Khi một tướng lĩnh cấp cao đồng thời là con trai của một vị tướng sáng lập quân đội bị đưa vào "tầm ngắm", Trung Quốc đã "khẳng định" đanh thép rằng quân đội nước này không còn "vùng cấm", kể cả là tại thượng tầng Quân ủy.

Chiến dịch tái cấu trúc quân đội Trung Quốc vừa ghi nhận một bước ngoặt lịch sử khi nhà chức trách chính thức thông báo điều tra ông Trương Hựu Hiệp – Phó Chủ tịch thứ nhất Quân ủy Trung ương (CMC) – cùng Ủy viên Quân ủy Lưu Chấn Lập. Diễn biến này không chỉ gây chấn động dư luận quốc tế mà còn gửi đi một thông điệp đanh thép từ Chủ tịch Tập Cận Bình: Trong cuộc đại tu lực lượng vũ trang, không có bất kỳ cá nhân nào được xem là ngoại lệ.

screen-shot-2026-01-25-at-84815-am.png
Ông Trương Hựu Hiệp. Ảnh: Shutterstock.

Việc ông Trương Hựu Hiệp, vị tướng cấp cao nhất đang tại chức, bị điều tra được các chuyên gia đánh giá là sự kiện có hệ quả lớn nhất trong nhiều thập kỷ qua. Trước khi thông tin này bùng nổ, ông Trương vốn được coi là nhân vật "bất khả xâm phạm" nhờ xuất thân là con trai của một vị tướng sáng lập quân đội và có mối quan hệ gắn bó mật thiết với lãnh đạo cao nhất. Tuy nhiên, mọi giả định về sự "an toàn chính trị" đã hoàn toàn bị phá vỡ vào ngày 24/1 khi ông bị cáo buộc "vi phạm nghiêm trọng kỷ luật và pháp luật" – cụm từ thường dùng để chỉ các hành vi tham nhũng.

Báo Quân Giải phóng của Trung Quốc nhận định rằng sai phạm của ông Trương và ông Lưu đã làm trầm trọng thêm các vấn đề chính trị, gây nguy hại trực tiếp đến nền tảng cầm quyền của Đảng. Đáng chú ý, đây không phải là những cái tên đầu tiên ngã ngựa trong chiến dịch chống tham nhũng quy mô lớn này. Trước đó, hàng loạt quan chức cấp cao khác như các cựu Bộ trưởng Quốc phòng Lý Thượng Phúc và Ngụy Phượng Hòa, hay gần nhất là Phó Chủ tịch Quân ủy Hà Vệ Đông vào tháng 10 năm ngoái, đều đã bị xử lý. Tuy nhiên, vụ việc của ông Trương Hựu Hiệp vẫn nổi bật hơn cả vì ông là lãnh đạo mặc quân phục cao cấp nhất đương nhiệm bị đưa vào tầm ngắm.

Hệ quả của cuộc điều tra này đang khiến Quân ủy Trung ương Trung Quốc rơi vào tình trạng tinh giản nhân sự chưa từng có. Từ cơ cấu 7 thành viên được thiết lập sau Đại hội Đảng lần thứ 20 vào năm 2022, đến nay đã có tới 3 thành viên bị miễn nhiệm. Trong khi đó, sự vươn lên của tân Phó Chủ tịch Quân ủy Trương Thăng Dân – một vị tướng dành phần lớn sự nghiệp trong hệ thống kiểm tra kỷ luật – cho thấy trọng tâm của quân đội đang dồn lực vào công tác thanh lọc và chỉnh đốn hàng ngũ.

Dưới góc nhìn của các nhà quan sát, biến động ở cấp thượng tầng có thể ảnh hưởng đến nhịp độ tác chiến và quá trình ra quyết định của quân đội trong ngắn hạn do tâm lý tránh rủi ro gia tăng. Tuy nhiên, xét về dài hạn, đây được coi là bước chuẩn bị quan trọng để tái định hình Quân ủy Trung ương trước thềm Đại hội Đảng lần thứ 21 dự kiến diễn ra vào năm 2027. Cuộc điều tra này một lần nữa khẳng định quyết tâm của Bắc Kinh trong việc đảm bảo sự thuần khiết và lòng trung thành tuyệt đối trong bộ máy lãnh đạo quân sự tối cao.

Nguồn: CNA, PLA Daily