Vụ lĩnh 6 năm tù vì nuôi bán 13 con gà lôi trắng: Có tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự?

Mong chồng được giảm án về đoàn tụ với gia đình

Những ngày vừa qua, thông tin bị cáo Thái Khắc Thành (SN 1980, xã Đô Lương, tỉnh Nghệ An) bị Tòa án nhân dân Khu vực 5 tỉnh Hưng Yên tuyên án 6 năm tù về tội "Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm", quy định tại điểm b, khoản 2, Điều 244 Bộ luật Hình sự, gây xôn xao dư luận. Ngoài ra, hình ảnh người vợ Thành bế con nhỏ, khóc trước giây phút anh này bị đưa lên xe thùng chuyên dụng sau phiên tòa khiến nhiều người thương cảm.

Liên quan đến vụ việc trên,trao đổi với phóng viên Báo Người Lao Động, chị Nguyễn Thị O. (SN 1992, vợ anh Thái Khắc Thành), cho biết Hãng luật Lê Hồng Hiển & Cộng sự tại Hà Nội đã đã nhận bào chữa miễn phí cho chồng chị ở phiên tòa phúc thẩm.

Khi nghĩ về những ngày chồng phải đi thụ án, một mình nuôi 3 người con nhỏ và một mẹ già trên 80 tuổi, người phụ nữ này đã không cầm được nước mắt. Theo chị O., trước nay chồng là trụ cột, nay bị án 6 năm tù, gia đình không biết dựa vào đâu để sống. Từ ngày chồng chị bị bắt, chị đã phải nghỉ phải nghỉ việc ở nhà máy để lo cho gia đình.

Chia sẻ với chúng tôi, nguyện vọng thiết tha nhất của chị O. bây giờ là mong cơ quan chức năng xem xét đến hoàn cảnh khó khăn của gia đình, giảm án để chồng chị sớm được trở về nhà chăm sóc mẹ già và các con nhỏ.

Có các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự ?

Theo hồ sơ vụ án năm 2022, Thành tìm hiểu thông tin trên mạng xã hội và biết gà lôi trắng là động vật nguy cấp, quý, hiếm cần được bảo tồn không được nuôi, nhốt, mua bán và có giá trị cao nên đã nảy sinh mua gà lôi về để nhân giống bán lấy tiền chi tiêu.

Năm 2024, Thành mua trên mạng xã hội 1 con gà lôi trống của một người không quen biết ở Cần Thơ giá 4,5 triệu đồng. Qua mạng xã hội, Thành liên hệ, trao đổi với 1 người không quen biết ở huyện Diễn Châu (cũ) 1 chim chích chòe lửa của anh lấy 2 con gà lôi mái của người này để nuôi chung với cá thể gà lôi trống đã mua trước đó, anh Thành không đăng ký với cơ quan có thẩm quyền.

Quá trình nuôi, các cá thể gà mái đẻ được 13 trứng, ấp nở được 10 gà lôi con. Tháng 3-2025, do muốn bán gà lôi con lấy tiền, Thành dùng tài khoản Facebook đăng nội dung "Bữa bạn nào hỏi gà cảnh thì bữa nay đã có hai đàn rồi ạ, có lấy thì Ib mình ạ, hỏi lâu quá giờ mình không nhớ ai nữa ạ".

Ngày 26-3-2025, Thành nhận tin nhắn qua Facebook của một người, hỏi mua 10 gà lôi con, 2 người thống nhất giá 500 nghìn đồng/con, số tiền phải thanh toán là 5 triệu đồng. Do gà con còn non, người mua nhờ Thành nuôi thêm mấy ngày với tiền công nuôi là 1 triệu, hẹn ngày giao gà là 2-4-2025.

Người mua gà sau đó chuyển 2 triệu đồng tiền đặt cọc vào số tài khoản của vợ Thành, số còn lại 4 triệu và 2,6 triệu tiền cước xe vận chuyển sẽ thanh toán nốt khi người mua nhận được gà ngày 2-4-2025 ở Thái Bình (cũ).

