-
Người mẫu Dương Yến Ngọc bị ung thư -
Hoa hậu Thanh Thủy bất ngờ xuất hiện với diện mạo khác lạ sau màn “xuống tóc”, nhan sắc gây chú ý -
Dùng túi sưởi khi ngủ, nhiều người có thể bị bỏng nặng chỉ vì thói quen này -
Hoa hậu Tiểu Vy đẹp đôi bên Erik, Hoà Minzy kêu gọi Quốc Trường tài trợ 10 tỷ -
Em rể lúc nào cũng tự hào có đất 500m², sắp mua ô tô, tới lúc mẹ tôi nhập viện cả nhà mới ngã ngửa vì sự thật -
Đa số tài xế trẻ vẫn thích dùng ô tô số sàn dù xe điện và số tự động lên ngôi -
Giá xăng tiếp tục giảm, có loại giảm gần 1.000 đồng/lít -
Angelababy bị nghi có tình mới sau 4 năm ly hôn Huỳnh Hiểu Minh, danh tính người đàn ông luôn bên cạnh gây bất ngờ -
Uống 40 chén thuốc nam sau phẫu thuật, 9 tháng sau phát hiện tiêu xương -
10 hoa hậu từng bị tước danh hiệu giữa nhiệm kỳ giống Quỳnh Anh
Gia đình
13/07/2015 16:47Chất béo: Lợi và hại
Cần có những hiểu biết về các loại chất béo chứa trong đồ ăn, thức uống để có sự lựa chọn thích hợp nhằm bảo vệ sức khỏe.
Chất béo được cung cấp từ thực phẩm gồm 2 loại: mỡ động vật và dầu thực vật. Ta thường nghe nói dầu thực vật tốt cho sức khỏe hay tim mạch hơn mỡ động vật là do axít béo chứa trong nó là axít béo không no (có chứa nhiều nối đôi trong cấu trúc). Thật ra, không chỉ dầu thực vật mà cả mỡ động vật, nếu thành phần có chứa axít béo không no, cũng đều là loại tốt. Tùy theo chuỗi carbon của axít béo có chứa nối đôi hay không mà ta có 4 loại:
Axít béo no
Còn gọi là axít bão hòa với cấu trúc trong chuỗi carbon không có nối đôi nào cả. Chất béo chứa axít béo loại này gọi là chất béo bão hòa, được tìm thấy trong mỡ động vật, bơ, sữa, phô mai, kể cả dầu thực vật là dầu dừa, dầu cọ. (Lưu ý: Không phải tất cả dầu thực vật đều tốt cho tim mạch và dầu dừa, dầu cọ là loại không tốt).
![]() |
| Cá hồi được xem là tốt cho tim mạch. Ảnh: Tấn Thạnh |
Axít béo không no chứa nhiều nối đôi
Với cấu trúc trong chuỗi carbon chứa 2 nối đôi trở lên, chất béo chứa axít béo loại này được tìm thấy ở dầu mè, dầu hạt hướng dương, dầu đậu nành, dầu hạt bắp.
Chất béo không no chứa nhiều nối đôi tốt hơn chất béo bão hòa do nó làm giảm lượng cholesterol xấu trong máu nhưng đồng thời cũng có nhược điểm là làm giảm luôn lượng cholesterol tốt trong máu! Chính vì vậy, hiện nay, người bình thường được khuyên mỗi ngày chỉ nên dùng chất béo không no chứa nhiều nối đôi không quá 10% tổng năng lượng do khẩu phần ăn mang đến.
Axít béo không no chứa 1 nối đôi
Với cấu trúc trong chuỗi carbon chứa nối đôi duy nhất, chất béo chứa axít béo loại này được tìm thấy trong các dầu thực vật như dầu ô liu, dầu đậu phộng, dầu hạt hạnh nhân... Đặc biệt, axít béo không no chứa 1 nối đôi có tên là axít omega-3 (do khoảng cách từ carbon omega đến nối đôi có 3 carbon, còn có tên thông dụng là axít oleic), có nhiều trong mỡ một số loại cá ở vùng biển lạnh và sâu như cá ngừ (tuna), cá hồi (salmon).
