3 cách nhìn người "đố có sai" của người xưa

1. Dùng thời gian để nhìn người

Lấy một ví dụ đơn giản để hình dung cho việc dùng thời gian để nhìn người. Ở người có ý định theo đuổi bạn, họ sẽ nỗ lực để thể hiện mặt tốt hay những hành vi khác đi tính cách của họ để làm hài lòng bạn.

Điều này được gọi là hiện tượng "đeo mặt nạ mới" trong giao tiếp giữa người với người. Tương tự đối với những người bạn mới quen, người đi phỏng vấn xin việc, đối tác hay nhà thầu... phản xạ tự nhiên của họ là bọc cho mình một lớp vỏ tốt nhất, ấn tượng nhất khi giao tiếp với đối phương.

 

Cũng có trường hợp những người vì quá giống sở thích, quan điểm sống, tư duy mà như "vừa gặp đã quen" hoặc mới biết đã không mấy ưa nhau. Tuy nhiên, người xưa vẫn khuyên để thật sự đánh giá một con người, cần nhiều thời gian hơn là những ấn tượng ban đầu.

Dùng thời gian để phân định những loại người tốt xấu sau đây:

- Người khẩu Phật tâm xà: những người này dù lời nói rất lương thiện, tốt đẹp, nhưng tấm lòng thì thâm hiểm, tiểu nhân. Cần thời gian để có thể nhận định được con người thật của họ.

- Người khẩu xà tâm Phật: dù lời nói rất gay gắt nhưng bên trong họ lại là một tâm hồn rất đôn hậu, trắc ẩn. Những người này bạn cũng cần thời gian để nhận định.

- Người thiếu chân thành: những người này dù rất nhiệt tình, xởi lởi ở buổi đầu gặp mặt nhưng càng về sau lại càng hờ hững, vô tâm. Đây cũng là kiểu người cần thời gian để suy xét.

- Người nói dối: nói dối lâu ngày sẽ lộ ra điểm vô lí. Người xưa vẫn xem những người khéo nói dối là đối tượng rất đáng sợ, cần thời gian để nhận biết.

- Công tử nhà họ "hứa": những người có lời nói không đi đôi với hành động cũng cần phải có thời gian mới suy xét kĩ được.

2. Nghe ngóng, quan sát

 

Phương pháp này nghĩa là chúng ta sẽ thu thập thông tin về người đó từ nhiều phía, sau đó tìm những điểm tương đồng nhiều nhất để đúc kết ra tính cách con người ấy. Lẽ đương nhiên các đối tượng được thăm dò phải khác nhau và có mối quan hệ lợi ích khác nhau với người cần thăm dò. Nếu chỉ nghe ngóng từ người thân, bạn bè người đó, chúng ta chỉ nghe được mặt tích cực. Nếu chỉ hỏi từ đối thủ, chúng ta chỉ nghe được những mặt tiêu cực. Cần khéo léo tổng hợp thông tin từ nhiều nguồn để tìm ra nét tính cách có điểm tương đồng với nhiều kết quả từ các nguồn tin.

Nghe ngóng từ người khác cũng cần có kĩ xảo. Nếu chúng ta tiếp xúc trực tiếp và hỏi thẳng đương nhiên sẽ làm người khác nghi ngờ. Chúng ta cần gợi cho người được hỏi những hình ảnh liên quan đến người cần thăm dò, dẫn dắt người đó đến câu trả lời mong muốn.

Một cách nhìn người hiệu quả khác là quan sát những người bạn cùng chơi với anh ta. Người xưa có câu "ngưu tầm ngưu, mã tầm mã". Các nhóm đối tượng có tính cách tương đồng thường thân thiết với nhau. Do đó, chọn cách quan sát những người bên cạnh người cần tìm hiểu cũng là cách hay để biết về nhân cách của người đó.

Ngoài việc quan sát những người thân, bạn bè của đối tượng cần tìm hiểu, bạn cũng có thể quan sát cách anh ta hành xử với những người mới gặp chẳng hạn như trẻ em, người ăn mày, phục vụ... Biểu hiện của con người khi tiếp xúc với các đối tượng này cũng bộc lộ phần nào bản chất của anh ta.

Dùng "ham muốn" để nhìn người.

 

Ngụ ngôn Hy Lạp có chuyện kể: "Có một vị quân vương nuôi một bầy khỉ. Anh ta huấn luyện chúng rất kĩ lưỡng, cho chúng mặc quần áo sang trọng, đeo mặt nạ da người và dạy cách nhảy múa như những người thượng lưu. Một ngày nọ, vị quân vương mời hết tất cả quan viên đến để thưởng thức màn biểu diễn của những con khỉ. Ban đầu, đám khỉ này nhảy múa rất điệu nghệ theo tiếng nhạc khiến nhiều người thích thú. Tuy thế, lúc sau một vị quan vô tình đánh rơi quả chuối. Đám khỉ thấy thế lao tới giành giật cho bằng được. Cuối cùng, buổi biểu diễn kết thúc như một trò cười. Thế mới thấy "khỉ vẫn hoàn cốt khỉ".

Những chiếc mặt nạ da người mà đám khỉ đeo cũng giống như những chiếc mặt nạ mà chúng ta vẫn khoác lên trong đời sống hàng ngày. Đương nhiên là con người ai cũng muốn giấu đi khuyết điểm về nhân cách trong mắt người khác. Chỉ khi đối diện với những điều ham muốn của bản thân, khuyết điểm ấy mới dần lộ diện.

Dùng "ham muốn" để nhìn người được quan niệm giống như con dao hai lưỡi, bỡi lẽ là con người ai cũng có những tham, sân, si không tránh khỏi. Nếu cứ đem cái người ta ham muốn ra trước mắt khó tránh khỏi người đó bộc lộ bản chất. Thế nên người xưa cũng khuyên nên học cách quan sát người khác trong đời sống hàng ngày, xem cách anh ta hành xử với những người xung quanh, đừng vội vàng dùng cách làm này để phán xét phiến diện về một ai đó.

Thay lời kết