Ông Tập Cận Bình hủy thăm Mỹ vì biển Đông?

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có thể sẽ hủy kế hoạch thăm Mỹ vào tháng 6 nếu căng thẳng leo thang ở biển Đông.

Trung Quốc đã chính thức khiếu nại Washington sau khi một máy bay trinh sát P-8A Poseidon của hải quân Mỹ bay qua khu vực Trung Quốc đang xây đảo trái phép hôm 20-5, phớt lờ 8 cảnh báo yêu cầu rời khỏi nơi đó ngay lập tức. Chiếc máy bay Mỹ phản hồi rằng đó là vùng biển quốc tế. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh mô tả sự hiện diện của máy bay giám sát Mỹ là nguy hiểm và vô trách nhiệm. Song song đó, người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, ông Hồng Lỗi, phát biểu trước báo giới rằng hoạt động do thám của Mỹ “gây ra mối đe dọa tiềm ẩn cho các đảo và rạn san hô (mà Trung Quốc chiếm đóng trái phép), làm gia tăng khả năng dẫn tới sự đánh giá sai lầm, có thể gây ra các tai nạn hàng hải hoặc hàng không”.

Trước tình thế hiện nay, Đại công báo nhận định nếu căng thẳng tiếp tục leo thang, rất có khả năng sự cố nghiêm trọng xảy ra giữa Quân đội Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) và một máy bay do thám Mỹ sẽ “gây nguy hiểm” cho chuyến thăm dự kiến của Chủ tịch Tập Cận Bình tới Washington cuối năm nay.

Ngoại trưởng Mỹ John Kerry (trái) và Chủ tịch Tập Cận Bình tại Bắc Kinh ngày 17-5 Ảnh: CNS

Vasily Kashin, nhà phân tích cấp cao tại Trung tâm Phân tích Chiến lược và công nghệ tại Moscow, tin rằng Trung Quốc có thể nổ súng hoặc có bất cứ sự điều động nguy hiểm nào để xua các máy bay trinh sát của Mỹ tiến hành giám sát tại những nơi mà Bắc Kinh hung hăng tuyên bố chủ quyền phi pháp. Washington có thể cho rằng Bắc Kinh sẽ không dám làm gì quá quyết liệt nhưng Trung Quốc chắc chắn sẽ phản ứng nếu Mỹ tiếp tục can thiệp vào biển Đông.