Trong một động thái như phô diễn sức mạnh Hải quân đầy tính toán, Ấn Độ mới đây đã điều một hạm đội hùng hậu, bao gồm tàu sân bay, tàu ngầm và các chiến hạm, tới phía bắc biển Ả Rập, ngay sát nách Pakistan.

Thông báo hôm 11/5, Hải quân Ấn Độ khẳng định lực lượng này được triển khai tiền phương tại phía bắc biển Arab "trong trạng thái răn đe và ngăn chặn", sẵn sàng tấn công các mục tiêu trên biển và đất liền, buộc hải quân và không quân Pakistan phải "ở thế phòng thủ trong các cảng hoặc rất gần bờ". Đáng chú ý, quân đội Pakistan cho biết họ đang theo dõi sát sao tàu sân bay INS Vikrant của Ấn Độ trong khu vực.

Vị trí biển Arab. Ảnh: Wikimedia

Động thái quân sự này diễn ra ngay sau khi một lệnh ngừng bắn mong manh, do Mỹ làm trung gian, được công bố vào ngày 10/5, kéo hai quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân ra khỏi bờ vực của một cuộc chiến tranh toàn diện.

Trước đó, căng thẳng giữa hai "gã khổng lồ" Nam Á đã leo thang đến mức độ nguy hiểm nhất trong nhiều thập niên. Đỉnh điểm là "Chiến dịch Sindoor" ngày 7/5, khi Ấn Độ tấn công 9 địa điểm trong lãnh thổ Pakistan và khu vực Kashmir do Islamabad quản lý, khiến 31 người thiệt mạng. New Delhi tuyên bố đây là hành động trả đũa vụ xả súng do nhóm Lashkar-e-Taiba thực hiện tại Pahalgam (Jammu và Kashmir) khiến 26 người (gồm 25 du khách Hindu) thiệt mạng vào cuối tháng trước. Liên tiếp sau đó là các cuộc tấn công bằng tên lửa, máy bay không người lái từ cả hai phía nhằm vào các căn cứ quân sự trọng yếu của đối phương. Ấn Độ cáo buộc Pakistan thực hiện hai đêm liên tiếp tấn công bằng UAV.

Giữa lúc dầu tình thế giữa hai bên đang cực kỳ căng thẳng, Mỹ đã bất ngờ vào cuộc. Tổng thống Donald Trump, Ngoại trưởng Marco Rubio và Phó Tổng thống JD Vance được cho là đã trực tiếp tham gia 48 giờ đàm phán ngoại giao nghẹt thở, thuyết phục cả hai bên hạ vũ khí. Ban đầu, ông Vance từng tuyên bố Mỹ sẽ không can thiệp, nhưng quan điểm này đã thay đổi chóng vánh sau khi tình báo Mỹ cảnh báo về nguy cơ xung đột leo thang thành một "mối đe dọa hạt nhân toàn diện". Ả Rập Xê Út và Anh cũng được ghi nhận có vai trò trong tiến trình này.

Tổng thống Trump đã gửi lời chúc mừng tới hai quốc gia, ca ngợi "sức mạnh, sự khôn ngoan và ý chí" của họ để chấm dứt hành vi thù địch. Ông cũng cam kết sẽ tăng cường đáng kể thương mại với cả Ấn Độ và Pakistan, một động thái cho thấy sự quan tâm đặc biệt của ông tới tiểu lục địa.

Tuy nhiên, cả Ấn Độ và Pakistan đều coi lệnh ngừng bắn nói trên là một "chiến thắng" của riêng mình, thổi bùng làn sóng chủ nghĩa dân tộc ở cả hai bên biên giới.

