EU tức giận vì Hungary chặn khoản viện trợ 18 tỷ euro cho Ukraine

Bộ trưởng Ngoại giao Đức Annalena Baerbock hôm 10/11 đã chỉ trích Hungary vì chặn 18 tỷ euro viện trợ tài chính của EU cho Ukraine, nói rằng Budapest không nên "mạo hiểm" nhằm gây lực gây áp lực lên Brussels trong một cuộc tranh cãi pháp quyền khác.

Phản ứng của bà Baerbock đã hiện thực hóa kêu gọi của một số nhà ngoại giao EU, vốn cáo buộc Chính phủ của Thủ tướng Hungary Viktor Orbán “tống tiền”.

Ủy ban châu Âu hôm 9/11 đã đề xuất một gói hỗ trợ trị giá 18 tỷ euro để giúp Ukraine duy trì nền kinh tế và dịch vụ công của mình trong suốt năm tới và khôi phục cơ sở hạ tầng quan trọng bị phá hủy bởi cuộc xung đột với Nga.

Tại cuộc họp của các đại sứ EU cùng ngày, đại diện của Hungary cho biết họ không thể ủng hộ gói viện trợ. Điều này tạo ra một rào cản có thể khiến đề xuất trên rơi vào bế tắc vì nguồn tài chính cho Ukraine không thể chuyến nếu không có sự nhất trí của tất cả 27 quốc gia thành viên EU khi các quy tắc ngân sách đòi hỏi sự đồng thuận.

Lập trường của Hungary đã gây ra sự thất vọng ở Brussels, Đức và nhiều nước khác trong EU. Bốn quan chức và nhà ngoại giao EU nói rằng họ coi việc Budapest phong tỏa viện trợ Ukraine là một hành động “tống tiền” nhằm tạo áp lực giải ngân hơn 13 tỷ euro quỹ của EU cho Hungary, khoản tiền này có thể bị đình chỉ vào tháng tới nếu quốc gia này không giải quyết đầy đủ những lo ngại lâu nay của Liên minh về vấn đề dân chủ và pháp quyền.

"Tài chính của EU, hỗ trợ nhân đạo của EU [cho Ukraine] trong khuôn khổ viện trợ mùa Đông không phải là vấn đề để gây áp lực và đàm phán qua lại về nguồn tài chính", ngoại trưởng Đức nói với các phóng viên khi trả lời câu hỏi về việc Hungary có đang cố gắng thúc đẩy EU nhượng bộ trong tranh chấp pháp quyền hay không.

Phát biểu trong cuộc họp báo với người đồng cấp Thụy Điển Tobias Billström ở Berlin, bà Baerbock nêu rõ: “Chúng tôi thấy rằng ít nhất là 30%, thậm chí là 40%, cơ sở hạ tầng dân sự [ở Ukraine] đã bị phá hủy. Do đó, gói viện trợ của EU phải được phê duyệt nhanh chóng vì mùa Đông đang đến gần".

Về phần mình, Bộ trưởng Tài chính Hungary Mihály Varga đã biện minh cho sự phản đối của Budapest với gói viện trợ của EU: "Hungary sẵn sàng hỗ trợ Ukraine, nhưng chúng tôi không muốn đóng góp vào bất kỳ khoản vay mới nào mà EU tiếp nhận".

Hungary đã chịu áp lực tài chính ngày càng tăng do EU đang đe dọa đình chỉ khoảng 7,5 tỷ euro tiền của EU cho quốc gia này theo cơ chế liên kết các khoản chi trả ngân sách với các tiêu chuẩn pháp quyền, trong khi thêm 5,8 tỷ euro từ quỹ phục hồi COVID-19 cũng đang bị xem xét. Brussels đang yêu cầu Hungary chống tham nhũng và cải cách tư pháp để giải ngân nguồn tiền.

Tối 10/11, Quốc hội Đức thông qua một nghị quyết kêu gọi chính phủ nước này "xem xét kỹ lưỡng" các cải cách của Hungary và chỉ giải ngân nếu Budapest có thể chứng minh rằng họ nghiêm túc với ý định cải cách.