Chỉ hơn 2 năm, 3 người trong một gia đình đều phải nhận kết quả ung thư gan. Trong đó, người trẻ nhất mới 34 tuổi.

Năm 2020, Việt Nam ghi nhận 26.418 ca ung thư gan mới, chiếm tỷ lệ 14,5%, cao nhất trong các bệnh ung thư phổ biến. Theo số liệu thống kê của GLOBOCAN năm 2020, ung thư gan là ung thư đứng đầu về tỷ lệ mắc cũng như tử vong ở Việt Nam.

Trao đổi với VietNamNet, bác sĩ Hà Hải Nam, Phó Trưởng khoa Ngoại bụng I (Bệnh viện K), trong quá trình tiếp nhận khám và điều trị bệnh nhân mắc ung thư gan, bác sĩ đã gặp trường hợp 3 người đàn ông trong cùng gia đình mắc ung thư này.

Người đầu tiên trong gia đình là ông B. (60 tuổi) phát hiện ung thư gan trên nền xơ gan, kết quả xét nghiệm có viêm gan virus B. Do phát hiện sớm nhờ vậy được can thiệp, điều trị sớm và có khả năng kéo dài sự sống. Với kết quả xét nghiệm cho thấy bệnh nhân có viêm gan virus mãn tính, bác sĩ đã lưu ý bệnh nhân nên khuyên người nhà đi tầm soát ung thư gan.

3 tháng sau, người em trai của ông B. khoảng 55 tuổi cũng nhận kết quả mắc ung thư gan. Tuy nhiên người này phát hiện ở giai đoạn muộn vì vậy đã ra đi một thời gian sau đó. Tuy nhiên, bị kịch về căn bệnh ung thư với đình họ chưa dừng lại ở đó. 2 năm sau ngày em của ông B. mất, con trai của người em này chỉ mới 34 tuổi cùng rất sốc khi được bác sĩ thông báo mắc căn bệnh ung thư gan.

Bác sĩ Hà Hải Nam thăm khám cho một bệnh nhân.

Bác sĩ Hà Hải Nam đã tư vấn người đàn ông này nhập viện để sinh thiết và điều trị do u to khoảng 6-8 cm và vài u nhỏ hơn. Có mặt tại phòng khám cùng anh là người vợ, cả 2 vợ chồng đều rất bàng hoàng. Bệnh nhân chia sẻ, bố đã mất vì ung thư, anh lại vừa có con nhỏ nên kết quả khiến anh rất bất ngờ, đặc biệt khi tuổi đời còn trẻ.

Bác sĩ Hà Hải Nam thông tin thêm, ung thư gan hay gặp trên nền xơ gan, viêm gan đặc biệt viêm gan B, C ngoài ra là viêm gan do thói quen tiêu thụ nhiều rượu. Thời gian gần đây, nguyên nhân nổi lên khá nhiều là ung thư gan do độc tố aflatoxin, xuất hiện ở các hạt ngũ cốc bị nấm mốc như: gạo, lạc, đỗ, ngô, các loại hạt… Aflatoxin là một loại độc tố vi nấm được sản sinh một cách tự nhiên do một số loài Aspergillus (một loại nấm mốc). Ngoài việc gây ra tình trạng ngộ độc cấp tính, nấm mốc Aflatoxin còn được xem là nguyên nhân gây xơ gan và ung thư gan.

Về nguyên nhân di truyền gây ung thư gan, Bác sĩ Hà Hải Nam chia sẻ: “Nguyên nhân về di truyền chưa được đánh giá đầy đủ”. Lý giải về trường hợp gia đình ông N có 3 người cùng mắc bệnh ung thư gan, bác sĩ Nam cho rằng do cả 3 bệnh nhân này đều bị ung thư gan trên nền xơ gan do viêm gan virus mãn tính.

Lý do ung thư gan có tỷ lệ mắc cao tại Việt Nam

Theo Trí Thức Trẻ dẫn lời PGS.TS Phạm Cẩm Phương, Giám đốc Trung tâm Ung bướu, Y học Hạt nhân (Bệnh viện Bạch Mai), cho biết căn bệnh ung thư gan tại Việt Nam có tỷ lệ mắc cao là do Việt Nam là nước nằm trong vùng dịch tễ có viêm gan B, viêm gan C cao. Bên cạnh đó, ở Việt Nam, nhiều nam giới lạm dụng rượu, dẫn tới xơ gan do rượu rất phổ biến.

Những phân tích trên của PGS Phương cũng phù hợp với thực trạng đa phần các ca ung thư gan khi tới viện đều có viêm gan virus hoặc xơ gan do lạm dụng rượu.

Hình ảnh gan lành (bên trái) và gan bị viêm dẫn tới xơ gan (bên phải).

Theo đó, đối tượng có nguy cơ cao mắc ung thư gan thường là người có viêm gan virus B, viêm gan virus C, bệnh nhân xơ gan do rượu, gan nhiễm mỡ, nhiễm độc afatocxin.

PGS Phương khuyến cáo đối với những bệnh nhân thuộc nhóm nguy cơ cao mắc ung thư gan cần phải tầm soát định kỳ bằng siêu âm ổ bụng, bộ 3 xét nghiệm chất chỉ điểm khối u trong máu.

Ung thư gan ở giai đoạn sớm gần như không có triệu chứng. Do vậy, các bệnh nhân phát hiện ra ung thư gan ở giai đoạn sớm thường là tình cơ siêu âm hoặc xét nghiệm chất chỉ điểm khối u.

Dấu hiện cảnh báo căn bệnh ung thư gan

Ung thư gan ở giai đoạn đầu thường rất khó phát hiện. Phần lớn người bệnh đến khám khi bệnh đã tiến triển đến giai đoạn muộn gây khó khăn cho việc điều trị. Ở giai đoạn sớm của ung thư có thể gặp các triệu chứng của viêm gan mạn tính hoặc xơ gan tiến triển:

- Chán ăn

- Đau, nặng tức vùng hạ sườn phải

- Trướng bụng

- Vàng da, củng mạc mắt…

Trong giai đoạn muộn hơn của ung thư gan, các triệu chứng trên rõ ràng hơn hoặc xuất hiện thêm các biến chứng của bệnh:

- Sụt cân không rõ nguyên nhân

- Buồn nôn, nôn, mệt mỏi, chán ăn

- Luôn có cảm giác ngứa

- Trướng bụng

- Đau, nặng tức vùng hạ sườn phải

- Vàng da, củng mạc mắt

- Đi ngoài phân trắng/bạc màu

Phòng tránh ung thư gan

- Tiêm phòng vắc xin viêm gan B;

- Chế độ ăn hợp lý, không uống quá nhiều rượu, hạn chế dùng các loại thực phẩm gây hại cho gan như hóa chất độc hại, nấm mốc…;

Siêu âm gan là cách tốt nhất phát hiện ung thư gan sớm. Ảnh minh hoạ.

- Người có tình trạng gan nhiễm mỡ, xơ gan cần phải điều trị các bệnh lý ổn định để hạn chế biến đổi ác tính.

- Người có viêm gan B, viêm gan C thường xuyên khám bệnh theo lịch hẹn của bác sĩ để giảm nguy cơ tiến triển ung thư ác tính.

- Tất cả các trường hợp nam giới trên 40 có tình trạng xơ gan do bất cứ nguyên nhân gì cần phải tầm soát ung thư gan

PN (Nguoiduatin.vn)