"Thị trấn ma" của Trung Quốc được hồi sinh

Ordos, một thành phố giàu than đá ở miền Bắc Trung Quốc, từng rơi vào khủng hoảng thu hút dân cư sau khi giá than sụp đổ năm 2012. Tuy nhiên, thành phố này nay lại được hơn chục công ty xe tự hành tìm đến thử nghiệm sản phẩm nhờ đường xá rộng rãi, bằng phẳng và không có giao thông.

Sự chuyển mình của Ordos từ thảm họa bất động sản thành trung tâm thử nghiệm công nghệ phản ánh chiến lược của Trung Quốc nhằm tận dụng thất bại hạ tầng thành cơ hội công nghệ. Thành phố này sở hữu 1/6 trữ lượng than đá của Trung Quốc, cung cấp nguồn hàng hóa nặng để huấn luyện đội xe tải tự hành.

Danh xưng mới của thành phố

Hai thập kỷ trước, các nhà quy hoạch bắt đầu phát triển Kangbashi, một quận mới thuộc Ordos, tận dụng lợi thế được than đá của khu vực. Khu đô thị vệ tinh bắt đầu xây dựng từ năm 2004, rộng 32 km2, theo kế hoạch sẽ trở thành siêu đô thị tương lai, với sân vận động, bảo tàng và các khu căn hộ cao cấp.

Theo truyền thông trong nước, cú sụp giá than toàn cầu năm 2012 cùng với bong bóng bất động sản đã khiến hơn 70% dự án nhà ở tại Kangbashi bị bỏ dở. Ngày nay, chỉ khoảng 131.000 người sinh sống tại khu vực này, trong khi toàn thành phố Ordos chỉ có khoảng 2,2 triệu dân phân bố trên diện tích 86.000 km2.

“Ordos có nhu cầu rất lớn về vận tải hàng hóa, và có điều kiện lý tưởng để ứng dụng xe tự hành trong lĩnh vực thương mại”, Chen Hongjun, Tổng giám đốc cơ quan thử nghiệm xe tự hành do nhà nước hậu thuẫn của thành phố, cho biết.

Trung Quốc hiện coi xe tự hành là ưu tiên công nghệ hàng đầu, song song với robot và trí tuệ nhân tạo. Sự phát triển thất bại của Ordos trong thập niên 2010 lại vô tình tạo ra môi trường hoàn hảo để thử nghiệm xe tải tự hành, taxi robot và xe buýt thông minh.

Chính quyền thành phố đã dành riêng 355 km đường, 2.518 thiết bị ven đường, bao gồm radar laser và các trạm thu phát cho các thử nghiệm xe tự lái. Từ đó, Ordos trở thành một trong 20 khu thử nghiệm chính thức của Trung Quốc cho hệ thống tích hợp giữa phương tiện và điện toán đám mây.

KargoBot, nền tảng gọi xe lớn nhất Trung Quốc, đã thử nghiệm từ năm 2021, và hiện sở hữu quy mô vận hành xe tự hành lớn nhất tại đây. Sau nhiều năm, các đoàn xe ở Ordos của công ty chỉ cần một người giám sát an toàn trong xe dẫn đầu, mỗi đoàn gồm từ 2-6 xe tải.

Công ty dự báo doanh thu vượt 500 triệu nhân dân tệ vào cuối năm nay (tăng 166% so với năm ngoái), chủ yếu nhờ hoạt động vận chuyển hàng hóa tại Ordos. “Với trữ lượng than đá lớn, thành phố mang đến môi trường công nghiệp lý tưởng để chúng tôi thử nghiệm các phương tiện của mình", ông Wang Ke, phó chủ tịch của KargoBot, chia sẻ.

Vẫn còn nhiều hạn chế

Trong khi các công ty Trung Quốc hướng đến tăng cường hoạt động thương mại, nhiều chính phủ khác trên thế giới cũng đang thu hút đầu tư vào lĩnh vực xe tự hành với nhiều mục đích khác nhau.

GoMentum Station của California đã biến một căn cứ vũ khí hải quân cũ, với 20 dặm đường trải nhựa, thành khu thử nghiệm xe tự hành tách biệt lớn nhất nước Mỹ. Hàn Quốc xây dựng K-City, một “thị trấn mô phỏng” rộng 320.000 m2, bao gồm đường cao tốc, khu trung tâm và bãi đỗ xe.

Ngay trong nội địa Trung Quốc, các thành phố như Yizhuang, một khu ngoại ô của Bắc Kinh, cũng đang tập trung nhiều đội xe robotaxi quy mô lớn. Ordos vẫn giữ vị thế đặc biệt nhờ sự kết hợp giữa nhu cầu vận tải hàng hóa ở quy mô công nghiệp và hạ tầng đô thị gần như không có dân cư.

Ordos mang đến hệ thống đường phố có ứng dụng thương mại thật và ít rủi ro cho người tham gia giao thông. Tuy nhiên, chính sự vắng vẻ đã khiến xe tự hành ít cơ hội đối mặt với những tình huống khó lường trong thực tế, như người đi bộ bất ngờ băng qua đường, hay cảnh giờ cao điểm.

“Hiện nay, phần lớn thế giới đang chuyển sang thử nghiệm trong các thành phố tự nhiên của họ. Cơ hội thương mại thực sự vẫn nằm ở những đô thị đông dân, nơi các nhà cung cấp dịch vụ di chuyển có thể tạo ra doanh thu”, Kevin Mak, chuyên gia phân tích chính trong mảng Ôtô Toàn cầu tại TechInsights , cho biết.

Do đó, tiềm năng cho dịch vụ robotaxi tại Ordos khá hạn chế. KargoBot đã mở rộng hoạt động sang 7 thành phố của Trung Quốc để thu thập dữ liệu đa dạng hơn, dù vẫn duy trì cơ sở chính tại đây.

“Ordos mang đến môi trường phù hợp để triển khai hoạt động ban đầu. Nhưng để phát triển công nghệ, chúng tôi thực sự cần dữ liệu từ những môi trường phức tạp hơn, nơi có thể củng cố và thử thách năng lực của AI”, ông Wang Ke cho biết.