"Cơn ác mộng" của quân đội Nga trong chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine

Đây là chia sẻ của Đại tá Markus Reisner, người đứng đầu Viện Đào tạo sĩ quan thuộc Học viện Quân sự Theresian của Áo với hãng tin Ukrinform về việc Ukraine tăng chi tiêu quốc phòng, gồm cả gia tăng sản xuất UAV.

“Chìa khóa thành công của Ukraine chính là ‘đội quân UAV’. Quân đội Nga không phải đối mặt với hàng chục nghìn binh sĩ, mà là hàng trăm nghìn UAV được điều khiển từ xa. UAV góc nhìn thứ nhất (FPV) được sử dụng ở cấp chiến thuật, trong khi UAV tầm trung ở cấp tác chiến và UAV tấn công tầm xa ở cấp chiến lược. Nhờ nguồn tài trợ ổn định và sản xuất phi tập trung, các lực lượng Ukraine liên tục được cung cấp UAV mới”, ông Reisner cho hay. 

Theo ông Reisner, mạng lưới sản xuất UAV của Ukraine bao trùm toàn quốc, khiến việc phá vỡ mạng lưới này đối với quân đội Nga “cực kỳ khó khăn, nếu không muốn nói là không thể”. 

“Bất chấp các cuộc tấn công ồ ạt vào cơ sở hạ tầng quan trọng và tổ hợp công nghiệp quốc phòng của Ukraine, sản lượng UAV vẫn tiếp tục tăng cả về chất lượng lẫn số lượng. Đây là một vấn đề lớn, nếu không muốn nói là cơn ác mộng đối với Nga”, chuyên gia quân sự người Áo nói thêm.

Cũng theo ông Reisner, cuộc xung đột ở Ukraine là “ví dụ điển hình về giao tranh bất đối xứng, nơi một bên có sức mạnh quân sự lớn hơn nhiều phải đối mặt với một lực lượng nhỏ hơn, linh hoạt hơn và đổi mới công nghệ hơn”.

“Ukraine đã đạt được những kết quả ấn tượng về phương diện này và tiếp tục đạt được tiến bộ bằng cách tích hợp công nghệ phương Tây cũng như thích ứng linh hoạt với những biến động không ngừng trong quá trình xung đột, nhất là chống lại các nhóm tác chiến cơ động và triển khai UAV của Nga”, ông Reisner nhấn mạnh.

Ông Reisner cho hay, đối phó với việc Nga có nguồn lực lớn hơn nhiều, Ukraine đã dựa vào các hành động bất đối xứng và sự linh hoạt về chiến thuật như sử dụng xuồng không người lái trên biển (USV) để chống lại Hạm đội Biển Đen của Nga.

Chuyên gia này nhận định, các yếu tố kinh điển như lực lượng, không gian, thời gian và thông tin vẫn đóng vai trò quan trọng trong xung đột Nga – Ukraine. Và chiến thắng sẽ thuộc về bên nào có thể tận dụng các hệ thống vũ khí tiên tiến để biến những yếu tố trên thành lợi thế.

“Ví dụ điển hình là thành công của Ukraine trong việc sử dụng USV tầm xa, tốc độ cao, với khả năng nhận thức tình huống theo thời gian thực nhờ thông tin do phương Tây cung cấp để đẩy lùi Hạm đội Biển Đen của Nga ra khỏi phía tây Biển Đen chỉ trong vài tháng. Đây là thành công không thể phủ nhận và Nga vẫn chưa tìm ra được phương thức đối phó hiệu quả”, ông Reisner nói thêm. 

Một thiết bị khác giúp Ukraine chiếm ưu thế trong giao tranh bất đối xứng là UAV tầm xa, được thể hiện thông qua Chiến dịch Mạng nhện.

“Với sự hỗ trợ của phương Tây, Ukraine đã xây dựng một kho UAV tầm xa quy mô lớn, cho phép tấn công không chỉ các mục tiêu ở tiền tuyến, mà còn các cơ sở quân sự sâu trong lãnh thổ Nga. Nổi bật nhất là cuộc tấn công và phá hủy số lượng lớn máy bay ném bom chiến lược của Nga vào đầu tháng 6”, ông Reisner nhận định. 

Theo ông, việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) là “một yếu tố quyết định khác trong xung đột Nga – Ukraine”.

“AI đang thay đổi tiến trình xung đột. Chúng ta đã thấy các UAV hoạt động theo bầy đàn và chia sẻ dữ liệu với nhau. Khả năng tương tác hoàn toàn tự động chỉ còn là vấn đề thời gian. AI cũng được sử dụng để xử lý hình ảnh vệ tinh và trên không, giúp giảm đáng kể chu kỳ phát hiện và tấn công, đồng thời cải thiện độ chính xác và đẩy nhanh quá trình ra quyết định. Ukraine sử dụng AI để nâng cao hiệu quả của các vũ khí do phương Tây cung cấp như HIMARS và UAV tấn công, cho phép tính toán quỹ đạo và nhắm mục tiêu chính xác”, ông Reisner giải thích. 

Cũng theo ông, xung đột Nga – Ukraine đã chứng minh khả năng sử dụng hiệu quả các công nghệ như AI và UAV có thể ảnh hưởng đáng kể đến diễn biến giao tranh. Ngoài ra, các nguyên tắc cơ bản như tính linh hoạt về chiến thuật và phản ứng nhanh không chỉ cần được duy trì, mà còn trở nên ngày càng quan trọng.

“Xét trên nhiều phương diện, xung đột Nga – Ukraine được xem là phép thử cho các cuộc chiến trong tương lai, nơi công nghệ thông tin và đối đầu kỹ thuật số sẽ đóng vai trò then chốt", chuyên gia người Áo kết luận.