Cơ quan nào sẽ phải bồi thường oan sai cho ông Hàn Đức Long?

Trước khi ông Hàn Đức Long được trả tự do, Viện KSND tỉnh Bắc Giang đã ra các quyết định để đình chỉ vụ án với bị can Hàn Đức Long; quyết định hủy bỏ biện pháp tạm giam.

Theo Quyết định số 01, ngày 20.12.2016 (viết tắt số 01), của Viện KSND tỉnh Bắc Giang có nêu rõ: Kết quả điều tra lại của Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Giang theo Quyết định giám đốc thẩm số 20/2014/HS-GĐT ngày 22.11.2014 của Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao thì không đủ căn cứ để truy cứu trách nhiệm hình sự đối với Hàn Đức Long về tội danh Giết người, Hiếp dâm trẻ em.

Trong Quyết định 01 cũng  nêu rõ: Yêu cầu Công an tỉnh Bắc Giang, UBND xã Phúc Sơn, huyện Tân Yên, Bắc Giang phục hồi các quyền, lợi ích hợp pháp cho ông Hàn Đức Long theo quy định của pháp luật.

Theo luật sư Nguyễn Chiến - Phó Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Chủ nhiệm Liên đoàn Luật sư TP.Hà Nội - với Quyết định đình chỉ vụ án số 01 của Viện KSND tỉnh Bắc Giang, ông Hàn Đức Long chính thức trở thành người vô tội. Từ đây ông Long có thể yêu cầu các cơ quan tiến hành tố tụng công khai xin lỗi và bồi thường oan sai theo quy định của pháp luật.

Vụ án Giết người, Hiếp dâm trẻ em mà ông Hàn Đức Long bị coi là thủ phạm đã trải qua 4 phiên tòa xét xử. Ban đầu, TAND tỉnh Bắc Giang xử sơ thẩm và tuyên Hàn Đức Long án tử hình. Tiếp đến, TAND Tối cao xử phúc thẩm tuyên y án. Sau đó, Hội đồng Giám đốc thẩm TAND Tối cao đã quyết định hủy 2 bản án sơ thẩm, phúc thẩm để điều tra lại từ đầu.

Đến năm 2011, TAND tỉnh Bắc Giang xử sơ thẩm lần hai và TAND Tối cao xử phúc thẩm lần hai vẫn tuyên án tử hình với Hàn Đức Long.

Cuối năm 2014, Hội đồng Giám đốc thẩm TAND Tối cao lại quyết định tuyên hủy bản án sơ thẩm và phúc thẩm đã xét xử Hàn Đức Long. Sau hai năm điều tra lại, vụ án được đình chỉ, ông Long được trả tự do, vậy cơ quan tố tụng nào sẽ phải bồi thường trong trường hợp này?

Theo ông Nguyễn Thân - nguyên Thẩm phán TAND Tối cao, trong vụ án của Hàn Đức Long thì tòa án cấp phúc thẩm phải chịu trách nhiệm bồi thường khi để xảy ra oan sai. Hai lần Tòa phúc thẩm TAND Tối cao tại Hà Nội tuyên phạt Hàn Đức Long án tử hình về hai tội Giết người và Hiếp dâm trẻ em. Xét về trình tự tố tụng thì hai bản án phúc thẩm tuyên Hàn Đức Long phạm tội có hiệu lực pháp luật từ ngày ra quyết định. Việc hai bản án phúc thẩm đối với Hàn Đức Long bị Hội đồng giám đốc thẩm TAND Tối cao hủy để điều tra lại là do vi phạm nghiêm trọng về tố tụng và nội dung ảnh hưởng đến việc kết án Hàn Đức Long. Chính vì thế cấp Tòa  phúc thẩm phải đứng ra giải quyết bồi thường oan sai cho người dân. Bên cạnh đó, cơ quan điều tra, Viện kiểm sát có trách nhiệm liên đới.