Xua máy bay Philippines, Trung Quốc có thể đang thử nghiệm ADIZ trên Trường Sa

aA

Trung Quốc có thể đang thử nghiệm lập vùng nhận dạng phòng không (ADIZ) trên Biển Đông khi nhiều lần xua đuổi máy bay của Philippines và ngang nhiên tuyên bố có quyền lập ADIZ nếu bị đe dọa.

Hôm qua, Philippines cảnh báo Trung Quốc sẽ sớm lập ADIZ trên Biển Đông. Theo đó, nước này bày tỏ quan ngại về động thái leo thang của Bắc Kinh, khi nhiều lần xua đuổi máy bay Philippines trong ba tháng gần đây.

"Trung Quốc tuyên bố máy bay của chúng tôi đang hoạt động trong khu vực an ninh quốc phòng của họ," Reuters dẫn lời ông Alexander Lopez, Chuẩn đô đốc Philippines trong phiên điều trần trước thượng viện. Theo ông, Trung Quốc đã phát đi cảnh báo ít nhất 6 lần, đối với phi cơ của không quân Philippines đang hoạt động trên Biển Đông qua sóng radio.

Trung tá Harold Cabunoc, phát ngôn viên Không quân Philippines, cáo buộc tháng trước, một tàu chiến Trung Quốc đã thách thức và yêu cầu máy bay tuần tra của Philippines rời khỏi khu vực đá Subi mà Trung Quốc tuyên bố thuộc vùng lãnh thổ nước này. Đá Subi là một rạn san hô vòng, phía tây nam quần đảo Trường Sa của Việt Nam, bị Trung Quốc chiếm đóng từ năm 1988 tới nay.

Căn cứ đồn trú trái phép của Trung Quốc trên đá Subi thuộc quần đảo Trường Sa. Ảnh: Sina

Một quan chức không quân giấu tên của Philippines hôm qua nhận định, Trung Quốc đang "thử" lập ADIZ trên quần đảo Trường Sa. Những hình ảnh vệ tinh gần đây cho thấy, Trung Quốc đã xây dựng đường băng, và nhiều công trình xây dựng trên 7 đá thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam.

Richard Javad Heydarian, giảng viên quan hệ quốc tế và khoa học chính trị, đại học De La Salle, Manila, Philippines cũng nhận định Trung Quốc có thể sớm tuyên bố ADIZ trên Biển Đông. Ông cho rằng, Trung Quốc gần đây cải tạo lớn trên đá Chữ Thập thuộc quần đảo Trường Sa, là minh chứng cho thấy Bắc Kinh sắp tuyên bố vùng nhận dạng phòng không.

Theo ông Heydarian, đá Chữ Thập đóng vai trò quan trọng, như một trung tâm “kiểm soát và chỉ huy” cho các hoạt động của Trung Quốc ở Biển Đông.

“Hiện giờ, Trung Quốc vẫn chưa tuyên bố bất kỳ vùng ADIZ nào trên Biển Đông, nhưng nước này về cơ bản đã thiết lập xong bộ khung cho ADIZ. Thiết lập mạng lưới đường băng, liên tục triển khai các cuộc tuần tra quân sự và bán quân sự, cho phép Trung Quốc kiểm soát hiệu quả không chỉ khu vực hàng hải thuộc vùng biển tranh chấp, mà còn cả vùng trời trong khu vực tranh chấp nữa,” Heydarian trả lời phỏng vấn kênh ABS-CBN.

Hồi đầu tháng 3, Bắc Kinh từng công khai dùng các đá cải tạo ở Biển Đông cho mục đích quân sự khi phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Hoa Xuân Doanh tuyên bố Trung Quốc sẽ sử dụng các đảo nhân tạo để “đáp ứng nhu cầu phòng thủ quân sự của Trung Quốc.”

Hôm qua bà Hoa Xuân Doanh lại ngang nhiên tuyên bố, "Trung Quốc có quyền thiết lập ADIZ, và việc có lập ADIZ hay không phụ thuộc vào an ninh vùng trời của chúng tôi có bị đe dọa hay không và mức độ tới đâu. Đây là vấn đề cần xem xét trên nhiều phương diện."

Bà Hoa cho rằng "hiện tại tình hình Biển Đông đang ổn định", và Bắc Kinh đang tích cực hợp tác với các nước Đông Nam Á để duy trì sự ổn định này. "Việc có người cố ý làm lớn vấn đề ADIZ rõ ràng có ý đồ khác."

Cuối năm 2013, Trung Quốc từng bị Nhật Bản và Mỹ lên án, sau khi đơn phương áp đặt ADIZ trên vùng biển Hoa Đông, khu vực tranh chấp với Nhật Bản.

Trung Quốc từ tháng 5 năm ngoái đến nay liên tục có nhiều hành động gây hấn ở Biển Đông, khu vực giàu tài nguyên với giá trị thương mại vận tải biển lên tới 5 nghìn tỷ USD mỗi năm.

Bất chấp sự phản đối của Việt Nam và quốc tế, sau khi hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 vào thềm lục địa, vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam, nước này công khai việc cải tạo, bồi đắp các đá ở Trường Sa và Hoàng Sa. Điều này làm dấy lên lo ngại của nhiều nước trong khu vực Đông Nam Á và quốc tế về khả năng xảy ra xung đột vũ trang ở Biển Đông.

Nhiều nghị sĩ và chuyên gia Mỹ, trong đó có ông John McCain cũng kêu gọi chính quyền Tổng thống Obama xem lại các kế hoạch hợp tác an ninh với Trung Quốc, và tỏ ý lo ngại Bắc Kính sẽ lập vùng nhận dạng phòng không ở Biển Đông.

>> Nghị sĩ, chuyên gia Mỹ kêu gọi trừng phạt Trung Quốc

>> Trung Quốc đưa thêm giàn khoan nước sâu xuống Biển Đông

>> Trung Quốc đánh bóng cho "đường lưỡi bò"

Theo Hồng Hạnh (VnExpress.net)