Chất béo chứa 1 nối đôi được xem là tốt cho tim mạch do dùng nó sẽ làm giảm cholesterol xấu trong máu mà không ảnh hưởng đến cholesterol tốt (trong khi chất béo không no chứa nhiều nối đôi lại làm giảm lượng cholesterol tốt trong máu). Vì vậy, có khuyến cáo người bình thường mỗi ngày nên dùng chất béo không no chứa 1 nối đôi lên đến 15% tổng năng lượng do khẩu phần ăn mang đến. Thậm chí, để có lợi cho sức khỏe, có thể thay thế chất béo bão hòa và chất béo không no chứa nhiều nối đôi bằng chất béo không no chứa 1 nối đôi. Cũng do những lợi ích đã được chứng thực, Hội Tim mạch Mỹ khuyên nên ăn cá ít nhất 2 lần trong tuần (loại cá trong mỡ có chứa axít omega-3).
Axít béo dạng trans
Chứa trong chất béo trans (hoặc theo tiếng nước ngoài là trans fat), chủ yếu là axít béo nhân tạo. Ta biết rằng dầu thực vật chứa axít béo không no ở dạng lỏng. Từ dầu lỏng tự nhiên như dầu bắp, hạt hướng dương, đậu nành, người ta có thể chế biến thành dạng đặc giống như bơ động vật gọi là margarin bằng phản ứng hóa học “hydrogen hóa”... Tóm lại, để chế biến dầu lỏng thành dạng đặc (giống như bơ, trông hấp dẫn hơn), người ta đã biến chất béo không no thành chất béo bão hòa và chất béo dạng trans.
Chất béo dạng trans được tìm thấy trong margarin, shortening (vì vậy, đừng nghĩ đây là sản phẩm tốt do chế biến từ dầu thực vật), kể cả thức ăn nhanh được chiên với dầu ăn như: khoai tây chiên, gà rán…, thậm chí là mì ăn liền (gần đây, một số mẫu mì gói được Trung tâm Dịch vụ phân tích thí nghiệm TP HCM xét nghiệm cho thấy 38% chứa chất béo trans). Nhiều công trình nghiên cứu chứng tỏ dùng nhiều chất béo trans sẽ làm tăng lượng cholesterol toàn phần, làm tăng cholesterol xấu và làm giảm cholesterol tốt trong máu. Như vậy, chất béo trans không có lợi, khẩu phần ăn không có nó là tốt.
| Những điều lưu ý - Người cao tuổi nên hạn chế tối đa việc dùng chất béo nguồn động vật như mỡ heo, bò, gà... - Hạn chế dùng các thực phẩm chế biến sẵn có sử dụng các loại bơ thực vật (margarin). Cần đọc thành phần dinh dưỡng trên bao bì đóng gói loại thực phẩm này. - Tránh dùng nhiều các loại dầu thực vật chứa chất béo không tốt như dầu dừa, dầu cọ. Thay vào đó, dùng các dầu có lợi như dầu ô liu, dầu mè, dầu đậu nành... - Hoàn toàn không dùng thực phẩm chứa chất béo dạng trans trên mức cho phép. |
Theo PGS-TS Nguyễn Hữu Đức (Nld.com.vn)
- Vụ nổ gas khiến 3 người tử vong tại TP.HCM: Xem xét khởi tố các cá nhân sang chiết trái phép (18:08)
- Đột kích cơ sở sơ chế hơn 7 tấn nội tạng bò bốc mùi nồng nặc, nghi dùng hóa chất tẩy rửa (29 phút trước)
- Khối không khí lạnh tiếp tục tăng cường: Vùng núi phía Bắc rét dưới 9 độ C, miền Trung mưa lớn trên 250mm (43 phút trước)
- Sở VH-TT TP.HCM xem xét "khóa sóng", hạn chế xuất hiện đối với nghệ sĩ lệch chuẩn (58 phút trước)
- Phát hiện thi thể người đàn ông phân hủy bên trong hộp quảng cáo ven biển Nha Trang (1 giờ trước)
- Người mẫu Dương Yến Ngọc bị ung thư (1 giờ trước)
- Thầy giáo quen với việc tết tóc, múa hát và dọn vệ sinh cho trẻ (1 giờ trước)
- Chuyến bay bị hủy, nữ điều dưỡng mua ô tô 1,2 tỷ đồng để tự lái về nhà (1 giờ trước)
- Lãi suất tiết kiệm giảm, ngân hàng vẫn trả lãi trái phiếu gần 10%/năm (1 giờ trước)
- iPhone 20 Pro: Siêu phẩm kỷ niệm 20 năm quay lại khung titan? (2 giờ trước)
