Va chạm với xe đạp đi ngược chiều khiến người đàn ông tử vong: Tài xế ô tô có phải chịu trách nhiệm hình sự?

Ngày 18/9, cơ quan chức năng vẫn đang điều tra, xác định danh tính người đàn ông điều khiển xe đạp đi ngược chiều trên cầu Nhật Tân tử vong sau khi va chạm với xe ô tô.

Dưới góc độ pháp lý, Ts. Ls. Đặng Văn Cường (Đoàn luật sư Hà Nội) cho hay, với diễn biến thể hiện qua clip cho thấy người đi xe đạp đã đi ngược chiều trên phần đường dành cho xe ô tô với tốc độ cho phép 90 km giờ. Đây là hành vi hết sức nguy hiểm không khác gì tự sát nên hậu quả chết người xảy ra là nguy cơ cao và thực tế hậu quả nạn nhân đã tử vong.

Điều đáng chú ý là sự việc xảy ra lúc nửa đêm, đoạn đường có xe đi ngược chiều khiến cho người điều khiển xe ô tô khó quan sát. Từ khi phát hiện ra xe đạp đi ngược chiều cho đến khi xe đạp tông vào đầu xe ô tô chỉ khoảng vài giây. Với tình huống như vậy, không ai có thể xử lý kịp, không thể kịp tránh né cũng như giảm tốc độ để tránh va chạm.

"Bởi vậy, trong tình huống này, lỗi hoàn toàn thuộc về nạn nhân, sự việc được xác định là tình huống bất ngờ đối với người điều khiển xe ô tô nên người này không có lỗi và không phải chịu trách nhiệm hình sự", luật sư Cường phân tích.

Ông Cường nhấn mạnh, theo quy định của pháp luật thì các phương tiện tham gia giao thông bao gồm xe thô sơ, xe cơ giới phải đi đúng phần đường, đúng làn đường, đúng tốc độ và có chú ý quan sát. Nghiêm cấm xe thô sơ đi vào làn đường của xe cơ giới và đặc biệt là nghiêm cấm hành vi đi ngược chiều.

Trong tình huống nêu trên, nội dung qua clip thể hiện rõ ràng xe đạp đã đi ngược chiều và còn đi vào phần đường dành cho xe cơ giới đi với tốc độ cao là 90 km/h. Thời điểm xảy ra sự việc là đêm tối, thiếu ánh sáng, khó quan sát và còn có đèn của xe ô tô đi ngược chiều nên tài xế xe ô tô này không thể xử lý, sẽ được xác định là sự kiện bất ngờ với người điều khiển xe ô tô này.

Theo quy định của pháp luật, với sự kiện bất ngờ, dù hậu quả xảy ra như thế nào thì người trong cuộc cũng không có lỗi và không phải chịu trách nhiệm hình sự.

"Theo quy định của bộ luật hình sự thì đây là một trong các trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự. Cụ thể, bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 quy định như sau: Điều 20. Sự kiện bất ngờ Người thực hiện hành vi gây hậu quả nguy hại cho xã hội trong trường hợp không thể thấy trước hoặc không buộc phải thấy trước hậu quả của hành vi đó, thì không phải chịu trách nhiệm hình sự".

Cơ quan chức năng sẽ vào cuộc xác minh làm rõ nguyên nhân vụ tai nạn, đặc biệt là sẽ làm rõ tốc độ của hai phương tiện, phần đường, làn đường, hướng di chuyển, đặc điểm của hiện trường, khả năng quan sát của người điều khiển xe ô tô để có kết luận về vụ việc, làm căn cứ quyết định khởi tố hoặc không khởi tố vụ án hình sự.

Trường hợp cơ quan chức năng xác định người điều khiển xe ô tô đã đi đúng phần đường, đúng làn đường, có chú ý quan sát và làm chủ tốc độ. Ngược lại, người đi xe đạp đã đi vào đường ngược chiều, trời tối, ảnh hưởng bởi ánh đèn của xe đi ngược chiều thì sẽ xác định lỗi hoàn toàn thuộc về nạn nhân, đây là sự kiện bất ngờ nên sẽ không khởi tố vụ án hình sự theo điều 20 của luật hình sự.

Cũng theo luật sư, trường hợp cơ quan chức năng xác định lỗi hoàn toàn thuộc về nạn nhân, người điều khiển xe ô tô không có lỗi, (đây là sự kiện bất ngờ) thì người điều khiển xe ô tô cũng không phải bồi thường thiệt hại. Việc hỗ trợ cho gia đình nạn nhân mai táng là trên cơ sở tự nguyện và tình cảm của người điều khiển xe ô tô, chứ không bắt buộc.

Pháp luật quy định người điều khiển xe cơ giới chỉ phải bồi thường thiệt hại trong vụ tai nạn giao thông khi họ (người điều khiển xe cơ giới) có lỗi hoặc trường hợp cả hai bên đều không có lỗi thì người sử dụng nguồn nguy hiểm cao độ là xe cơ giới có trách nhiệm phải bồi thường. Trường hợp lỗi hoàn toàn thuộc về nạn nhân trong vụ tai nạn thì người điều khiển xe cơ giới không có trách nhiệm phải bồi thường thiệt hại và không phải chịu trách nhiệm pháp lý.

Điều đáng nói ở đây là không phải lần đầu tiên người đi xe đạp, xe thô sơ, đi bộ đi vào đường cao tốc hoặc đi vèo phần đường ngược chiều dành cho xe cơ giới... không biết những vụ việc tai nạn giao thông xảy ra gây hậu quả nghiêm trọng trên các đường cao tốc khi người đi bộ, xe đạp đã không tuân thủ pháp luật.

Sự việc không chỉ gây thiệt hại đến tính mạng của người vi phạm giao thông mà còn gây nguy hiểm cho những người tham gia giao thông khác, gây rắc rối, phiền hà cho những người điều khiển xe cơ giới khi rơi vào tình huống va chạm đối với người đi xe đạp, xe thô sơ, đi ngược chiều.

Vụ việc này sẽ là bài học cho nhiều người, đặc biệt là những người thường xuyên đi xe đạp đường dài, thậm chí là có những hành vi đi xe đạp vào đường cao tốc. Có những người từ vụ việc này mà rút ra được bài học cho bản thân nhưng nạn nhân trong vụ việc này thì không còn cơ hội sửa sai.

Trước đó, khoảng 0h18 ngày 17/9, một người đàn ông (chưa xác định danh tính) đạp xe ngược chiều trên cầu Nhật Tân (Hà Nội), hướng vào trung tâm thành phố, đã bị ô tô con tông tử vong.

Vào thời điểm xảy ra tai nạn trên cầu Nhật Tân, ô tô mang biển kiểm soát 30L-026.XX đang di chuyển theo hướng đi sân bay Nội Bài trong làn đường sát dải phân cách, nơi cho phép tốc độ tối đa 90km/h. Bất ngờ, một người đàn ông đi xe đạp đã đi ngược chiều vào giữa làn đường này.

Sau cú va chạm mạnh, người đàn ông đi xe đạp tử vong tại chỗ, 2 phương tiện hư hỏng.