Viện Kiểm sát nhân dân tối cao vừa ban hành cáo trạng truy tố 14 bị can liên quan đến những sai phạm nghiêm trọng xảy ra tại Tổng Công ty Xi măng Việt Nam (Vicem), khiến Nhà nước thiệt hại, lãng phí hơn 381,6 tỷ đồng từ một dự án đầu tư quy mô lớn nhưng đến nay vẫn bỏ hoang.

Trong số các bị can bị truy tố có nhiều cựu lãnh đạo chủ chốt của Vicem như ông Lê Văn Chung – nguyên Chủ tịch Hội đồng thành viên, ông Nguyễn Ngọc Anh – nguyên Tổng giám đốc, ông Tạ Quang Bửu – nguyên thành viên Hội đồng thành viên kiêm Phó Tổng giám đốc và bà Nguyễn Bích Thủy – nguyên thành viên Hội đồng thành viên. Các bị can bị truy tố về các tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí” và “Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng”.

Theo cáo trạng, Vicem là doanh nghiệp Nhà nước nên mọi hoạt động đầu tư, sản xuất kinh doanh phải tuân thủ chặt chẽ quy định pháp luật nhằm bảo toàn vốn Nhà nước. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai dự án “Trung tâm Điều hành và giao dịch Vicem” tại Khu đô thị mới Cầu Giấy (Hà Nội), các lãnh đạo Vicem đã để xảy ra hàng loạt sai phạm nghiêm trọng.

Cụ thể, các bị can bị cáo buộc cố ý làm sai lệch các chỉ tiêu tài chính, đánh giá không đúng hiệu quả kinh tế nhằm lập và phê duyệt tổng mức đầu tư dự án cao hơn mức đã được chứng nhận đầu tư. Đồng thời, Vicem không thực hiện nghiêm Nghị quyết số 11 của Chính phủ, lập dự án không sát thực tế, dẫn đến công trình rơi vào tình trạng dang dở và không thể tiếp tục triển khai vì thiếu hiệu quả.

62d15975dfc90.jpg
Ảnh minh họa

Dự án được khởi công từ ngày 6/5/2011, đến tháng 8/2015 hoàn thành phần thô và cất nóc thì dừng thi công. Tổng số vốn đã rót vào dự án lên tới 1.245 tỷ đồng, nhưng cho đến nay công trình vẫn không thể khai thác, sử dụng, gây thất thoát và lãng phí hơn 381,6 tỷ đồng.

Không dừng lại ở đó, trong quá trình thực hiện gói thầu số 19 liên quan đến thi công tường vây và cọc khoan nhồi, một số lãnh đạo và cán bộ quản lý dự án của Vicem còn bị cáo buộc thông đồng với doanh nghiệp bên ngoài để trục lợi. Với mục đích hưởng lợi cá nhân, ông Nguyễn Ngọc Anh và ông Dư Ngọc Long – Trưởng Ban Quản lý dự án – đã thỏa thuận với lãnh đạo Công ty ECON việc “lại quả” 5% giá trị thanh toán gói thầu để doanh nghiệp này được trúng thầu.

Theo đó, hồ sơ mời thầu bị tiết lộ, hồ sơ dự thầu bị làm khống về năng lực tài chính, nhân sự nhằm hợp thức hóa việc trúng thầu cho ECON. Trong quá trình thanh toán, doanh nghiệp này đã nhiều lần chuyển lại cho ông Dư Ngọc Long tổng số tiền hơn 3,2 tỷ đồng. Riêng hành vi sai phạm tại gói thầu này được xác định gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 15 tỷ đồng.

Cáo trạng xác định ông Lê Văn Chung là người giữ vai trò cao nhất trong vụ án. Dù biết việc thẩm định dự án chỉ mang tính hình thức và không tuân thủ đúng quy định, ông Chung vẫn ký phê duyệt tổng mức đầu tư vượt quá chứng nhận ban đầu. Quyết định này trực tiếp dẫn đến việc dự án nghìn tỷ rơi vào tình trạng “đắp chiếu”, gây lãng phí, thất thoát đặc biệt nghiêm trọng cho ngân sách Nhà nước.

Vụ án hiện đang thu hút sự quan tâm lớn của dư luận, bởi không chỉ phơi bày những lỗ hổng trong quản lý đầu tư công tại doanh nghiệp Nhà nước, mà còn đặt ra yêu cầu xử lý nghiêm trách nhiệm cá nhân đối với những quyết định gây hậu quả nặng nề.