Năm 2025, các đại lý xổ số tại miền Nam còn nợ gần 7.630 tỷ đồng tiền vé từ các công ty xổ số kiến thiết, khiến Kiểm toán Nhà nước đề xuất rút ngắn thời hạn nợ.

Hoạt động kinh doanh xổ số trong hơn một thập niên qua ghi nhận doanh thu lớn, song báo cáo của Bộ Tài chính cũng cho thấy một vấn đề đáng chú ý liên quan đến khoản tiền các đại lý còn nợ các công ty xổ số kiến thiết.

Bộ Tài chính vừa tổng kết việc thực hiện Thông tư số 75/2013/TT-BTC về hoạt động kinh doanh xổ số, qua đó chỉ ra một số nội dung cần tiếp tục điều chỉnh trong công tác quản lý thị trường.

23-1790172577-cac-dai-ly-xo-so-mien-nam-no-gan-7630-ty-dong-tien-ve
Ảnh minh họa.

Theo số liệu được Bộ Tài chính tổng hợp, trong giai đoạn 2013-2025, tổng doanh thu của thị trường xổ số đạt hơn 1,37 triệu tỷ đồng, với tốc độ tăng trưởng bình quân 10,2% mỗi năm. Trong cùng thời kỳ, số tiền nộp ngân sách Nhà nước đạt 439.070 tỷ đồng, tăng bình quân 13,26% mỗi năm.

Nguồn thu từ hoạt động xổ số tập trung chủ yếu tại khu vực miền Nam. Bộ Tài chính nhận định khoảng cách giữa các khu vực cũng như giữa những loại hình sản phẩm xổ số đang có xu hướng gia tăng.

Hiện cả nước có 63 công ty xổ số kiến thiết do UBND cấp tỉnh thành lập và làm chủ sở hữu. Bên cạnh đó là Công ty TNHH một thành viên Xổ số điện toán Việt Nam do Bộ Tài chính làm chủ sở hữu.

Thị trường đang vận hành nhiều loại hình gồm xổ số truyền thống, xổ số lô tô tự chọn số thủ công, xổ số biết kết quả ngay và xổ số tự chọn số điện toán.

Theo Bộ Tài chính, hoạt động xổ số không chỉ tạo nguồn thu cho ngân sách mà còn góp phần tạo việc làm cho khoảng 500.000 người thuộc diện chính sách, người nghèo thông qua mạng lưới đại lý bán vé. Nguồn thu này được sử dụng cho các lĩnh vực như y tế, giáo dục, an sinh và phúc lợi xã hội.

Một trong những vấn đề được Bộ Tài chính lưu ý là thời hạn thanh toán tiền vé của các đại lý xổ số.

Trong năm 2025, các đại lý xổ số tại khu vực miền Nam còn nợ các công ty xổ số kiến thiết gần 7.630 tỷ đồng. Bộ Tài chính đánh giá đây là khoản nợ rất lớn, qua đó làm tăng rủi ro tài chính đối với các công ty xổ số kiến thiết.

Theo quy định hiện hành, đối với xổ số truyền thống và xổ số lô tô, đại lý được nợ tiền vé công ty xổ số kiến thiết trong thời hạn tối đa 21 ngày kể từ ngày phát hành vé.

Tuy nhiên, Kiểm toán Nhà nước đã kiến nghị Bộ Tài chính rà soát và xem xét sửa đổi theo hướng rút thời hạn này xuống còn 7 ngày.

Bộ Tài chính cho biết việc điều chỉnh cần được xem xét trong bối cảnh thanh toán điện tử ngày càng phát triển, giao dịch không dùng tiền mặt trở nên phổ biến hơn.

Theo cơ quan này, rút ngắn thời hạn nợ có thể phù hợp hơn với sự phát triển của công nghệ và phương thức thanh toán hiện nay, đồng thời góp phần giảm chi phí cho doanh nghiệp, đại lý và xã hội. Việc này cũng nhằm tăng mức độ an toàn tài chính cho các công ty xổ số kiến thiết, vốn là doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước.

Bên cạnh vấn đề công nợ, Bộ Tài chính cũng ghi nhận những vướng mắc trong hoạt động phát hành vé xổ số tại miền Bắc.

Hiện 28 công ty xổ số kiến thiết tại khu vực này phát hành vé theo cơ chế liên kết. Việc lựa chọn cơ sở in vé phải thực hiện thông qua đấu thầu công khai.

Theo Bộ Tài chính, quá trình này thường kéo dài bởi Hội đồng Xổ số kiến thiết khu vực miền Bắc phải lấy ý kiến các công ty về nhiều nội dung như chủ trương in vé, mẫu mã, thiết kế, loại giấy, kế hoạch cũng như chi phí in ấn.

Trên cơ sở đó, Bộ Tài chính cho rằng nên giao quyền chủ động lựa chọn cơ sở in vé cho Hội đồng Xổ số kiến thiết khu vực. Việc lựa chọn vẫn cần bảo đảm các yêu cầu về công khai, minh bạch và trách nhiệm đối với quyết định được đưa ra.

QT (SHTT)