iPhone Air khiến smartphone trở nên hấp dẫn trở lại?

Trong gần một thập kỷ qua, các bản nâng cấp smartphone thường xoay quanh những yếu tố quen thuộc: camera sắc nét hơn, màn hình lớn hơn và thời lượng pin dài hơn.

Nhưng theo quan điểm của Apple, chừng đó thôi dường như không còn đủ để khiến người dùng thực sự choáng ngợp.

Hôm thứ Ba, Apple chính thức công bố iPhone Air , chiếc iPhone mang lại bước đột phá thiết kế lớn nhất trong gần 10 năm. Một lãnh đạo của Apple đã mô tả trong sự kiện ra mắt: “Nó mỏng và nhẹ đến mức như biến mất trong tay bạn”.

Sự ra đời của iPhone Air diễn ra trong bối cảnh dòng sản phẩm chủ lực của Apple – và cả ngành smartphone nói chung – đang cần một luồng gió mới. Sau nhiều năm doanh số chững lại do thiếu các tính năng đột phá, thị trường smartphone cuối cùng cũng bắt đầu hồi phục. Nhưng thực tế, người dùng đang có xu hướng giữ điện thoại của mình lâu hơn.

Liệu iPhone Air có thể tái hiện điều đó hay không vẫn chưa rõ ràng, nhưng nhiều chuyên gia tin rằng một thiết kế hoàn toàn mới sẽ thuyết phục người dùng nâng cấp mạnh mẽ hơn so với những bản cải tiến nhỏ lẻ trước đây. Quan trọng hơn, thiết bị này có thể mở ra định hướng cho thế hệ iPhone trong tương lai.

“Dòng iPhone 17 mới đánh dấu cải tổ thiết kế lớn nhất kể từ iPhone X. Chỉ riêng yếu tố đó cũng đủ là lý do thuyết phục người dùng nâng cấp”, Francisco Jeronimo, nhà phân tích của International Data Corporation (IDC), nhận định qua email hôm thứ Ba.

Doanh số smartphone ì ạch

Theo số liệu của IDC, thị trường smartphone từng trải qua mức suy giảm kỷ lục trong một quý vào Quý 4/2022 vì nhu cầu quá thấp. Counterpoint Research – một công ty nghiên cứu khác – cũng ghi nhận thị trường liên tục sụt giảm suốt 8 quý liên tiếp trong năm 2023.

Bức tranh năm 2025 có phần tươi sáng hơn: doanh số toàn cầu đã tăng 1,4% so với cùng kỳ trong Quý 2, theo IDC. Tuy nhiên, tình trạng thất nghiệp, lạm phát và bất ổn về thuế quan vẫn cản trở nhu cầu tiêu dùng.

Người dùng ngày càng giữ điện thoại lâu hơn. Morgan Stanley gần đây ước tính vòng đời thay thế smartphone đã đạt mức 4,7 năm, và có thể kéo dài tới 5 năm vào năm 2026. CEO Verizon cũng thừa nhận trong năm 2024 rằng khách hàng của họ thường dùng điện thoại trên 36 tháng, và gọi đây là “quãng thời gian rất dài” so với trước kia.

“Chúng ta từng thay điện thoại mỗi năm một lần. Đó là khoảng thời gian rất hào hứng”, ông nói.

Theo số liệu của Consumer Intelligence Research Partners, khi người dùng nâng cấp, phần lớn là vì nhu cầu bắt buộc – ví dụ pin xuống cấp, màn hình nứt vỡ – hơn là vì muốn trải nghiệm công nghệ mới.

Không ngạc nhiên khi các hãng công nghệ đã nhiều năm nỗ lực tạo sự mới mẻ cho smartphone. Samsung tiên phong ra mắt điện thoại gập vào năm 2019, và đến nay, các mẫu Galaxy Z Fold, Z Flip liên tục ghi nhận mức đặt trước tăng mạnh, hơn 25% so với thế hệ trước. Motorola, Google và nhiều “ông lớn” Trung Quốc như Oppo cũng nhanh chóng nhập cuộc.

Apple thì vẫn chưa tung ra iPhone gập, nhưng suốt một thập kỷ qua hãng đã đa dạng hóa nguồn thu, đẩy mạnh dịch vụ số và thiết bị đeo thông minh. Các mảng này giúp Apple trấn an nhà đầu tư khi doanh số iPhone chững lại. 

