Hai luật sư người Indonesia đang lên kế hoạch kiện một công ty dược phẩm quốc doanh sau khi hãng này bị phát hiện tái sử dụng gạc bông mũi để xét nghiệm Covid-19 cho hàng nghìn người.

Hành vi mờ ám

Tuần trước, cảnh sát đã bắt giữ 5 nhân viên y tế tại Kimia Farma, bao gồm cả giám đốc kinh doanh Medan, người bị buộc tội rửa và đóng gói lại gạc bông tại văn phòng chính của công ty trong thành phố, sau đó đưa số gạc bông này đến Sân bay Quốc tế Kualanamu để sử dụng cho những du khách khác.

Người dân bắt buộc phải xuất trình kết quả xét nghiệm Covid-19 âm tính trước khi lên máy bay và nhiều hành khách chọn làm thủ tục tại sân bay thay vì tại bệnh viện hoặc phòng khám địa phương để tiết kiệm thời gian.

Sân bay Kualanamu đã cung cấp các xét nghiệm nhờ vào việc hợp tác với Kimia Farma - một nhà sản xuất và phân phối dược phẩm lớn có báo cáo doanh thu hàng năm là 9,4 nghìn tỷ rupiah (650 triệu USD) vào năm 2019.

Cảnh sát địa phương cho biết, hành vi mờ ám được đưa ra ánh sáng khi một cảnh sát chìm làm xét nghiệm tại Sân bay Quốc tế Kualanamu có kết quả dương tính giả.

Hai hành khách thường xuyên tới sân bay Kualanamu là luật sư Ranto Sibarani và Kamal Pane. Hai người này đã từ Medan đến Jakarta hầu như mỗi tuần từ tháng 12/2020 đến tháng 2/2021 để tham dự các phiên điều trần về một trong các vụ án của họ tại Tòa án Tối cao Jakarta.

Sibarani cho biết ông đã thực hiện hơn 10 xét nghiệm trong thời gian đó, và ngay từ đầu ông đã nghi ngờ có điều gì đó không ổn.

"Đó là một trải nghiệm tồi tệ vì họ đã thực hiện các bài kiểm tra quá sâu và khăng khăng yêu cầu ngoáy mũi của tôi nhiều lần, đến mức tôi phàn nàn rằng quy trình này không được tiến hành một cách chuyên nghiệp", ông nói.

"Bây giờ, tôi nghi ngờ lý do phải ngoáy mũi nhiều lần và làm xét nghiệm sâu như vậy là vì họ đã sử dụng tăm bông đã qua sử dụng được rửa lại khiến quy trình trở nên khó khăn hơn", ông nói. "Tôi cảm thấy rằng tôi là nạn nhân của hành vi lừa đảo nghiêm trọng và tôi đã bị 'xâm phạm qua đường mũi'".

Sibarani và Pane đang có kế hoạch yêu cầu bồi thường thiệt hại từ Kimia Farma là 1 tỷ rupiah (tương đương 69.000 USD) cho mỗi hành khách bị ảnh hưởng và đang tổng hợp các tuyên bố từ các nạn nhân để khởi động một vụ kiện dân sự tập thể.

Cú sốc lớn

Cảnh sát trưởng của Medan, RZ Panca Putra Simanjuntak, nói với các phóng viên rằng hơn 9.000 hành khách có thể đã bị ảnh hưởng bởi bộ dụng cụ kiểm tra nhanh tái chế. Khoảng 100 đến 200 hành khách đã được kiểm tra mỗi ngày tại sân bay, một số được xét nghiệm với bộ dụng cụ "nguyên tem" và những người khác được xét nghiệm bằng đồ tái chế.

Theo Simanjuntak, động cơ của kế hoạch này là lợi ích tài chính, vì Kimia Farma đang tính phí 200.000 rupiah (14 đô la Mỹ) cho mỗi lần kiểm tra, một khoản phí được thu bởi các nhân viên của công ty này mỗi lần sử dụng gạc bông đã qua sử dụng.

Simanjuntak cho biết các nhân viên của Kimia Farma có thể đã bỏ túi tới 1,8 tỷ rupiah (tương đương 125.000 USD) kể từ giữa tháng 12, đồng thời cho biết thêm rằng nhà chức trách đã thu giữ hơn 149 triệu rupiah (10.000 USD) tiền mặt trong vụ bắt giữ. Ông cho biết cảnh sát đang theo dõi xem có hành khách nào bị nhiễm bệnh do miếng gạc tái sử dụng hay không.

Một quan chức sân bay giấu tên nói rằng các nhân viên sân bay không biết về thực trạng này và mọi người đều rất sốc.

Ông nói: "Chúng tôi không biết chuyện này lại xảy ra và không thể tin rằng có ai đó sẽ làm điều như vậy."

"Các hãng hàng không đã tin tưởng sân bay Kualanamu để thực hiện các cuộc xét nghiệm. Tuy nhiên sự cố này nằm ngoài tầm kiểm soát của chúng tôi."

Quan chức này cho biết thêm, các hoạt động của sân bay vẫn hoạt động bình thường sau tin tức về vụ bê bối còn trung tâm xét nghiệm Kimia Farma tại sân bay đã bị cảnh sát đóng cửa và niêm phong.

Ông nói: "Chúng tôi hiện đang làm việc với các nhà cung cấp khác để cung cấp các bài xét nghiệm nhanh và cung cấp dịch vụ kiểm tra tại xe trong khu vực đỗ xe cho hành khách".

Indonesia đã báo cáo gần 1,7 triệu trường hợp nhiễm Covid-19 kể từ khi đại dịch bắt đầu và đã có hơn 45.000 trường hợp tử vong. Mặc dù việc kiểm tra tại các sân bay là bắt buộc, nhưng việc xét nghiệm công khai và truy vết có hiệu suất rất thấp. Chưa tới 10 triệu người nhận được xét nghiệm kháng nguyên trong dân số hơn 260 triệu - theo số liệu do Bộ Y tế Indonesia cung cấp.

Pane cho biết Kimia Farma "nên ngừng ngay lập tức tất cả các xét nghiệm nhanh trên toàn quốc. Các văn phòng cũng như trung tâm xét nghiệm phải được kiểm tra bởi các nhóm độc lập để tìm hiểu xem có thêm bất kỳ hành vi bất chính nào hay không".

"Chúng tôi tự hỏi liệu có một vụ án lớn hơn nữa từ công ty này hay không," ông nói thêm.

Theo luật y tế của Indonesia, các nghi phạm có thể bị bỏ tù tới 10 năm nếu bị kết tội. Luật sư Sibarani nói rằng theo luật doanh nghiệp Indonesia, Kimia Farma cũng phải chịu trách nhiệm cuối cùng về hành động của các nhân viên của mình.

Ông nói: "Thật là một cơn ác mộng khi biết rằng một công ty lớn như Kimia Farma có thể cho phép điều này xảy ra, nhưng các công ty dược phẩm trên toàn thế giới luôn hướng về tiền và không có gì khác".

"Trong nhiều năm, những công ty này đã kiếm được lợi nhuận từ sức khỏe người dân và đây chỉ là một ví dụ khác về lòng tham của họ."

Theo Tất Đạt (Doanh nghiệp & Tiếp thị)