22 năm trước, nam sinh này ăn trộm đề thi ĐH rồi học thuộc lòng đáp án: Đến khi vào phòng thi, nhìn đề lại chết lặng

Năm 2003, tại một ngôi làng nhỏ thuộc tỉnh Tứ Xuyên (Trung Quốc), có một chàng trai trẻ tên là Dương Bác. Sinh ra trong một gia đình nghèo khó, Dương Bác luôn ấp ủ giấc mơ vươn lên bằng con đường học vấn. Với cậu, đỗ vào một trường đại học danh giá rồi tìm được một công việc ổn định là cách duy nhất để thay đổi cuộc sống và giúp cả gia đình có cơ hội chuyển lên thành phố sinh sống.

Trong năm đầu bậc trung học phổ thông, thành tích học tập của Dương Bác rất xuất sắc. Cậu thường xuyên nằm trong top 10 của lớp, thậm chí có thời điểm còn lọt vào nhóm học sinh giỏi nhất toàn trường. Thế nhưng, mọi chuyện bắt đầu đi chệch hướng khi bước sang năm hai. Cậu bị phân vào một ban học không phù hợp với năng lực, dẫn tới kết quả học tập ngày càng giảm sút. Sự không tương thích trong nội dung học, cộng thêm áp lực từ gia đình và nhà trường khiến tâm lý Dương Bác trở nên rối loạn, chán nản.

Dù vẫn cố gắng tự động viên mình qua từng kỳ thi, hy vọng lần sau sẽ tốt hơn nhưng thực tế ngày càng khiến cậu thất vọng. Điểm số cứ thế lao dốc, niềm kiêu hãnh và tự tin từng là điểm mạnh của Dương Bác giờ đây tan biến không còn dấu vết.

Khi kỳ thi đại học chỉ còn cách một tuần, Dương Bác rơi vào trạng thái hoảng loạn. Dù ôn tập rất nhiều, mỗi khi làm bài thi thử, cậu vẫn không đạt được kết quả mong muốn. Những kiến thức như thơ cổ, bài luận, hay công thức toán học cứ trôi tuột khỏi trí nhớ. Trong nỗi bức bối, lo sợ không đủ điểm thi, Dương Bác đã nảy sinh một ý định liều lĩnh là trộm đề thi đại học.

Thời điểm đó, hệ thống bảo mật kỳ thi ở Trung Quốc chưa thật sự hiện đại. Đề thi thường được gửi đến các trường trung học hàng đầu trong khu vực trước kỳ thi để lưu giữ tạm thời. Trớ trêu thay, trường của Dương Bác lại chính là nơi được giao cất giữ đề thi.

Nhận thấy cơ hội, Dương Bác ngừng học hoàn toàn để tập trung lên kế hoạch. Cậu quan sát kỹ các tòa nhà, thời điểm vắng người, rồi lén tiếp cận khu giáo viên - nơi được niêm phong và cho là cất giữ đề. Một buổi tối, trong giờ tự học, cậu giả vờ xin ra ngoài, mang theo công cụ và lẻn vào phòng niêm phong để đánh cắp đề thi. Sau đó, Dương Bác ghi nhớ toàn bộ nội dung đề, nhờ bạn bè giải giúp các câu khó, rồi học thuộc cả đáp án.

Ngày 7/6/2003, Dương Bác bước vào phòng thi với tâm thế tự tin tuyệt đối. Nhưng đời không như mơ khi đề được phát, cậu chết lặng vì toàn bộ nội dung hoàn toàn khác với những gì mình đã học thuộc. Hóa ra, vụ trộm đề đã bị phát hiện từ trước, ban giám sát đã nhanh chóng thay toàn bộ đề bằng bộ dự phòng với độ khó tăng cao, đặc biệt là môn Toán.

Nhiều thí sinh bật khóc vì không làm được bài. Riêng Dương Bác, sau vài phút sững sờ, vẫn cố gắng trấn tĩnh và hoàn thành bài thi. Kết quả thật bất ngờ khi cậu đạt 515 điểm - vượt xa mức điểm chuẩn 467 của năm đó. Điều này chứng minh rằng Dương Bác thực chất có năng lực, nhưng vì thiếu niềm tin và nghị lực mà đã đi vào con đường sai lầm.

Trước đó, vụ trộm đề đã được điều tra bí mật để tránh gây hoang mang. Camera trong trường không ghi lại được hình ảnh nghi phạm, chỉ phát hiện ổ khóa bị mở. Dù có thu được dấu vân tay, thời điểm ấy chưa có cơ sở dữ liệu đủ để đối chiếu. Vụ việc tạm thời đi vào bế tắc.

Cho đến khi nhà trường yêu cầu học sinh lấy dấu vân tay để hoàn tất hồ sơ nhập học - một quy định mới toàn quốc Dương Bác, dù cảnh giác, vẫn bị phát hiện. Dù cố tình làm mờ dấu tay bằng cách bôi bẩn ngón tay, cảnh sát vẫn lần ra manh mối. Khám xét nhà, họ tìm thấy dụng cụ gây án. Vì Dương Bác khi ấy đã 19 tuổi và đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự, nên Tòa án huyện Nam Phương tuyên phạt 7 năm tù vì tội ăn cắp bí mật nhà nước.

Khi bạn bè hồ hởi vào đại học, Dương Bác phải trả giá bằng bảy năm tuổi trẻ sau song sắt. Trong tù, cậu từng sụp đổ tinh thần, nhưng nhờ sự hỗ trợ tâm lý và hướng dẫn của cán bộ trại giam, Dương Bác dần vực dậy, tích cực cải tạo và được giảm án. Năm 2009, cậu được ra tù sớm.

Tuy nhiên, vết trượt này đã để lại hậu quả lớn. Gia đình Dương Bác bị kỳ thị ở quê nhà, còn bản thân cậu thì không thể tìm được công việc ổn định. Từ một học sinh giỏi đầy triển vọng, Dương Bác giờ đây chỉ có thể sống qua ngày với những công việc tay chân lặt vặt.

Câu chuyện của Dương Bác là lời cảnh tỉnh cho nhiều người trẻ rằng khi đối diện với áp lực học tập, kỳ vọng thành công và nỗi sợ thất bại có thể đẩy chúng ta đến những lựa chọn sai lầm. Nhưng chính sự kiên trì, tin tưởng vào bản thân và đi đúng hướng mới là chìa khóa thực sự để thay đổi vận mệnh chứ không phải những con đường tắt đầy rủi ro.