giới hạn tốc độ, dù con số Watt trên bao bì rất ấn tượng.

Một thông số đáng chú ý khi chọn sạc USB-C là PPS (Programmable Power Supply - nguồn điện có thể lập trình). Đây là tính năng trong hệ thống USB Power Delivery (USB PD), cho phép thiết bị và bộ sạc điều chỉnh điện áp, dòng điện linh hoạt hơn trong quá trình sạc thay vì chỉ lựa chọn một số mức điện áp cố định.

Điều này phù hợp với cách smartphone nạp pin trong thực tế. Khi pin còn thấp, điện thoại có thể nhận công suất cao hơn; khi dung lượng tăng hoặc nhiệt độ thay đổi, hệ thống sẽ giảm mức nạp để kiểm soát nhiệt và bảo vệ pin.

Nhờ khả năng điều chỉnh linh hoạt, PPS giúp nguồn điện được cung cấp sát hơn với nhu cầu của thiết bị tại từng thời điểm. Đây cũng là lý do công nghệ này xuất hiện trên nhiều bộ sạc nhanh dành cho smartphone Android.

Samsung là một ví dụ điển hình. Bộ sạc 45W của hãng hỗ trợ USB PD 3.0 và PPS, trong đó PPS cho phép điều chỉnh điện áp trong khoảng 5-20V. Tuy nhiên, điện thoại không phải lúc nào cũng nhận đủ 45W, bởi công suất thực tế còn phụ thuộc vào model máy, trạng thái pin, nhiệt độ và khả năng tương thích với bộ sạc.

Google cũng đưa PPS vào hệ thống sạc của nhiều mẫu Pixel. Theo tài liệu hỗ trợ của hãng, điện thoại Pixel có thể sử dụng bộ sạc USB-C hỗ trợ PPS từ 30W trở lên, đồng thời tương thích với các bộ sạc USB Power Delivery khác từ 15W trở lên.

Những ví dụ này cho thấy công suất tối đa của củ sạc chỉ là một phần câu chuyện. Một bộ sạc 100W vẫn không thể khiến điện thoại nhận 100W nếu phần cứng và giao thức của máy không cho phép.

Dây cáp cũng là một mắt xích quan trọng trong hệ thống sạc. Khả năng chịu dòng và truyền tải điện của từng loại cáp không giống nhau, vì vậy một bộ sạc tương thích vẫn có thể không đạt tốc độ kỳ vọng nếu sử dụng cáp không phù hợp.

Google lưu ý rằng cáp USB-A sang USB-C có thể khiến điện thoại sạc chậm hơn so với bộ sạc USB-C kết hợp cáp USB-C trong những trường hợp tương thích. Với chế độ sạc công suất cao, người dùng nên sử dụng loại cáp đáp ứng đúng yêu cầu của nhà sản xuất.

Một thuật ngữ khác thường xuất hiện trên các bộ sạc hiện nay là GaN (Gallium Nitride - gali nitride). Công nghệ này liên quan đến vật liệu bán dẫn bên trong củ sạc, giúp nhà sản xuất tạo ra những bộ sạc nhỏ gọn và hiệu quả hơn.

Tuy nhiên, GaN không đồng nghĩa với PPS. Một củ sạc GaN 100W vẫn có thể không hỗ trợ PPS, bởi hai công nghệ này giải quyết những vấn đề hoàn toàn khác nhau.

Mua sạc đừng chỉ nhìn con số Watt

Trước khi mua củ sạc, người dùng nên kiểm tra khả năng sạc tối đa của điện thoại, sau đó đối chiếu với giao thức mà thiết bị hỗ trợ. Nếu smartphone hỗ trợ PPS, nên ưu tiên bộ sạc có ghi rõ USB PD và PPS, đồng thời kiểm tra mức công suất PPS cụ thể thay vì chỉ nhìn công suất tối đa của toàn bộ củ sạc.

Nguồn gốc sản phẩm cũng không nên bị bỏ qua. Những bộ sạc không rõ thương hiệu, thông số không đầy đủ hoặc quảng cáo công suất rất cao nhưng thiếu thông tin về giao thức có thể không đáp ứng đúng khả năng của thiết bị.

Nói cách khác, 100W chỉ là một con số. Để điện thoại thực sự đạt tốc độ sạc cao, bộ sạc, thiết bị và dây cáp phải tương thích với nhau.

Vì vậy, thay vì chỉ chọn củ sạc có công suất lớn nhất, người dùng nên ưu tiên sản phẩm có công suất phù hợp, hỗ trợ USB PD/PPS và đi kèm dây cáp đáp ứng đúng yêu cầu. Một bộ sạc tương thích tốt có thể hữu ích hơn nhiều so với sản phẩm chỉ nổi bật bởi con số Watt trên bao bì.