Một cố vấn của lãnh tụ tối cao Iran cho biết Tehran không còn tin tưởng vào con đường ngoại giao với Mỹ, đồng thời khẳng định xung đột chỉ có thể chấm dứt khi Mỹ đối diện với tình trạng này?.

Phát biểu ngày 9/3, Kamal Kharazi – cố vấn chính sách đối ngoại của văn phòng lãnh tụ tối cao Iran cho rằng cơ hội đàm phán với Washington gần như không còn. Theo ông, Iran đã nhiều lần tham gia thương lượng nhưng phía Mỹ, dưới thời Tổng thống Donald Trump, không giữ cam kết và thậm chí tiến hành tấn công ngay trong lúc các cuộc đàm phán vẫn diễn ra.

Iran-tuyen-bo-my-se-phai-nhuong-bo-1
Ông Kamal Kharazi – cố vấn chính sách đối ngoại của văn phòng lãnh tụ tối cao Iran.

Ông Kharazi nhận định xung đột chỉ có thể kết thúc khi sức ép kinh tế lan rộng tới mức khiến các quốc gia Vùng Vịnh buộc phải can thiệp và gây sức ép ngược trở lại đối với Mỹ và Israel.

Theo ông, cuộc chiến hiện nay đã gây ra nhiều hệ lụy kinh tế như lạm phát và thiếu hụt năng lượng ở nhiều nước. Nếu tình hình tiếp tục kéo dài, những tác động này sẽ ngày càng nghiêm trọng, khiến các quốc gia trong khu vực khó có thể đứng ngoài cuộc.

Căng thẳng leo thang sau khi Mỹ và Israel mở chiến dịch tấn công Iran vào ngày 28/2. Tehran sau đó nhanh chóng đáp trả bằng các đòn tấn công nhắm vào nhiều địa điểm trên khắp Trung Đông. Iran tuyên bố các mục tiêu chính là lợi ích của Mỹ tại các quốc gia Vùng Vịnh, song nhiều khu dân cư và sân bay cũng bị ảnh hưởng trong các cuộc tấn công.

Iran-tuyen-bo-my-se-phai-nhuong-bo-2
Loạt đòn tập kích qua lại trong chiến sự Iran.

Cuộc xung đột cũng gây chấn động thị trường năng lượng toàn cầu. Hoạt động vận chuyển hàng hải qua eo biển Hormuz bị gián đoạn, khiến giá dầu thô ngày 9/3 vượt mốc 100 USD/thùng, kéo theo sự biến động mạnh của thị trường chứng khoán và làm gia tăng gánh nặng chi tiêu đối với người tiêu dùng.

Theo số liệu của Rapidan Energy Group, khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu đã bị gián đoạn vì cuộc khủng hoảng hiện nay. Con số này được cho là cao gấp đôi mức kỷ lục từng xảy ra trong cuộc khủng hoảng kênh đào Suez giai đoạn 1956–1957.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cũng chỉ trích chiến dịch quân sự của Mỹ, gọi đây là “Chiến dịch Sai lầm Kinh hoàng” . Ông cho rằng động thái này đã phản tác dụng khi khiến giá dầu toàn cầu tăng mạnh.

Ông Araghchi nói Tehran nắm được thông tin rằng Mỹ có kế hoạch nhắm vào các mỏ dầu và cơ sở hạt nhân của Iran nhằm hạn chế cú sốc lạm phát. Tuy nhiên, ông cảnh báo Iran cũng đang chuẩn bị nhiều phản ứng bất ngờ.

Trong khi đó, người phát ngôn của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 8/3 cho biết nước này mới chỉ sử dụng khoảng 60% hỏa lực trong các cuộc tấn công nhằm vào các căn cứ và lợi ích chiến lược của Mỹ tại khu vực.

Ở một diễn biến khác, Mojtaba Khamenei – con trai của cố lãnh tụ tối cao Ali Khamenei đã được bổ nhiệm vào vị trí lãnh đạo cao nhất của Iran. Quyết định này được xem là dấu hiệu cho thấy khả năng căng thẳng tiếp tục leo thang.

Khi được hỏi liệu quân đội và giới lãnh đạo Iran có thống nhất quan điểm trong giai đoạn tới hay không, ông Kharazi khẳng định mọi lực lượng đều đang đồng lòng.

Theo ông, trách nhiệm của lãnh đạo Cộng hòa Hồi giáo Iran là đảm bảo khả năng phòng thủ của đất nước. Ông nhấn mạnh rằng lãnh đạo mới sẽ tiếp tục con đường mà giáo chủ Ali Khamenei từng theo đuổi.

Trong cuộc trả lời phỏng vấn New York Post ngày 9/3, Tổng thống Donald Trump cho biết ông không hài lòng với việc Iran lựa chọn con trai của ông Khamenei làm lãnh tụ tối cao mới. Tuy nhiên, ông không nêu rõ Mỹ sẽ có động thái cụ thể nào để phản ứng. Trước đó, ông Trump cũng từng gọi quyết định bổ nhiệm này là điều “không thể chấp nhận”.

Đáp lại phát biểu của nhà lãnh đạo Mỹ, cố vấn Kharazi cho rằng đó không phải là vấn đề mà Washington có quyền can thiệp.

Theo Dương Nhã (SHTT)