Nếu thuận tay trái, hãy chọn học toán?

Và gần đây, cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama, nhà lãnh đạo thiên tài Bill Gates hay siêu sao bóng đá Messi... càng làm nhiều người ao ước được nhập hội “thuận tay trái”. Nhưng liệu đó là trùng hợp ngẫu nhiên hay thực sự thiên tài sinh ra như thế? Bài nghiên cứu mới này sẽ hé lộ nhiều điều thú vị.

Tổng thống Obama là người thuận tay trái nổi tiếng.

Người ta ước tính có khoảng 10% - 13.5% dân số không thuận tay phải. Một số ít có thể sử dụng linh hoạt hai tay, còn lại đều là thuận tay trái.

Thuận tay nào được quy định bởi não bộ, do đó cũng ảnh hưởng đến nhận thức và khả năng của từng người. Những người thuận tay trái thường phát triển mạnh hơn ở bán cầu não phải, khu vực chủ yếu chịu trách nhiệm về khả năng không gian, xử lý phân tích hình ảnh vật thể.

Hơn nữa, corpus callosum – phần không gian chứa nhiều tế bào thần kinh để giữa hai bán cầu não có thiên hướng lớn hơn ở những người thuận tay trái. Tuy nhiên đến nay, khoa học vẫn chưa giải thích được.

Có một giả thuyết cho rằng, sự sống trên Trái đất có thiên hướng tạo ra cho những người thuận tay trái nên bắt buộc những người còn lại phải tập cách sử dụng hai tay, điều đó làm tăng cường sự kết nối của hai bán cầu. 

Một hình ảnh của corpus callosum.

Những đặc thù này, là một trong những lí do giải thích phần nào lợi thế của người thuận tay trái với việc đòi hỏi chuyên môn cụ thể và nghệ thuật. Đơn cử như các công việc liên quan đến âm nhạc, kiến trúc sư, nghệ sĩ hội họa, kì thủ cờ vua. Rõ ràng, những kĩ năng về xử lý thông tin, khả năng không gian được sinh ra cho những ngành nghề này.

Thuận tay trái và toán học

Nhưng còn mối liên kết giữa tay trái và kỹ năng toán học thì sao? Không có gì đáng ngạc nhiên, đề tài về sự thuận tay và toán học đã từ lâu nay thu hút sự quan tâm của nhiều nhà khoa học.

Cách đây hơn 30 năm, một nghiên cứu chuyên sâu cho rằng hành động thuận tay trái là tiên đoán về khả năng hiểu biết tốt hơn về toán học. Nghiên cứu cũng chỉ ra tỷ lệ thuận tay trái giữa các sinh viên tài năng trong lĩnh vực toán học cao hơn hẳn so với dân số thế giới.

Tuy nhiên, niềm tin về việc thuận tay trái sẽ mang đến năng lực khác thường đã vấp phải nhiều ý kiến trong thời gian gần đây.

Nhiều học giả còn cho rằng thuận tay trái không liên quan đến bất kỳ lợi thế nào trong kỹ năng nhận thức và thậm chí có thể gây ra những ảnh hưởng bất lợi lên chức năng nhận thức chung, từ đó ảnh hưởng đến thành tích học tập.

Ví dụ, một nghiên cứu đã khám phá ra rằng trẻ em thuận tay trái có kết quả tệ hơn so với các trẻ em khác trong một số bài đo lường sự phát triển. Một bài viết khác gần đây cũng chỉ ra trong nhóm trẻ em thiểu năng trí tuệ, số bé thuận tay trái có số lượng đông hơn.

Và một nghiên cứu quy mô rộng với đối tượng trẻ em từ 5 – 14 tuổi đưa ra kết quả trẻ em thuận tay trái có kết quả làm bài toán học tệ hơn phần còn lại.

Một thí nghiệm toàn diện hơn

Người ta sớm nhận ra sự không đồng nhất giữa các báo cáo thực nghiệm trước đây do sự khác biệt về cách tiếp cận đối tượng, phân loại nhóm và phương pháp đo lường. Điển hình là một vài dự án chỉ dừng lại trong việc đặt câu hỏi, trả lời. Đặc biệt là các nghiên cứu về toán học, có những nghiên cứu chỉ tiếp cận ở số học cơ bản, một số lại yêu cầu giải quyết những thuật toán phức tạp. 

Để tìm ra một kết quả đáng tin cậy hơn, thí nghiệm mới đây đã tiến hành rên 2300 trẻ em ( tiểu học và trung học). Trong đó, các em được trải qua những bài kiểm tra kĩ năng toán học từ dễ đến khó.

Họ sử dụng bảng câu hỏi - Edinburgh Inventory để xác định chính xác tay thuận của các đối tượng trong mẫu. Dựa trên câu trả lời về hướng thuận lợi của từng cá nhân khi vẽ, ném, viết, đánh răng và vài hoạt động khác, họ sẽ xác định chính xác phần thuận chứ không chỉ dựa trên quan sát đơn thuần. Từng hoạt động này giúp xây dựng mô hình thống kê đáng tin cây và hiệu quả hơn.

Thí nghiệm áp dụng với học sinh tiểu học và trung học.

Kết quả công bố trên tạp chí Frontiers cho thấy, đối với các phép toán rắc rối, yêu cầu phối hợp nhiều phương pháp giải, hệ phương trình, những người thuận tay trái sẽ xử lí tốt hơn. Kết quả này đặc biệt rõ ràng với nam giới.

Đối với các phép toán cơ bản, không có sự khác biệt rõ ràng giữa các đối tượng. Tuy nhiên, họ cũng khám phá ra rằng những người hoàn toàn ưu tiên sử dụng tay phải trong mọi hoạt động có kết quả thấp hơn rõ rệt so với những người thuận tay trái trong mọi trường hợp.

Những người thuận tay trái, nói chung có thành tích và khả năng phân tích toán học tốt hơn người thuận tay phải ở cấp tiểu học và trung học. Sự thuận tay, xét trên một mức độ nào đó cùng với khả năng liên kết giữa hai bán cầu não, có ảnh hưởng tương đối đến sự nhận thức.

Tuy vậy, tay thuận chỉ là một trong những chỉ số gián tiếp cho thấy cơ chế của não đến toán học. Vì chỉ có 1/3 người thuận tay trái có bán cầu não phải phát triển hơn, còn lại có cấu trúc não tương đồng với người thuận tay phải. Vì thế, chúng ta cần phải cẩn trọng hơn khi lấy việc thuận tay làm lí do giải thích về thiên tài hay là người suy giảm trí tuệ.