Sau một năm nhiều biến động, thị trường tiền tệ bước sang 2026 với tín hiệu tích cực khi đồng USD suy yếu, qua đó tạo điều kiện để tỷ giá trong nước ổn định hơn. Tuy nhiên, sự “dễ thở” này chưa hoàn toàn bền vững bởi nền kinh tế vẫn đối mặt với nhiều lực kéo ngược chiều từ thương mại, nhập khẩu và diễn biến giá vàng.

Theo báo cáo mới nhất của Chứng khoán MBS, xu hướng giảm của đồng bạc xanh đã giúp tỷ giá USD/VND hạ nhiệt trên cả thị trường chính thức lẫn tự do.

Tính đến cuối tháng 1, tỷ giá liên ngân hàng lùi 0,9% so với đầu tháng, còn 26.025 VND/USD - mức thấp nhất kể từ giữa tháng 6/2025. Tỷ giá trung tâm cũng giảm 0,2% so với đầu năm, xuống 25.074 VND/USD. Trên thị trường tự do, mức điều chỉnh mạnh hơn khi tỷ giá giảm 2,6%, về 26.225 VND/USD.

Diễn biến này được củng cố bởi dự báo chỉ số DXY có thể lùi về vùng 95 điểm từ giữa năm 2026. Khi chính sách tiền tệ giữa các nền kinh tế lớn ngày càng phân hóa, các đồng tiền chủ chốt như JPY, GBP hay EUR được kỳ vọng phục hồi. Nhờ đó, các đồng tiền tại thị trường mới nổi, trong đó có VND, có thể hưởng lợi khi chênh lệch lãi suất với Mỹ thu hẹp.

Có thể nói, yếu tố bên ngoài hiện đang tạo nền tảng thuận lợi cho sự ổn định của tỷ giá trong nước.

13-1770967652-dong-usd-lao-doc-ty-gia-trong-nuoc-duoc-giai-cuu.jpg
Đồng USD suy yếu giúp tỷ giá USD/VND hạ nhiệt ngay từ đầu năm 2026, tạo dư địa ổn định cho thị trường ngoại hối

Dù vậy, MBS cho rằng bức tranh năm 2026 không hoàn toàn thuận chiều. Thứ nhất, dù Việt Nam ghi nhận thặng dư thương mại hơn 20 tỷ USD trong năm 2025, phần lớn đóng góp đến từ khu vực FDI. Trong khi đó, khối doanh nghiệp trong nước lại nhập siêu gần 30 tỷ USD. Điều này cho thấy nhu cầu ngoại tệ trong nền kinh tế vẫn ở mức cao, đặc biệt khi hoạt động sản xuất tiếp tục mở rộng.

Thứ hai, nhập khẩu nhiều khả năng tăng song hành cùng xuất khẩu. Đáng chú ý, khả năng Việt Nam gia tăng nhập khẩu từ Mỹ nhằm thu hẹp chênh lệch thương mại song phương có thể khiến nhu cầu USD gia tăng thêm.

Thứ ba, giá vàng thế giới được dự báo có thể vượt ngưỡng 5.000 USD/ounce trong bối cảnh bất ổn địa chính trị và nhu cầu trú ẩn gia tăng. Nếu kịch bản này xảy ra, nhu cầu nhập khẩu vàng trong nước có thể gây áp lực bổ sung lên thị trường ngoại hối.

Trên cơ sở cân đối các yếu tố thuận lợi và rủi ro, MBS dự báo tỷ giá USD/VND trong năm 2026 có thể tăng khoảng 2,5% - 3%, mức được xem là tương đối ổn định so với bối cảnh toàn cầu còn nhiều biến động.

Trái ngược với diễn biến hạ nhiệt của tỷ giá, thị trường tiền tệ trong nước lại chứng kiến những nhịp dao động mạnh ở lãi suất liên ngân hàng.

Đầu tháng 1, lãi suất qua đêm đứng ở mức 8,15%, sau đó giảm sâu xuống 2,6% vào ngày 22/1. Tuy nhiên, chỉ trong thời gian ngắn, lãi suất bật tăng trở lại 5% và có thời điểm vọt lên tới 17,25% - mức cao nhất trong hơn 10 năm.

Nguyên nhân chủ yếu được cho là yếu tố mùa vụ: nhu cầu thanh toán tăng cao trước Tết, tín dụng được đẩy mạnh ngay từ đầu năm và thời điểm cao điểm thực hiện nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp khiến thanh khoản hệ thống suy giảm cục bộ.

Trước diễn biến này, từ ngày 23/1, Ngân hàng Nhà nước đã chuyển sang trạng thái bơm ròng mạnh qua kênh thị trường mở. Đến ngày 9/2, lượng vốn lưu hành qua OMO đạt gần 489.500 tỷ đồng, vượt mức kỷ lục ghi nhận vào cuối năm trước.

Song song đó, cơ quan điều hành cũng tái triển khai công cụ hoán đổi ngoại tệ (FX Swap) USD/VND với hạn mức tối đa 2 tỷ USD trong hai phiên 4 - 5/2. Nhờ các biện pháp này, lãi suất qua đêm đã giảm xuống 3,8% vào ngày 11/2. Động thái trên cho thấy nhà điều hành sẵn sàng sử dụng linh hoạt các công cụ chính sách để ổn định mặt bằng lãi suất và đảm bảo thanh khoản hệ thống, trong bối cảnh thị trường tiền tệ vẫn tiềm ẩn những biến động khó lường.