Hiện nay, dịch vụ kỹ thuật số đã trở thành mảng lớn thứ hai chỉ sau iPhone, dù Apple đang đối mặt với nhiều vụ kiện pháp lý có thể làm lung lay quyền kiểm soát của họ.

iPhone Air – cú hích mới cho sự hấp dẫn

Lần đầu tiên trong gần một thập kỷ, Apple ra mắt một chiếc iPhone thực sự khác biệt về diện mạo. Sau iPhone X năm 2017 – với màn hình lớn và Face ID thay cho nút Home – các thay đổi chủ yếu chỉ mang tính tinh chỉnh.

iPhone Air, dù có một số hạn chế so với iPhone 17 hay 17 Pro (ví dụ chỉ có một camera), nhưng được kỳ vọng sẽ thu hút người dùng muốn trải nghiệm cái mới mà không quá bận tâm đến camera cao cấp hay màn hình khổng lồ.

Nhà phân tích Dan Ives của Wedbush Securities cho rằng những “thiết kế táo bạo” sẽ là động lực quan trọng giúp doanh số iPhone tăng mạnh trong 12 – 18 tháng tới. 

Ông ước tính có khoảng 315 triệu người dùng iPhone trên tổng số 1,5 tỷ chưa nâng cấp thiết bị trong bốn năm qua và đang đến lúc cần đổi máy.

Forrester cũng đồng quan điểm. Nhà phân tích Dipanjan Chatterjee viết trong email: “iPhone Air có thể thu hút nhóm người dùng vốn chần chừ nâng cấp vì thiếu sự khác biệt rõ ràng”.

Hơn thế nữa, iPhone Air còn hé lộ rằng Apple có thể đang định hình lại ngôn ngữ thiết kế iPhone trong tương lai. 

Độ mỏng – điểm nhấn chính của Air – sẽ là yếu tố then chốt nếu Apple bước vào thị trường điện thoại gập. Các mẫu gập của Samsung hay Google hiện vẫn khá dày khi gập lại, thậm chí giống như hai chiếc điện thoại chồng lên nhau. Điều này khiến yếu tố mỏng nhẹ càng trở nên quan trọng.

Công nghệ mới và tầm nhìn xa hơn

Ngoài thiết kế, iPhone Air còn được trang bị chip kết nối không dây N1 – hứa hẹn cải thiện hiệu năng Wi-Fi và Bluetooth. Đây có thể là bước đệm cho một tương lai nơi iPhone không còn cổng kết nối, như Bloomberg từng dự đoán. Khi đó, mọi thứ sẽ phụ thuộc hoàn toàn vào kết nối không dây.

Nếu iPhone Air thành công, Apple có thể khôi phục nỗ lực phát triển iPhone “không cổng sạc” – một ý tưởng từng gây tranh cãi nhưng cũng mở ra nhiều triển vọng.

Bối cảnh hiện nay càng thúc đẩy sự thay đổi. Nhiều “ông lớn” công nghệ như Meta, Google, Samsung đang đầu tư vào kính thông minh tích hợp AI, cho phép phân tích môi trường xung quanh và trả lời câu hỏi của người dùng. OpenAI thậm chí còn hợp tác cùng Jony Ive – cựu giám đốc thiết kế của Apple – để phát triển một thiết bị AI bí ẩn.

Điều đó không đồng nghĩa smartphone sẽ biến mất. Giống như laptop và desktop vẫn tồn tại song song dù không còn là phương tiện truy cập Internet chủ đạo, smartphone nhiều khả năng vẫn giữ vai trò quan trọng, chỉ là cách sử dụng sẽ thay đổi.

Apple rõ ràng nhận thức được sự chuyển dịch này. Trong phiên tòa chống độc quyền liên quan đến Google Search, Eddy Cue – Phó chủ tịch cấp cao của Apple – từng nói: “10 năm nữa, có thể bạn sẽ không cần đến iPhone”.

Trong bối cảnh đó, iPhone Air có thể là bước đi đầu tiên, cho thấy Apple hình dung thế nào về một chiếc iPhone được thiết kế cho kỷ nguyên mới.