Một chậu nước trong phòng điều hòa có đủ bù ẩm? Câu trả lời không như nhiều người tưởng

Cảm giác khô họng, khô mũi, nứt môi hay da căng rát sau nhiều giờ ngồi phòng điều hòa là tình trạng khá phổ biến vào mùa nắng nóng. Vì vậy, mẹo đặt chậu nước trong phòng được nhiều gia đình áp dụng như một cách tăng độ ẩm đơn giản, ít tốn kém.

Tuy nhiên, hiệu quả thực tế của cách làm này thường không mạnh như nhiều người nghĩ.

Về nguyên lý, nước trong chậu vẫn có thể bay hơi và bổ sung hơi ẩm vào không khí. Điều đó đồng nghĩa mẹo này không hoàn toàn vô tác dụng. Nhưng trong môi trường phòng kín, nhiệt độ thấp và điều hòa hoạt động liên tục, tốc độ bay hơi của nước thường khá chậm.

Điểm quan trọng nằm ở diện tích tiếp xúc và khả năng khuếch tán hơi nước trong không khí. Healthline cho biết các biện pháp tạo ẩm thủ công thường cần kết hợp thêm khăn, vải hoặc miếng bọt biển để tăng bề mặt bay hơi, đồng thời dùng quạt nhỏ hỗ trợ lưu thông không khí.

Nói cách khác, việc mực nước giảm dần sau nhiều giờ không đồng nghĩa độ ẩm của cả căn phòng đã được cải thiện đáng kể. Đây cũng là lý do nhiều người duy trì thói quen đặt chậu nước suốt thời gian dài nhưng vẫn thường xuyên bị khô họng hoặc khó chịu khi ngủ dậy.

Nguyên nhân đến từ chính cơ chế hoạt động của điều hòa. Theo Carrier, điều hòa không chỉ làm mát mà còn loại bỏ bớt độ ẩm trong không khí trước khi đưa luồng khí lạnh quay trở lại phòng.

Khi không khí đi qua bộ phận làm lạnh, hơi nước có thể ngưng tụ trên bề mặt lạnh rồi thoát ra ngoài theo đường nước xả. Quá trình này khiến độ ẩm trong phòng giảm xuống, đặc biệt khi điều hòa chạy liên tục hoặc cài đặt ở nhiệt độ thấp.

Tuy vậy, mức độ khô không giống nhau ở mọi không gian. Cảm giác khó chịu còn phụ thuộc vào diện tích phòng, độ kín, thời gian sử dụng điều hòa, hướng gió thổi cũng như độ ẩm ban đầu của môi trường.

Một số người có cơ địa nhạy cảm vẫn có thể bị khô rát mũi họng dù độ ẩm chưa xuống quá thấp, nhất là khi nằm trực tiếp dưới luồng gió lạnh trong nhiều giờ.

Các chuyên gia khuyến nghị nên kiểm tra độ ẩm thực tế thay vì chỉ cảm nhận bằng cơ thể. Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA) cho rằng độ ẩm trong nhà nên duy trì khoảng 30-50% để tạo cảm giác dễ chịu và hạn chế nguy cơ phát sinh nấm mốc.

Nếu độ ẩm xuống thấp kéo dài, giải pháp hiệu quả hơn là sử dụng máy tạo ẩm phù hợp với diện tích phòng. Theo Mayo Clinic, thiết bị này có thể hỗ trợ giảm tình trạng khô da, khô xoang, khô mũi và khô họng do không khí thiếu ẩm.

Tuy nhiên, máy tạo ẩm không nên sử dụng tùy tiện. Người dùng nên ưu tiên thiết bị có cảm biến độ ẩm hoặc chế độ tự ngắt để tránh tình trạng phòng quá ẩm khi bật xuyên đêm.

Ngoài ra, việc vệ sinh thiết bị cũng đặc biệt quan trọng. Mayo Clinic cảnh báo máy tạo ẩm bẩn hoặc độ ẩm quá cao có thể tạo điều kiện cho nấm mốc, vi khuẩn và mạt bụi phát triển, ảnh hưởng ngược đến sức khỏe hô hấp.

Trong trường hợp chưa có máy tạo ẩm, có thể áp dụng tạm các biện pháp tăng diện tích bay hơi như dùng khăn ẩm sạch đặt ở nơi thông thoáng, có luồng gió nhẹ hỗ trợ. Dù vậy, cần tránh đặt nước hoặc khăn ẩm gần ổ điện, dây sạc và thiết bị điện tử để đảm bảo an toàn.

Một chậu nước có thể tạo cảm giác dễ chịu phần nào, nhưng để thay đổi đáng kể độ ẩm của cả căn phòng điều hòa, chừng đó thường là chưa đủ.