Vụ việc đau lòng về một bé gái 2 tuổi tại Nghệ An tử vong sau khi bị bỏ quên hơn 5 giờ trên xe ô tô vừa qua đã một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về một loại hình cấp cứu y khoa đặc biệt nguy hiểm.
17-1776430189-be-gai-tu-vong-vi-bi-bo-quen-trong-o-to-bac-si-chi-ra-dieu-khung-khiep-co-the-xay-ra-trong-20-phut
Ảnh minh họa

Theo các bác sĩ, đây không đơn thuần là một tai nạn tình cờ mà là một tình huống khẩn cấp, nơi diễn biến sức khỏe có thể trở nên không thể cứu vãn chỉ sau vài chục phút ngắn ngủi.

Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, từ Hội Y học dưới nước và oxy cao áp Việt Nam, giải thích rằng một chiếc ô tô đóng kín dưới trời nắng sẽ nhanh chóng trở thành một “lò nướng di động” do hiệu ứng nhà kính. Ánh nắng xuyên qua kính xe và bị giữ lại bên trong khiến nhiệt độ tăng cao, chỉ sau 10-15 phút có thể vượt xa ngưỡng chịu đựng của con người. Đối với trẻ nhỏ, hiểm họa này còn tàn khốc hơn bởi khả năng điều hòa thân nhiệt của các em chưa hoàn thiện; cơ thể trẻ hấp thụ nhiệt nhanh hơn nhưng lại tỏa nhiệt kém hơn người lớn.

Khi thân nhiệt trẻ chạm mức 40 độ C, các cơ quan nội tạng quan trọng như não, tim và thận bắt đầu bị tàn phá. Nếu con số này vượt ngưỡng 41 độ C, nguy cơ tử vong là điều khó tránh khỏi. 

Đáng sợ hơn, trẻ không chỉ chịu đựng cơn nóng thiêu đốt mà còn đối mặt với tình trạng thiếu oxy trầm trọng trong không gian kín. Lượng CO2 tăng cao khiến trẻ thở nhanh hơn, tiêu thụ oxy nhiều hơn, đẩy não bộ vào trạng thái lơ mơ, hôn mê rồi dẫn đến ngừng tim. Bác sĩ Hoàng nhấn mạnh: “Hai cơ chế nguy hiểm sốc nhiệt và thiếu oxy xảy ra đồng thời, khiến cơ thể trẻ suy sụp nhanh chóng, gần như không có cơ hội tự cứu”.

Thực tế y khoa cho thấy 20 phút chính là ranh giới mong manh giữa sự sống và cái chết. Nhiều người vẫn lầm tưởng rằng chỉ để trẻ trong xe “vài phút” là vô hại, nhưng thực tế tổn thương nghiêm trọng có thể xảy ra ngay lập tức. Trong 10 phút đầu, trẻ sẽ quấy khóc, vã mồ hôi và tim đập nhanh do sốc nhiệt. Từ phút thứ 15 đến 20, nhiệt độ trong xe có thể gây tổn thương não không hồi phục, khiến trẻ mất ý thức hoặc co giật. Nếu thời gian kéo dài từ 30 đến 60 phút, tình trạng suy đa tạng và mất nước nghiêm trọng sẽ khiến khả năng sống sót gần như bằng không. Toàn bộ quá trình này diễn ra trong im lặng, trẻ thường không thể kêu cứu đủ lâu để thu hút sự chú ý, dẫn đến những kết cục muộn màng khi được phát hiện.

Để giành giật sự sống cho trẻ, việc nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo là yếu tố sống còn. Ban đầu trẻ có thể khó chịu, da đỏ nóng, sau đó chuyển sang thở nhanh, nôn ói, lơ mơ hoặc co giật. Bác sĩ Hoàng lưu ý rằng không có giai đoạn “chờ xem” vì diễn tiến ở trẻ nhỏ cực kỳ nhanh. Ngay khi phát hiện, cần đưa trẻ ra khỏi xe bằng mọi cách, kể cả phá kính bên hông.

Quy trình sơ cứu sau khi đưa trẻ ra ngoài cần được thực hiện cẩn trọng: nhanh chóng di chuyển trẻ đến nơi thoáng mát, nới lỏng quần áo và làm mát bằng khăn ẩm ở vùng cổ, nách, bẹn. Tuyệt đối không dùng nước đá trực tiếp hay đắp chăn cho trẻ vì có thể gây co mạch đột ngột. Nếu trẻ đã hôn mê, không được cho uống nước để tránh sặc. Cuối cùng, dù trẻ có dấu hiệu tỉnh lại, việc đưa đến cơ sở y tế vẫn là bắt buộc vì nhiều tổn thương nội tạng có thể diễn tiến âm thầm sau đó.