Cụ bà Trung Quốc bất ngờ phát tiếng trong quan tài, hé lộ hiện tượng y khoa hiếm gặp

Câu chuyện xảy ra tại một ngôi làng ở tỉnh Hà Bắc, miền Bắc Trung Quốc, vào đầu tháng 9 và nhanh chóng lan truyền trên Douyin. South China Morning Post đưa tin về sự việc ngày 21/9, qua đó làm sống lại những tranh luận xung quanh hiện tượng được giới chuyên môn gọi là “giả tử”.

Theo tường thuật của South China Morning Post, dựa trên các báo địa phương Trung Quốc, cụ bà hơn 70 tuổi đã mắc huyết khối não trong nhiều thập kỷ và đang điều trị ung thư giai đoạn cuối.

Khi các bác sĩ xác định bệnh không còn khả năng điều trị, gia đình đưa cụ về nhà để chăm sóc trong những ngày cuối đời. Sau đó, cụ không còn biểu hiện các dấu hiệu sự sống, khiến gia đình cho rằng cụ đã qua đời và bắt đầu chuẩn bị hậu sự theo phong tục địa phương.

Theo Asia One dẫn lại một bài đăng trên Douyin của người thân vào ngày 13/9, cụ được đặt trong một quan tài có chức năng làm lạnh. Tối 9/9, con dâu nghe thấy một tiếng “hừ” rất nhẹ phát ra từ bên trong quan tài.

Đến ngày 11/9, cụ bà có thể mở mắt nhưng sức khỏe cực kỳ yếu và không thể ăn uống. Hai ngày sau, cụ qua đời.

Một chi tiết được chú ý là quan tài khi đó chỉ hoạt động ở chế độ làm mát, không làm đông sâu. HeadTopics dẫn lời một quan chức thôn cho biết điều này, đồng thời dẫn giải thích của các chuyên gia y tế rằng các dấu hiệu sinh tồn vốn rất yếu có thể đã có điều kiện biểu hiện trở lại.

Theo Asia One dẫn báo y tế Health Times của Trung Quốc, hiện tượng nói trên được các bác sĩ gọi là “giả tử”. Đây là trạng thái nhịp tim và hô hấp suy yếu đến mức có thể bị nhầm với tình trạng tử vong.

Thông thường, các bác sĩ dựa vào nhiều dấu hiệu để xác định một người đã tử vong, chẳng hạn mạch cảnh không còn đập, không có nhịp thở tự phát, đồng tử giãn, xuất hiện dấu hiệu thiếu oxy và điện tâm đồ phẳng.

Tuy nhiên, ở một số bệnh nhân, đặc biệt là người cao tuổi mắc bệnh mạn tính trong thời gian dài, những dấu hiệu này có thể suy yếu đến mức rất khó nhận biết nếu chỉ quan sát tại nhà.

Trong y văn phương Tây, một hiện tượng có nét tương đồng được gọi là hội chứng Lazarus. Thuật ngữ này mô tả trường hợp tuần hoàn máu tự trở lại sau khi các nỗ lực hồi sức tim phổi đã được dừng lại.

Theo tổng hợp của Medical News Today, kể từ trường hợp đầu tiên được ghi nhận trong y văn năm 1982, ít nhất 38 ca đã được báo cáo. Một nghiên cứu năm 2020 đăng trên Scandinavian Journal of Trauma, Resuscitation and Emergency Medicine cho thấy khoảng 37-50% bác sĩ cấp cứu và hồi sức tích cực từng chứng kiến ít nhất một trường hợp tương tự.

Các nhà nghiên cứu cho rằng số trường hợp thực tế có thể còn cao hơn, một phần do những lo ngại liên quan đến rủi ro pháp lý.

Câu chuyện tại Trung Quốc không phải trường hợp duy nhất gây chú ý. Tháng 6/2023, cụ bà Bella Montoya, 76 tuổi, ở Ecuador, được bệnh viện công Martin Icaza cấp giấy chứng tử sau khi bị nghi đột quỵ.

Trong lễ tang kéo dài 5 giờ với nắp quan tài được mở, gia đình phát hiện cụ bà đập tay vào thành quan tài. Theo Malay Mail dẫn báo Ecuador El Universo, cụ sau đó được đưa trở lại bệnh viện để cấp cứu.

Tháng 6/2025, một cụ bà 88 tuổi ở Cộng hòa Séc được điều tra viên tử vong xác nhận đã qua đời và được chuyển vào quan tài. Sau đó, cụ xuất hiện dấu hiệu sự sống. Fox News dẫn dữ liệu của Viện Y tế Quốc gia Mỹ cho biết 74 trường hợp hội chứng Lazarus đã được xác nhận tại Mỹ trong giai đoạn 1982-2022.

Một trường hợp khác xảy ra với cụ bà 91 tuổi ở Ba Lan. Người phụ nữ được xác định không còn mạch và không thở, sau đó được cấp giấy chứng tử và đưa vào kho lạnh của nhà xác. Khoảng 11 giờ sau, nhân viên phát hiện chuyển động trong túi đựng thi thể. Theo thông tin BBC được Health Digest tổng hợp, cụ sau đó trở về nhà và chỉ than lạnh.

Năm 2014, tại Mississippi, Mỹ, một cụ ông 78 tuổi được y tá chăm sóc cuối đời xác nhận không còn mạch. Đến ngày hôm sau, cụ tỉnh lại khi đang nằm trong túi đựng thi thể tại nhà xác, theo Medical News Today.

Những trường hợp này cho thấy một điểm chung đáng chú ý: ranh giới trong quá trình xác định thời điểm tử vong có thể trở nên khó phân định, đặc biệt ở người cao tuổi hoặc mắc bệnh nặng.

Đối với gia đình, việc người thân được cho là đã qua đời rồi bất ngờ xuất hiện dấu hiệu sự sống là trải nghiệm đầy đau đớn và khó tin. Còn với y khoa, những trường hợp như vậy nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quan sát và xác nhận tử vong cẩn trọng, nhất là khi bệnh nhân chưa được đưa tới cơ sở y tế.

QT (SHTT)