Washington mở rộng trừng phạt nhằm vào nhiều lĩnh vực chủ chốt của Cuba; Havana phản đối gay gắt, khẳng định không khuất phục trước sức ép.

Hãng Reuter ngày 2/5 đưa tin, chính quyền của Donald Trump vừa ban hành sắc lệnh hành pháp mới, mở rộng đáng kể các biện pháp trừng phạt đối với Cuba. Sắc lệnh cho phép nhắm vào các cá nhân, tổ chức bị cho là hỗ trợ bộ máy an ninh, liên quan tham nhũng hoặc vi phạm nhân quyền nghiêm trọng. 

Đáng chú ý, phạm vi áp dụng có thể mở rộng tới “bất kỳ cá nhân nước ngoài nào” hoạt động trong các lĩnh vực then chốt của nền kinh tế Cuba. Các lĩnh vực bị nhắm tới bao gồm năng lượng, quốc phòng, khai khoáng, tài chính và an ninh. 

Sắc lệnh cũng cho phép triển khai trừng phạt thứ cấp. Điều này đồng nghĩa những tổ chức hoặc cá nhân thực hiện hoặc tạo điều kiện cho giao dịch với các đối tượng bị liệt kê cũng có thể bị xử lý. Phạm vi ảnh hưởng vì vậy được mở rộng đáng kể, không chỉ giới hạn trong nội bộ Cuba.

Mỹ mở rộng các biện pháp trừng phạt Cuba. Ảnh: NYT

Phản ứng trước động thái này, Ngoại trưởng Bruno Rodriguez lên tiếng phản đối mạnh mẽ. Ông gọi các biện pháp của Mỹ là “cưỡng ép đơn phương”, vi phạm Hiến chương Liên hợp quốc. Theo ông, Washington “không có quyền” áp đặt các lệnh trừng phạt như vậy đối với Cuba hay các bên thứ ba. Trên mạng xã hội, ông nhấn mạnh: “Những điều đó sẽ không làm chúng tôi sợ hãi”.

Động thái từ Washington được công bố đúng dịp Cuba tổ chức Ngày Quốc tế Lao động. Tại Havana, đông đảo người dân xuống đường tuần hành dọc bờ biển, hướng về Đại sứ quán Mỹ. Các khẩu hiệu như “Bảo vệ Tổ quốc” được giương cao, thể hiện lập trường phản đối. Cuộc tuần hành có sự tham gia của Chủ tịch Miguel Diaz-Canel và cựu lãnh đạo Raul Castro.

Giới chức Cuba cho biết đã thu thập được hơn 6 triệu chữ ký trong vòng sáu tuần qua. Chiến dịch mang thông điệp “vì Tổ quốc và vì hòa bình”. Đây là nỗ lực thể hiện sự đoàn kết trong nước trước sức ép từ bên ngoài. Con số lớn này được công bố trong bối cảnh các hoạt động tuần hành diễn ra trên diện rộng.

Các biện pháp trừng phạt mới được đưa ra khi Cuba đang đối mặt nhiều khó khăn kinh tế nghiêm trọng. Tình trạng thiếu nhiên liệu, mất điện diện rộng và khan hiếm hàng hóa ngày càng phổ biến. Ngành du lịch, nguồn thu chủ lực của quốc gia, sụt giảm mạnh. Khủng hoảng năng lượng càng trầm trọng khi Mỹ siết nguồn cung dầu từ Venezuela từ đầu năm nay.

Phía Washington cho biết sắc lệnh mới cũng mang thông điệp cảnh báo. Mỹ cáo buộc Cuba có liên hệ với Iran và các nhóm vũ trang như Hezbollah. Đồng thời, Havana bị cho là tạo điều kiện cho các hoạt động bị coi là thù địch gần lãnh thổ Mỹ. Đây là yếu tố tiếp tục làm gia tăng căng thẳng giữa hai bên.