Đến nay, gia đình ông Phạm Trung Kiên (cựu thư ký Thứ trưởng Bộ Y tế) đã khắc phục gần hết số tiền nhận hối lộ hơn 42,6 tỷ đồng. Điều gì sẽ chờ đợi bị cáo vào ngày tòa tuyên án?

Xét xử vụ án “chuyến bay giải cứu”, ở phần luận tội, đại diện VKS đề nghị tuyên phạt bị cáo Phạm Trung Kiên (cựu thư ký Thứ trưởng Bộ Y tế) mức án tử hình về tội Nhận hối lộ.

Trong vụ án này, ông Kiên bị quy kết là người nhận hối lộ nhiều nhất, với số tiền hơn 42,6 tỷ đồng.

Đại diện VKS thừa nhận, bị cáo Kiên có nhiều tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự như thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tự nguyện bồi thường khắc phục hậu quả, bản thân có thành tích trong quá trình học tập công tác, gia đình có công với cách mạng... Tuy nhiên, bị cáo đã thực hiện hành vi phạm tội một cách "trắng trợn", nhận hối lộ nhiều lần, với số tiền lớn nhất.

Bị cáo Phạm Trung Kiên. Ảnh: CTV

Quá trình xét xử, gia đình ông Kiên đã thay mặt bị cáo nhiều lần nộp tiền khắc phục hậu quả. Đến ngày 24/7, gia đình cựu thư ký Thứ trưởng Bộ Y tế nộp thêm 7 tỷ đồng, nâng số tiền bồi thường khắc phục hậu quả cho bị cáo lên 42 tỷ đồng.

Cơ hội nào cho người khắc phục hậu quả?

Trao đổi với P.V VietNamNet, Tiến sĩ, luật sư Đặng Văn Cường cho biết, đến nay, vụ án “chuyến bay giải cứu” đang trong quá trình nghị án, việc quyết định bị cáo có phạm tội hay không, phạm tội gì và mức hình phạt như thế nào sẽ thuộc thẩm quyền của HĐXX.

Việc quyết định hình phạt sẽ căn cứ vào quy định của BLHS, trên cơ sở đánh giá tính chất, mức độ của hành vi phạm tội, nhân thân người phạm tội và các tình tiết tăng nặng, tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.

Luật sư phân tích: Theo quy định của BLHS, người nhận hối lộ từ 1 tỷ đồng trở lên, tòa án có quyền áp dụng mức hình phạt là 20 năm tù, tù chung thân hoặc tử hình.

Với số tiền nhận hối lộ hơn 42 tỷ đồng, đại diện VKS đề nghị mức hình phạt cao nhất là tử hình là phù hợp với quy định của pháp luật.

Tuy nhiên, có nhiều yếu tố quyết định đến mức hình phạt chứ không chỉ là yếu tố về số tiền chiếm đoạt, về tính chất của vụ án.

Việc quyết định hình phạt phù hợp phải xem xét đầy đủ cả các yếu tố về nhân thân và yếu tố hành vi, trong đó tính chất mức độ hành vi phạm tội, nhân thân người phạm tội là những yếu tố quan trọng quyết định đến hình phạt.

Trong trường hợp người phạm tội nhận thức được hành vi của mình là vi phạm pháp luật, đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, đã cơ bản bồi thường khắc phục hậu quả, hậu quả của hành vi nguy hiểm cho xã hội đã được giảm bớt thì có thể xem xét giảm nhẹ một phần hình phạt cho bị cáo để tuyên một mức hình phạt phù hợp.

Hình phạt không chỉ là hình thức răn đe, trừng phạt đối với bị cáo mà còn là có mục đích cải tạo, giáo dục. Chỉ trong trường hợp HĐXX nhận định bị cáo không còn khả năng cải tạo giáo dục, việc xử lý không nghiêm khắc đối với bị cáo có thể không thể hiện được sự răn đe phòng ngừa chung cho xã hội thì mới tuyên mức hình phạt cao nhất là tử hình.

Vẫn theo Tiến sĩ Đặng Văn Cường, Điều 40, BLHS quy định: Tử hình là hình phạt đặc biệt chỉ áp dụng đối với người phạm tội đặc biệt nghiêm trọng thuộc một trong nhóm các tội xâm phạm an ninh quốc gia, xâm phạm tính mạng con người, các tội phạm về ma túy, tham nhũng và một số tội phạm đặc biệt nghiêm trọng khác do Bộ luật này quy định.

Không thi hành án tử hình đối với người bị kết án nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây: Phụ nữ có thai hoặc phụ nữ đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi; Người đủ 75 tuổi trở lên; Người bị kết án tử hình về tội tham ô tài sản, tội nhận hối lộ mà sau khi bị kết án đã chủ động nộp lại ít nhất 3/4 tài sản tham ô, nhận hối lộ và hợp tác tích cực với cơ quan chức năng trong việc phát hiện, điều tra, xử lý tội phạm hoặc lập công lớn.

Như vậy, quy định của BLHS về việc bồi thường thiệt hại khắc phục hậu quả 3/4 số tài sản tham nhũng là áp dụng đối với trường hợp đã bị kết án tử hình, sau khi bị kết án thì bị cáo chủ động bồi thường thiệt hại khắc phục hậu quả 3/4 tài sản tham nhũng, đồng thời thêm một điều kiện nữa là phải hợp tác tích cực với cơ quan chức năng trong việc phát hiện, điều tra, xử lý tội phạm hoặc lập công lớn thì mới được chuyển hình phạt từ từ hình sang tù chung thân.

Theo T.Nhung (VietNamNet)