Trong bối cảnh ngọn lửa xung đột tại Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, thị trường năng lượng toàn cầu đang giáng một đòn mạnh vào nền kinh tế của một nước Đông Nam Á ngay sát Việt Nam. Là quốc gia không có nguồn sản xuất dầu nội địa và phụ thuộc gần như tuyệt đối vào nhập khẩu, nơi đâyđang phải đối mặt với một đợt biến động giá nhiên liệu dữ dội nhất trong nhiều năm qua.
20-1773979638-cu-soc-nang-luong-tai-nuoc-lang-gieng-cua-viet-nam-gia-xang-cham-nguong-47000-donglit
 

Theo số liệu mới nhất từ doanh nghiệp nhà nước Lao State Fuel Company của Lào, tính đến đầu tháng 3/2026, giá xăng RON95 tại thủ đô Vientiane đã chạm mốc 38.130 kip/lít. Khi quy đổi theo tỷ giá ngày 19/3 từ Ngân hàng Liên doanh Lào – Việt, mức giá này tương đương khoảng 47.000 đồng/lít. Trong khi đó, dầu diesel cũng không kém cạnh khi neo ở mức hơn 40.000 đồng/lít (khoảng 32.860 kip/lít).

So với thời điểm cuối năm 2025, giá xăng tại xứ sở Triệu Voi đã tăng vọt hơn 30% chỉ trong vòng vài tháng ngắn ngủi. Với mức giá dao động khoảng 1,7–1,8 USD/lít, thị trường xăng dầu Lào hiện không chỉ cao hơn mặt bằng chung Đông Nam Á mà còn vượt qua mức trung bình của toàn thế giới.

Nguyên nhân cốt lõi dẫn đến tình trạng này là do sự phụ thuộc vào nguồn cung từ bên ngoài, chủ yếu là Thái Lan. Việc vận chuyển xăng dầu bằng đường bộ xuyên biên giới không chỉ đẩy chi phí logistics lên cao mà còn khiến nguồn cung dễ dàng bị tổn thương trước các biến động địa chính trị. Khi các quốc gia láng giềng bắt đầu cân nhắc thắt chặt xuất khẩu để bảo vệ an ninh năng lượng nội địa, thị trường Lào lập tức rơi vào trạng thái báo động.

Thực tế ghi nhận tại Vientiane trong những ngày đầu tháng 3 cho thấy một bức tranh đầy áp lực. Tình trạng khan hiếm hàng cục bộ đã xảy ra khiến nhiều trạm xăng phải tạm thời đóng cửa hoặc bán ra nhỏ giọt. 

Hình ảnh dòng người xếp hàng dài chờ đợi đổ xăng đã trở nên phổ biến, phản ánh tâm lý lo ngại về một cuộc khủng hoảng thiếu hụt diện rộng đang lan nhanh trong cộng đồng.

Trước diễn biến phức tạp, chính quyền Lào đã nhanh chóng triển khai hàng loạt biện pháp khẩn cấp. Theo tờ Vientiane Times, các nhà chức trách đang xem xét phương án giảm thuế nhập khẩu đối với xăng RON95 và kích hoạt quỹ bình ổn nhiên liệu với quy mô từ 300–600 tỷ kip nhằm kiềm chế đà tăng giá. Song song đó, công tác thanh tra hệ thống phân phối cũng được thắt chặt để ngăn chặn tình trạng đầu cơ, tích trữ gây lũng đoạn thị trường.

Bên cạnh các giải pháp tài chính, Chính phủ Lào còn đưa ra thông điệp kêu gọi người dân và doanh nghiệp thắt lưng buộc bụng, tiết kiệm năng lượng tối đa. Các khuyến nghị như hạn chế di chuyển không cần thiết, tăng cường làm việc từ xa và kiểm soát phương tiện công cộng đang được đẩy mạnh, cho thấy cuộc khủng hoảng năng lượng đã thực sự ngấm sâu vào mọi ngóc ngách của đời sống xã hội.

Về lâu dài, áp lực lớn nhất đối với nền kinh tế Lào vẫn là gánh nặng chi phí nhập khẩu. Với việc phải chi hàng tỷ USD mỗi năm để mua xăng dầu từ nước ngoài, trong đó riêng thị trường Thái Lan đã chiếm hơn 1 tỷ USD, mỗi nhịp tăng của giá dầu thế giới đều trực tiếp gây sức ép lên tỷ giá hối đoái, cán cân thương mại và dự trữ ngoại hối của quốc gia này. Đây được xem là thử thách cam go cho Lào trong việc duy trì ổn định kinh tế vĩ mô trước những cơn bão năng lượng chưa có hồi kết từ thị trường quốc tế.