Đại sứ quán Mỹ tại Moscow vừa chính thức phát đi thông báo cảnh báo y tế khẩn, trong đó nhấn mạnh lại yêu cầu công dân Mỹ đang có mặt tại Nga cần rời khỏi quốc gia này ngay lập tức.

Động thái trên được đưa ra vào ngày 6/10 và lan tỏa rộng rãi trên các phương tiện truyền thông quốc tế vào ngày 7/10, xuất phát từ những thông tin liên quan đến các ca nghi nhiễm dịch hạch thể phổi nguy hiểm ghi nhận tại tỉnh Irkutsk thuộc vùng Siberia.

Khuyến cáo cấp độ tối đa và cảnh báo hạn chế hỗ trợ công dân

Theo nội dung phát đi từ Đại sứ quán Mỹ tại Nga, cơ quan này đã tiếp nhận nhiều thông tin về các trường hợp nghi mắc dịch hạch thể phổi ở tỉnh Irkutsk, kéo theo hàng loạt biện pháp cách ly nghiêm ngặt cùng việc tạm thời đóng cửa một số cơ sở bệnh viện trên địa bàn. Phía Mỹ cho biết đang theo dõi sát sao diễn biến thực địa, đồng thời lưu ý rằng năng lực hỗ trợ công dân của Chính phủ Mỹ tại Nga hiện đang gặp nhiều rào cản, đặc biệt là ở những khu vực nằm ngoài thủ đô Moscow. Bên cạnh đó, các nhân viên chính phủ Mỹ cũng đứng trước nguy cơ chịu thêm các hạn chế đi lại vì mục đích công vụ hoặc cá nhân do những lo ngại về y tế và an ninh.

irkurst-nga.jpg
Trung tâm Hỗ trợ và Cứu hộ Y tế, một bệnh viện chuyên điều trị bệnh truyền nhiễm tại thị trấn Shelekhov thuộc vùng Irkutsk, Nga, ngày 5/10. Ảnh: Reuters

Trước tình hình này, cơ quan đại diện ngoại giao Mỹ khuyến nghị công dân đang có mặt trong khu vực chịu ảnh hưởng phải tuân thủ chặt chẽ chỉ dẫn của giới chức y tế địa phương, tránh tiếp cận các địa điểm có nguy cơ lây nhiễm và lập tức tìm kiếm chăm sóc y tế nếu xuất hiện triệu chứng sốt hoặc bệnh lý đường hô hấp. Những người từng ghé thăm vùng dịch được yêu cầu tự theo dõi sức khỏe trong vòng 14 ngày, đồng thời phải chủ động lên phương án sơ tán khẩn cấp mà không trông chờ vào sự trợ giúp của chính phủ.

Đặc biệt, Đại sứ quán Mỹ tái khẳng định Khuyến cáo đi lại cấp độ 4 (Không đi lại) do Bộ Ngoại giao Mỹ ban hành đối với Nga vẫn đang duy trì hiệu lực tuyệt đối. Khuyến cáo này thúc giục công dân Mỹ tại Nga rời đi ngay lập tức và kêu gọi những ai đang có dự định tới Nga hãy từ bỏ kế hoạch do các nguy cơ về an ninh cũng như mối lo ngại bị bắt giữ trái pháp luật. Mức cảnh báo cao nhất này thực chất đã được Washington duy trì từ tháng 1/2022, ngay trước thời điểm Nga mở chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine, song việc tái nhắc lại vào lúc này phản ánh mức độ lo ngại gia tăng của phía Mỹ sau cái chết bất thường của một nhân viên làm việc tại Viện Nghiên cứu dịch hạch ở Nga.

Cái chết của nữ nhân viên phòng thí nghiệm và phản ứng từ Moscow

Tâm điểm của những tranh cãi y tế bắt nguồn từ trường hợp của cô Darya Shipilova (28 tuổi), một nhân viên công tác tại Viện Nghiên cứu dịch hạch ở thành phố Irkutsk, vùng Siberia. Nữ nhân viên này bất ngờ phát bệnh ngay trong lúc đang làm việc vào tuần trước và chỉ hai ngày sau, cô đã tử vong vào đêm 2/10/2026 tại một bệnh viện ở thị trấn Shelekhov lân cận.

Hiện tại, nguyên nhân chính xác dẫn đến cái chết của nạn nhân vẫn chưa được làm sáng tỏ hoàn toàn. Trang tin People of Baikal cùng một số cơ quan truyền thông Nga đăng tải nhận định rằng cô có thể đã nhiễm dịch hạch thể phổi bắt nguồn từ một sự cố vỡ ống nghiệm trong phòng thí nghiệm tại viện nghiên cứu. Dẫu vậy, Cơ quan giám sát y tế công cộng Rospotrebnadzor của Nga lại đưa ra thông tin cho biết nữ nhân viên được chẩn đoán mắc bệnh viêm phổi không rõ nguyên nhân. Đến ngày 6/10, đơn vị này khẳng định chưa phát hiện bất kỳ trường hợp nào mắc bệnh dịch hạch trong số những người từng tiếp xúc với nạn nhân.

Giới chức Nga kịch liệt bác bỏ các đồn đoán về một cuộc khủng hoảng y tế công cộng, khẳng định toàn bộ tình hình tại địa phương vẫn hoàn toàn nằm trong tầm kiểm soát. Điện Kremlin cũng kêu gọi người dân bình tĩnh, không tin theo những tin đồn chưa kiểm chứng trên không gian mạng và chỉ theo dõi các báo cáo cập nhật chính thức từ Rospotrebnadzor.

Ở cấp độ quốc tế, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) vào ngày 7/10 đã lên tiếng yêu cầu phía Nga cung cấp thêm dữ liệu chi tiết xoay quanh cái chết của nhân viên phòng thí nghiệm trên, cũng như làm rõ thông tin về một trường hợp nhân viên thứ hai đang mắc bệnh viêm phổi chưa xác định rõ nguyên nhân. Phản hồi yêu cầu này trong cùng ngày, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov khẳng định Nga đã thông báo đầy đủ cho WHO về trường hợp tử vong của nhân viên viện nghiên cứu ở Siberia theo đúng quy trình hiện hành, đồng thời lên tiếng chỉ trích truyền thông vì đã lan truyền những thông tin sai lệch về vụ việc.

PV (SHTT)