Thế giới
04/04/2026 14:06Iran tính kiểm soát eo biển Hormuz thời gian dài, Mỹ phát cảnh báo liên quan vận chuyển dầu khí và nguồn cung năng lượng
Căng thẳng tại eo biển Hormuz tiếp tục leo thang khi Iran khẳng định năng lực kiểm soát tuyến vận chuyển dầu khí, làm dấy lên lo ngại về nguồn cung dầu thô và giá dầu thế giới.
Nhiều diễn biến mới liên quan đến eo biển Hormuz đang thu hút sự chú ý của thị trường năng lượng toàn cầu khi Iran liên tục phát đi thông điệp về khả năng kiểm soát tuyến hàng hải chiến lược này trong thời gian dài. Đây là khu vực có vai trò đặc biệt quan trọng đối với hoạt động vận chuyển dầu khí, khi chiếm khoảng 20% tổng nguồn cung dầu thô toàn cầu.
Theo thông tin từ một quan chức an ninh cấp cao của Iran trong cuộc trao đổi với truyền thông, Tehran coi eo biển Hormuz là điểm then chốt trong chiến lược khu vực. Lý do được đưa ra là phần lớn hoạt động vận chuyển dầu khí cũng như hậu cần phục vụ các căn cứ quân sự của Mỹ tại Trung Đông đều phụ thuộc vào tuyến đường biển này.
Vị quan chức cho rằng Iran hoàn toàn có khả năng duy trì việc kiểm soát eo biển Hormuz trong nhiều năm nếu cần thiết. Quan điểm này cho thấy Iran đang xem đây là một công cụ chiến lược nhằm tác động trực tiếp đến nguồn cung dầu thô và cán cân sức mạnh trong khu vực.
Trong bối cảnh căng thẳng leo thang từ cuối tháng 2, việc hạn chế vận chuyển dầu khí qua eo biển Hormuz đối với tàu thuyền của Mỹ và các đồng minh đã gây ra những ảnh hưởng rõ rệt. Nguồn cung dầu thô toàn cầu bị gián đoạn, kéo theo giá dầu thế giới tăng mạnh trên các sàn giao dịch quốc tế.

Nhiều chuyên gia nhận định nếu tình hình không sớm được kiểm soát, giá dầu thế giới có thể tiếp tục leo thang và thậm chí chạm ngưỡng 200 USD/thùng. Đây là mức giá có thể tạo ra tác động dây chuyền đến nhiều nền kinh tế, đặc biệt là các quốc gia phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng.
Tại Mỹ, tác động của việc gián đoạn vận chuyển dầu khí đã nhanh chóng phản ánh vào giá bán lẻ. Giá xăng trung bình vượt mốc 4 USD/gallon, trong khi giá dầu diesel tại nhiều bang dao động từ 5 đến 6 USD/gallon. Điều này tạo áp lực lớn lên chi phí sinh hoạt và sản xuất, đồng thời làm gia tăng sự bất ổn trong dư luận.
Không chỉ dầu thô, hoạt động vận chuyển dầu khí bị gián đoạn còn kéo theo ảnh hưởng đến nhiều mặt hàng khác như khí tự nhiên hóa lỏng, phân bón và nguyên liệu công nghiệp. Chi phí logistics và bảo hiểm vận tải tăng cao khiến chuỗi cung ứng toàn cầu đối mặt với nhiều thách thức mới.
Trước tình hình này, phía Mỹ đã đưa ra nhiều cảnh báo liên quan đến việc Iran kiểm soát eo biển Hormuz. Tổng thống Donald Trump nhấn mạnh rằng việc tiếp tục cản trở vận chuyển dầu khí qua khu vực này có thể dẫn đến các biện pháp đáp trả mạnh mẽ, bao gồm cả hành động quân sự nhằm vào hạ tầng năng lượng của Iran.
Tuy nhiên, các động thái từ Iran cho thấy nước này không dễ dàng nhượng bộ. Lực lượng vũ trang Iran liên tục khẳng định sẽ có phản ứng tương xứng nếu bị gây sức ép. Điều này khiến nguy cơ xung đột kéo dài trở thành yếu tố khiến thị trường năng lượng toàn cầu thêm bất ổn.
Trong nỗ lực giảm thiểu rủi ro, Mỹ từng kêu gọi các đồng minh châu Âu tham gia bảo vệ hoạt động vận chuyển dầu khí qua eo biển Hormuz bằng lực lượng hải quân. Tuy vậy, đề xuất này chưa nhận được sự ủng hộ rộng rãi, phản ánh sự thận trọng của các quốc gia trước nguy cơ leo thang căng thẳng.
Gần đây, tín hiệu từ Washington cho thấy việc mở lại eo biển Hormuz có thể không còn là ưu tiên hàng đầu trong chiến lược quân sự. Điều này làm dấy lên khả năng Mỹ sẽ điều chỉnh cách tiếp cận, trong khi Iran tiếp tục duy trì áp lực lên tuyến vận chuyển dầu khí quan trọng bậc nhất thế giới.
Trong bối cảnh đó, eo biển Hormuz tiếp tục là tâm điểm của thị trường năng lượng, nơi mọi biến động đều có thể tác động trực tiếp đến nguồn cung dầu thô và giá dầu thế giới. Diễn biến tại khu vực này được dự báo sẽ còn ảnh hưởng sâu rộng đến kinh tế toàn cầu trong thời gian tới.