Hành vi điều khiển ô tô bán tải liên tục chèn ép xe máy chở ba người ngã ra giữa đường không chỉ gây bức xúc trong dư luận mà còn đặt ra nhiều vấn đề pháp lý nghiêm trọng cần được làm rõ.

Dưới góc độ pháp luật, vụ việc xảy ra trên tuyến song hành Vành đai 3 Hà Nội, gần nút giao Tam Trinh (Hà Nội), không thể xem là va chạm giao thông thông thường. Theo thông tin ban đầu, khoảng 21h15 ngày 27/2, tài xế điều khiển ô tô bán tải đã nhiều lần lạng lách, áp sát và ép xe máy chở ba người (gồm một người đàn ông, một phụ nữ và một trẻ nhỏ) đi cùng chiều.

Hình ảnh từ camera giao thông và người dân ghi lại cho thấy chiếc bán tải không chỉ vượt ẩu mà còn chủ động thay đổi tốc độ, hướng di chuyển để dồn xe máy về sát làn xe tải đang lưu thông tốc độ cao. Hậu quả, cả ba người trên xe máy ngã xuống mặt đường, ngay cạnh bánh xe tải, trong tình huống tiềm ẩn nguy cơ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng.

xe-ban-tai-chen-nga-xe-may-4

Công an phường Hoàng Mai đã xác định tài xế là Trần Anh Phương (SN 1987, trú Hà Nội) và tạm giữ hình sự để điều tra về hành vi “gây rối trật tự công cộng”. Tuy nhiên, theo luật sư Nguyễn Thị Trang (Đoàn Luật sư TP Hà Nội), cần đánh giá đầy đủ bản chất hành vi để áp dụng đúng quy định của Bộ luật Hình sự 2015.

Luật sư Trang nhận định, nếu kết quả điều tra chứng minh có yếu tố chủ ý, hành vi này có thể bị xem xét theo Điều 260 về tội “vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”. Điều luật quy định người vi phạm gây hậu quả nghiêm trọng có thể bị phạt tiền hoặc phạt tù từ 1–5 năm, thậm chí lên đến 10 năm nếu hậu quả đặc biệt nghiêm trọng. Theo bà, ngay cả khi chưa xảy ra thiệt hại lớn về người, việc cố tình tạo ra nguy cơ cao dẫn đến hậu quả nghiêm trọng cũng là tình tiết cần xem xét.

Bên cạnh đó, Điều 318 về tội “gây rối trật tự công cộng” cũng có thể được áp dụng nếu xác định hành vi dùng phương tiện cơ giới để uy hiếp, chèn ép, gây hoảng loạn cho người khác, ảnh hưởng đến an toàn xã hội.

ban-tai-tat-dau-1

Luật sư nhấn mạnh, quá trình điều tra cần làm rõ tốc độ phương tiện, diễn biến cụ thể, căn cứ vào dữ liệu camera, lời khai nhân chứng và giám định hiện trường; đặc biệt phải đánh giá yếu tố chủ quan, động cơ và thái độ của người điều khiển xe để phân định chính xác tội danh và khung hình phạt.

Về trách nhiệm dân sự, trong trường hợp có thiệt hại về sức khỏe hoặc tài sản, người điều khiển phương tiện nếu bị xác định có lỗi sẽ phải bồi thường toàn bộ thiệt hại theo quy định của pháp luật dân sự, bao gồm chi phí điều trị, tổn thất tinh thần và các thiệt hại vật chất phát sinh. Theo luật sư Trang, khi nạn nhân có trẻ em hoặc người yếu thế, mức bồi thường cần đảm bảo nguyên tắc bù đắp đầy đủ và tương xứng với thiệt hại thực tế.