Vàng mua xong "cất dưới gầm giường", đầu cơ chờ giá tăng: Kiến nghị áp thuế 10% với kinh doanh vàng

Ưu đãi thuế "mở đường" cho cơn sốt đầu cơ

Theo VAFI, chính sách thuế hiện hành đang tạo ra một sự ưu đãi lớn nhất cho ngành kinh doanh vàng, thậm chí còn hơn nhiều ngành nghề cần được khuyến khích đầu tư. Hiện tại, vàng miếng được miễn thuế GTGT hoàn toàn, trong khi vàng trang sức chỉ chịu thuế GTGT rất thấp, tính trên chênh lệch giá mua và giá bán.

Phân tích của VAFI cho thấy sự chênh lệch đáng kinh ngạc: Nếu một doanh nghiệp mua bán một lượng vàng trang sức với chênh lệch 3 triệu đồng, số thuế GTGT phải nộp chỉ khoảng 300.000 đồng. Tuy nhiên, nếu áp dụng phương pháp khấu trừ với thuế suất 10% như hàng hóa thông thường, số thuế phải nộp có thể lên tới 10 triệu đồng. Điều này cho thấy số thuế GTGT thu được giữa hai phương pháp có thể chênh nhau tới 30 lần.

Gần đây, đề xuất thu thêm 0,1% thuế trên giá trị chuyển nhượng khi bán vàng miếng cũng bị VAFI đánh giá là quá thấp, không đủ sức nặng để kiềm chế dòng tiền đổ vào thị trường này.

250 Tỷ USD "nằm yên dưới gầm giường"

Chính sách thuế lỏng lẻo đã tạo động lực mạnh mẽ cho hoạt động đầu cơ trên thị trường vàng, khuyến khích đầu cơ lướt sóng và thậm chí là tạo cung cầu giả tạo. Hệ quả là một lượng dự trữ vàng khổng lồ của Việt Nam, ước tính lên đến trên 2.000 tấn, tương đương khoảng 250 tỷ USD theo thời giá hiện nay, lại đang nằm ngoài tầm kiểm soát.

VAFI nhấn mạnh rằng, phần lớn 2.000 tấn vàng này sau khi mua xong "được để dưới gầm giường", không quay trở lại hệ thống ngân hàng thương mại. Tích lũy vàng, theo hiệp hội này, còn nguy hại hơn ngoại tệ mạnh, vì ngoại tệ mạnh khi được mua đa phần vẫn trở lại hệ thống ngân hàng.

VAFI ước tính, nếu chính sách thuế GTGT được áp dụng cho vàng như hàng hóa tiêu dùng trong những năm qua, hệ thống ngân hàng đã có thể thêm khoảng 100 tỷ USD ngoại tệ để thanh toán xuất nhập khẩu, giúp đồng nội tệ mạnh lên và Ngân hàng Nhà nước dễ dàng bình ổn tỷ giá, thậm chí hạ mạnh lãi suất huy động.

Kiến nghị "thay máu" chính sách thuế: Áp 10% trên hóa đơn

Để thay đổi triệt để tình trạng này, VAFI kiến nghị mạnh mẽ rằng, việc kinh doanh vàng trang sức và vàng miếng phải chịu thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ, với thuế suất 10% như các hàng hóa thông thường khác.

Hiệp hội còn so sánh kinh doanh vàng với bất động sản, trong đó việc bán nhà đất phải chịu thuế GTGT 10% và thuế thu nhập cá nhân 2% trên giá bán. Tóm lại, VAFI đề xuất: "việc bán vàng miếng, vàng trang sức... từ các cơ sở kinh doanh cần áp thuế 10% trên hóa đơn bán hàng."

VAFI tin tưởng rằng, việc sửa đổi chính sách thuế này sẽ gần như triệt tiêu hoàn toàn tình trạng đầu cơ ngắn hạn và chấm dứt đầu cơ lướt sóng, thổi giá kiếm lời. Nhu cầu đầu cơ, đầu tư vào vàng sẽ giảm mạnh, đẩy dòng tiền vào hệ thống ngân hàng, qua đó bảo vệ mạnh mẽ đồng nội tệ và tăng dự trữ ngoại tệ.

Bên cạnh đó, VAFI cũng đề xuất Ngân hàng Nhà nước nên duy trì chính sách ổn định tỷ giá và cân nhắc tăng lãi suất tiền gửi tiết kiệm ở mức hợp lý. Sau khi có chính sách thuế vàng mới, Ngân hàng Nhà nước hoàn toàn có thể duy trì chính sách lãi suất thấp hơn nhiều so với mặt bằng hiện nay mà vẫn đảm bảo ổn định tỷ giá.