Tại Pakistan, các cuộc diễu hành rầm rộ diễn ra, người dân rải hoa lên các binh sĩ. Thủ tướng Shehbaz Sharif gọi ngày 11/5 là "ngày ghi nhận sự đáp trả của lực lượng vũ trang trước hành vi gây hấn gần đây từ phía Ấn Độ". Nhà bình luận Baqir Sajjad của tờ Dawn ca ngợi đây là một "chiến thắng có tính toán" của Pakistan, khi "kiên quyết bác bỏ ưu thế quân sự" của Ấn Độ. Cựu lãnh đạo khu vực Kashmir do Pakistan kiểm soát, ông Raja Farooq Haider Khan, vừa cảm ơn ông Trump, vừa nhấn mạnh: "Nếu vấn đề Kashmir không được giải quyết một cách lâu dài, hòa bình sẽ không thể bền vững." Cô Sahad, một cư dân thung lũng Neelum, bày tỏ niềm vui khôn xiết khi cuộc sống bình thường trở lại sau những ngày "đáng sợ nhất cuộc đời".

Phía Ấn Độ cũng không kém phần hân hoan. Bộ trưởng Quốc phòng Rajnath Singh tuyên bố đanh thép rằng "tiếng gầm của lực lượng vũ trang Ấn Độ đã vang tới Rawalpindi, trụ sở của quân đội Pakistan", và "Chiến dịch Sindoor" là "biểu tượng cho ý chí chính trị, xã hội và chiến lược của Ấn Độ". Tuy nhiên, giữa những tiếng reo hò, người dân sống gần khu vực tranh chấp lại mang nhiều tâm trạng. Ông Lal Din, 55 tuổi, ở Poonch, nơi hàng trăm ngôi nhà bị phá hủy, cay đắng nói: "Vấn đề cốt lõi vẫn chưa được giải quyết... Hôm nay là một cuộc xung đột, ngày mai lại là một cuộc khác... Chúng tôi chỉ là những con số."

Tàu sân bay INS Vikrant của Ấn Độ. Ảnh: PTI

Trong động thái liên quan, Hải quân Ấn Độ đã tuyên bố lợi thế áp đảo trên biển của họ, cùng hoạt động của lục quân và không quân, đã góp phần buộc Pakistan chấp nhận ngừng bắn khẩn cấp. Quân đội Ấn Độ còn khẳng định chính Pakistan là bên đầu tiên đề nghị ngừng bắn và đã gửi thông điệp qua "đường dây nóng" rằng sẽ đáp trả quyết liệt nếu còn hành vi khiêu khích. New Delhi tuyên bố 5 binh sĩ của họ thiệt mạng, trong khi Pakistan mất khoảng 40 binh sĩ và 100 "phần tử khủng bố" bị tiêu diệt (con số chưa được xác minh). Ấn Độ cũng nói đã "bắn rơi một số máy bay của Pakistan" nhưng không cung cấp chi tiết.

Khi được hỏi về tuyên bố của Pakistan (được cho là có bằng chứng mảnh vỡ) rằng tên lửa của họ đã bắn hạ ít nhất 3 máy bay chiến đấu Ấn Độ, bao gồm cả một chiếc Rafale, vào ngày 7/5, phía Ấn Độ chỉ đáp rằng "tổn thất là một phần của xung đột" và tất cả phi công đã trở về an toàn.

Dù lệnh ngừng bắn đã có hiệu lực, việc Ấn Độ vẫn điều động tàu sân bay INS Vikrant – một niềm tự hào tự chế tạo với lượng giãn nước 45.000 tấn – cùng hạm đội hùng hậu áp sát đối phương cho thấy căng thẳng vẫn còn đó. Hải quân Ấn Độ khẳng định sẵn sàng "phản ứng quyết liệt với bất cứ hành động thù địch nào của Pakistan, hoặc những nhóm cực đoan đặt căn cứ tại nước này." Dù các chiến hạm này không trực tiếp tham gia "Chiến dịch Sindoor", sự hiện diện của chúng ngay sau lệnh ngừng bắn là một thông điệp không thể rõ ràng hơn.

QT (SHTT)