Tiền gửi "bốc hơi" hàng chục nghìn tỷ: 12 ngân hàng sụt giảm trong quý I, BIDV mất hơn 82.000 tỷ đồng

aA

Bức tranh huy động vốn quý I/2026 ghi nhận sự phân hóa rõ rệt. 12 trong số 27 ngân hàng niêm yết đã công bố báo cáo tài chính với tiền gửi khách hàng sụt giảm mạnh.

Tổng tiền gửi toàn hệ thống chỉ tăng 0,6% – mức thấp nhất nhiều năm – trong khi tín dụng lại tăng 3,7%, tạo áp lực thanh khoản lớn cho các nhà băng.

Tiền gửi ngân hàng chảy đi đâu? — Ảnh minh họa.

BIDV giảm mạnh nhất

Tổng hợp báo cáo quý I/2026 từ 27 ngân hàng thương mại niêm yết cho thấy tổng tiền gửi khách hàng hợp nhất đạt khoảng 12,88 triệu tỷ đồng, chỉ tăng 0,6% so với cuối năm 2025 – mức tăng trưởng huy động đầu năm khá thấp. Trong cùng giai đoạn, tín dụng toàn hệ thống tăng 3,7%.

Đáng chú ý, 12/27 ngân hàng ghi nhận tiền gửi sụt giảm, mức cao nhất trong nhiều năm. BIDV là cái tên gây chú ý nhất: sau khi lập đỉnh hơn 2,22 triệu tỷ đồng cuối năm 2025 (tăng 270.000 tỷ trong năm), chỉ sau 3 tháng đầu 2026, con số này giảm xuống còn 2,14 triệu tỷ đồng – mất hơn 82.000 tỷ (giảm gần 3,7%). Đây là mức giảm mạnh nhất của BIDV trong nhiều năm. Ngược chiều, dư nợ cho vay của BIDV lại tăng thêm gần 57.000 tỷ (2,4%), lên gần 2,43 triệu tỷ.

MB cũng giảm 15.000 tỷ, xuống còn khoảng 905.918 tỷ, trong khi dư nợ cho vay mở rộng lên hơn 1,12 triệu tỷ. Ở nhóm tư nhân cỡ trung, Techcombank giảm 19.103 tỷ (-3%) xuống 599.808 tỷ; Sacombank giảm 17.553 tỷ (-2,8%) còn 600.789 tỷ; ACB giảm 16.071 tỷ (-2,7%) xuống 569.110 tỷ.

Nhóm quy mô nhỏ hơn cũng chịu áp lực: SeABank mất 5.931 tỷ (-3%), MSB giảm 2.776 tỷ (-1,4%), PGBank giảm 1.425 tỷ (-3%), Saigonbank giảm 978 tỷ (-3,7%), NamABank giảm 945 tỷ (-0,5%).

Các ngân hàng tăng mạnh nhờ lãi suất huy động linh hoạt

Trong khi đó, một số nhà băng vẫn tăng trưởng mạnh nhờ chính sách lãi suất chủ động. HDBank tăng mạnh nhất về giá trị tuyệt đối: tiền gửi thêm 60.835 tỷ (+10,8%), lên hơn 621.549 tỷ. VPBank tăng 54.675 tỷ (+8,7%), đạt 682.719 tỷ – đồng thời là ngân hàng có tăng trưởng tín dụng nổi bật nhất quý I (+10,3%).

VietinBank tăng thêm 30.445 tỷ (+1,7%), đạt hơn 1,82 triệu tỷ, củng cố vị trí thứ hai toàn hệ thống về huy động. SHB tăng 28.045 tỷ (+4,9%); VIB tăng 21.796 tỷ (+7,4%). Trong nhóm vừa và nhỏ, ABBank tăng gần 10%, OCB và NCB tăng gần 6%, VietABank tăng 3,3%.

LDR toàn hệ thống vượt 100%, huy động vốn trở thành "điểm nóng" phân hóa tín dụng

Chứng khoán SSI Research chỉ rõ sự phân hóa giữa các khối: nhóm Big 4 (Vietcombank, VietinBank, BIDV, Agribank) giảm 0,7 điểm % tiền gửi, trong khi nhóm ngân hàng cổ phần tư nhân tăng 1,3 điểm %.

Đến cuối quý I/2026, tỷ lệ cho vay/huy động (LDR) toàn hệ thống đã vượt mức 100%, phản ánh tổng dư nợ cho vay đã vượt qua tổng tiền gửi. Hệ quả là thanh khoản ngày càng phụ thuộc vào nguồn vốn thay thế như tiền gửi Kho bạc, kênh thị trường mở (OMO) và vốn nước ngoài. Nhiều ngân hàng buộc phải đa dạng hóa nguồn vốn: BIDV phát hành chứng chỉ tiền gửi và trái phiếu mạnh nhất với mức tăng 78.000 tỷ, ACB tăng 23.000 tỷ, MB tăng 22.000 tỷ.

Các chuyên gia nhận định áp lực huy động có thể hạ nhiệt trong quý II nhờ lãi suất huy động neo cao, tiền gửi doanh nghiệp quay lại theo yếu tố mùa vụ và một số thay đổi chính sách thuế hỗ trợ dòng tiền trở lại hệ thống. Nếu huy động vốn nước ngoài được triển khai hiệu quả và nhu cầu tín dụng chậm lại, thanh khoản toàn hệ thống có thể dần ổn định hơn.