Bộ Ngoại giao Ukraine ngày 21/2 lên tiếng phản đối mạnh mẽ việc Hungary và Slovakia đe dọa dừng cung cấp điện cho Kiev, khẳng định nước này không chấp nhận bất kỳ “tối hậu thư” nào liên quan đến hợp tác năng lượng giữa các bên.

Trong tuyên bố chính thức, cơ quan ngoại giao Ukraine nhấn mạnh những động thái gây sức ép như vậy có thể làm lung lay an ninh năng lượng của cả khu vực, đồng thời ảnh hưởng trực tiếp đến các doanh nghiệp năng lượng của Hungary và Slovakia – những đơn vị đang cung cấp điện cho Ukraine theo cơ chế thương mại.

Kiev cho biết đang duy trì trao đổi thường xuyên với đại diện Ủy ban châu Âu về những thiệt hại mà hạ tầng năng lượng nước này phải hứng chịu sau các cuộc tập kích của Nga. Chính phủ Ukraine cũng đã thông tin cho Budapest và Bratislava về tác động của các đòn tấn công nhằm vào tuyến đường ống Druzhba – tuyến vận chuyển dầu then chốt đi qua lãnh thổ Ukraine.

22-1771723439-ukraine-bac-bo-canh-bao-tu-hungary-va-slovakia.webp
Thủ tướng Slovakia Robert Fico (Ảnh: Reuters).

Theo Bộ Ngoại giao Ukraine, các nỗ lực bảo đảm an toàn và khôi phục hệ thống năng lượng vẫn đang được tiến hành trong bối cảnh nguy cơ tiếp diễn từ các cuộc tấn công bằng tên lửa. Kiev đồng thời đề xuất những phương án thay thế nhằm hỗ trợ Hungary và Slovakia tiếp cận nguồn dầu không xuất xứ từ Nga.

Tuyên bố của phía Ukraine khẳng định nước này đã và sẽ tiếp tục là đối tác năng lượng đáng tin cậy của Liên minh châu Âu, cũng như là quốc gia trung chuyển quan trọng đối với các nguồn tài nguyên năng lượng. Trước các lời cảnh báo gần đây, Kiev cho biết đang cân nhắc kích hoạt Cơ chế Cảnh báo Sớm theo quy định trong Hiệp định Liên kết giữa Ukraine và EU.

Bộ Ngoại giao Ukraine kêu gọi chính phủ hai nước láng giềng tham gia đối thoại mang tính xây dựng và trách nhiệm, nhấn mạnh rằng những “tối hậu thư” không nên được gửi tới Kiev.

Trước đó, Thủ tướng Slovakia Robert Fico tuyên bố có thể ngừng xuất khẩu điện sang Ukraine nếu việc trung chuyển dầu Nga qua lãnh thổ Ukraine không được khôi phục trước đầu tuần tới. Cùng quan điểm cứng rắn, Thủ tướng Hungary Viktor Orban cũng cảnh báo sẽ dừng cung cấp điện nếu dòng chảy dầu qua Druzhba không được nối lại.

Theo các chuyên gia, trong đó có chuyên gia năng lượng Ba Lan Wojciech Jakobik, nếu Slovakia cắt nguồn điện khẩn cấp vào ngày 23/2 như cảnh báo, hành động này có thể đi ngược lại các quy định của thị trường năng lượng chung.

Ông cho rằng việc đơn phương thực hiện một quyết định như vậy không chỉ gây tốn kém cho Slovakia mà còn làm dấy lên tranh cãi về tính phù hợp với các quy tắc điều tiết chung của châu Âu và quan hệ quốc tế.

Hungary và Slovakia hiện phụ thuộc lớn vào nguồn dầu từ Nga thông qua hệ thống đường ống Druzhba – một trong những mạng lưới vận chuyển dầu dài nhất thế giới, kéo dài khoảng 4.000 km từ Nga và Kazakhstan đến các nhà máy lọc dầu tại Hungary, Slovakia, Séc, Đức và Ba Lan.

Với công suất khoảng 2 triệu thùng/ngày và chạy qua Ukraine, đây là tuyến trung chuyển chiến lược đối với nguồn cung dầu cho Budapest và Bratislava, khiến mọi biến động liên quan đến hệ thống này đều có tác động rộng lớn.