19 giờ ngày 1-4-2025, Thành cùng vợ bắt 6 cá thể gà lôi con vào 1 thùng giấy carton và 4 cá thể gà lôi non vào 1 thùng giấy carton khác. 22 giờ 30 phút cùng ngày, người tài xế được thuê chở gà về Thái Bình (cũ) kiểm tra gà lôi con. Thành nhờ tài xế khi giao hàng cho khách thì thu hội 5 triệu đồng tiền gà và thu nốt tiền công vận chuyển.

Trước đó, do mắt kém nên tài xế ban đầu đã thuê Hoàng Văn Truyền (SN 1991, huyện Đô Lương cũ) chở gà của Thành ra Thái Bình.

Tài xế chở 2 thùng đựng gà về nhà, khoảng 23 giờ cùng ngày thì Truyền cùng Nguyễn Văn Linh (SN 1911, huyện Đô Lương cũ) đi xe ô tô đến nhận 2 thùng đựng gà để chở đi Thái Bình. Truyền được gửi vị trí của người nhận hàng và thu 5,6 triệu đồng của khác.

Khoảng 7 giờ ngày 2-4-2025, Truyền chở 2 thùng đựng gà đi đường đến đoạn thuộc địa phận thôn Quý Sơn, xã Song An, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình (cũ) thì bị tổ công tác Công an tỉnh Thái Bình kiểm tra. Lúc này thu tại khoang xe ô tô của Truyền một thùng chứa 6 con gà non và 1 thùng có 4 con gà non.

Công an tỉnh Thái Bình sau đó đã khám xét khẩn cấp nơi ở của Thành, thu giữ 3 con gà (1 con gà con màu trắng, 2 con màu nâu).

Kết quả giám định ngày 2-4-2025 của Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam, Viện hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam kết luận: 10 cá thể động vật sống (con non)… là gà lôi trắng… Gà lôi trắng là loài chim hiện được ghi nhận trong phụ lục I-nhóm IB, Nghị định số 84/2021/NĐ-CP của Chính Phủ; sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 06/2019/NĐ-CP ngày 22/1/2019 của Chính phủ về quản lý thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý hiếm và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp.

Kết luận giám định ngày 3-4-2025 của Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam, Viện hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam cũng kết luận, 3 cá thể động vật sống (2 con cái và 1 con đực) là gà lôi trắng. Tại cơ quan điều tra, Thành đã thành khẩn khai nhận hành vi vi phạm. Bị cáo cũng đã tác động vợ giao nộp 2 triệu đồng là tiền bán gà mà có tại Cục Thi hành án dân sự tỉnh Thái Bình (cũ).

Cơ quan truy tố cáo buộc, Thành biết rõ 2 con gà mái và 1 con gà trống đều thuộc loài Gà lôi trắng, thuộc loài chim nguy cấp, quý, hiếm nhưng vẫn nuôi nhốt tại nhà ở huyện Đô Lương (cũ) mà không được phép của cơ quan chức năng.

Khi 10 gà lôi con nở, bị cáo Thành bán cho một người không biết tên để lấy 6 triệu đồng, khi giao ở huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình (cũ) thì bị Công an tỉnh Thái Bình phát hiện thu giữ.

Hành vi của bị cáo Thành bị quy kết vào tội "Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm", tội phạm và hình phạt quy định tại điểm b, khoản 2, Điều 244 Bộ luật Hình sự.

Theo hồ sơ vụ án, Thành không bị áp dụng tình tiết năng nặng trách nhiệm hình sự nào. Quá trình điều tra, truy tố, Thành thành khẩn khai báo, đã tự nguyện nộp số tiền thu lợi bất chính 2 triệu đồng. Bố mẹ đẻ của Thành được Chủ tịch nước tặng Huy chương kháng chiến là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm s, khoản 1,2 Điều 51 Bộ luật Hình sự.