Chuyên gia hóa học chỉ cách để tự loại chất độc Styren trong nước sạch sông Đà

Phơi nghiêm Styren có thể làm tăng nguy cơ ung thư

Thông tin từ UBND thành phố Hà Nội, kết quả phân tích mẫu nước sông Đà cấp cho người dân có chứa Styren vượt quy chuẩn từ 1,5 đến 3,65 lần. Nguyên nhân là do hiện tượng đổ trộm dầu thải trên thượng nguồn nơi lấy nước cấp sông Đà.

Theo ông Phạm Văn Sơn, Giám đốc Trung tâm ứng phó sự cố môi trường Việt Nam, styren là một hóa chất được sử dụng để sản xuất các sản phầm như cao su, chất dẻo, chất cách điện, sợi thủy tinh, hộp đựng thức ăn.

Khả năng phơi nhiễm styrene lớn nhất là thông qua khói thuốc lá. Các nghiên cứu trên cả người và động vật cho thấy phơi nhiễm Styrene gây tổn thương các tế bào bạch cầu làm tăng nguy cơ bị bệnh bạch cầu hoặc u lympho, ung thư thực quản và ung thư tuyến tụy.

Giáo sư Trần Văn Sung, nguyên Viện trưởng viện Hóa học (Viện Hàn lâm khoa học Việt Nam) cũng cho hay, Styren là hợp chất hữu cơ, dạng lỏng không màu, nhẹ hơn nước, không tan trong nước, nồng độ đậm đặc sẽ có mùi khó chịu.

Ông nói Styren thường được dùng để sản xuất các sản phẩm nhựa plolystyren, polyme như hộp xốp đựng đồ ăn, sợi thủy tinh....

Đối với cơ thể con người, nếu bị nhiễm chất Styren với hàm lượng cao, trong thời gian dài sẽ gây giảm thị lực, tổn thương hệ thần kinh và cũng góp phần tăng nguy cơ ung thư thực quản, tuyến tụy...

Vị GS này nhấn manh, tỷ lệ Styren trong nước vượt ngưỡng đến 3,6 lần, có thể cảm nhận bằng mũi chắc chắn gây hại cho cơ thể. Tuy nhiên, mức độ gây hại ra sao cần nghiên cứu, đánh giá cụ thể.

Cũng trao đổi với PV, GS.TS Lưu Văn Bôi, nguyên Chủ nhiệm Khoa Hóa học (ĐH Khoa học tự nhiên Hà Nội) cũng cho rằng, cần phải làm rõ xem chất Styren phát hiện ở trong nước sạch sông Đà dưới dạng nào.

Ông nói, Styren thường được dùng dưới 2 dạng là dung môi và dùng để sản xuất các sản phẩm như polyme.

"Nếu Styren là xốp thì không tan trong nước còn Styren ở dạng dung môi thì nhẹ hơn nước và không tan trong nước. Do đó, có thể vớt được, dùng phao quây lại để thu gom", GS Bôi nói.

Nhưng, theo GS Bôi ở đây cần phải nắm được là dầu thải của các loại động cơ, xử lý bề mặt... thì trong đó, có đủ thứ chất bẩn, kim loại, muối kim loại các chất phụ gia...

"Những chất này có thể tan trong nước và đây chính là nguyên nhân gây độc, bẩn, mùi. Tuy nhiên, do không lấy mẫu, không tham gia làm xét nghiệm nên tôi không thể biết những chất có trong đó là gì và mức độ ra sao.

Do đó, cơ quan chức năng cần làm rõ và thông tin cho nhân dân được biết", GS Bôi nói.

Máy lọc nước dạng nào có thể hạn chế Styren?

Trước câu hỏi, với các máy lọc nước hiện nay có thể xử lý được styren này không? GS Bôi nêu rõ, với các máy lọc nước dùng than hoạt tính để lọc nước có thể hạn chế được Styren trong nước.

Ông nói thêm, than hoạt tính chỉ có tác dụng với một lượng nước nhất định. Sau đó, than sẽ không còn khả năng hoạt động nữa do đã bão hòa.

"Tuy nhiên, đây chỉ là với Styren còn với các tạp chất lẫn trong dầu thải như bột màu, tan hoàn toàn vào trong nước thì những máy lọc nước bình thường sẽ không thể xử lý được.

Với các tạp chất này phải xử lý trước khi vào khu xử lý của nhà máy như ngăn nguồn, dùng các thiết bị chuyên dùng... Còn các máy lọc nước nếu muốn xử lý phải có bộ hấp thụ đặc biệt để hấp thụ màu, các chất...", GS Bôi nói thêm.

Chuyên gia hóa chất Đỗ Thanh Bái, Giám đốc Trung tâm Bảo vệ môi trường và an toàn hóa chất (Hội Hóa học Việt Nam) cho biết, nếu máy lọc nước có dùng than hoạt tính có thể hạn chế được Styren.

Nhưng theo ông Bái, đây chỉ được coi là giải pháp tình thế trong lúc chờ giải pháp tổng thể của cơ quan chức năng đưa ra.

Styren là chất độc, có trong danh mục các chỉ tiêu phải xét nghiệm định kỳ trong Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước ăn uống số 01 của Bộ Y tế, thuộc vị trí thứ 46, nhóm hydrocacbua thơm.

Chất này thuộc mức độ giám sát C, bắt buộc phải xét nghiệm ít nhất 01 lần/02 năm do cơ sở cung cấp nước thực hiện và kiểm tra, giám sát, xét nghiệm ít nhất 01 lần/02 năm do cơ quan có thẩm quyền thực hiện.

Theo Hoàng Đan (Soha/Trí Thức Trẻ)