Danh tính người đánh tráo quả bóng giúp Việt Nam vô địch AFF Cup 2008 và cái kết đầy nghiệt ngã

Cho đến nay, đội tuyển Việt Nam đã hai lần vô địch AFF Cup. Thế nhưng, với nhiều người hâm mộ, cảm xúc mà chức vô địch đầu tiên năm 2008 mang lại vẫn là điều khó thay thế.

Thời điểm ấy, tuyển Việt Nam bị đánh giá thấp hơn Thái Lan. Trận chung kết lượt về trên sân Mỹ Đình diễn ra căng thẳng đến nghẹt thở. Khi tất cả đã chuẩn bị tinh thần cho hiệp phụ, cú đánh đầu lịch sử của Công Vinh sau quả đá phạt chuẩn xác của Minh Phương đã kết thúc mọi hy vọng của đối thủ. Bóng nằm gọn trong lưới, hàng triệu trái tim Việt Nam vỡ òa. Bình luận viên Biên Cương nghẹn ngào thốt lên: “Đó là sự công bằng của bóng đá”. Cả đất nước ngập tràn hạnh phúc, còn các cầu thủ Thái Lan chết lặng cúi đầu rời sân.

Hơn một thập kỷ trôi qua, mỗi lần nhắc lại khoảnh khắc ấy, cảm xúc vẫn vẹn nguyên. Tuy nhiên, ít ai để ý rằng ngay sau tiếng còi mãn cuộc, trái bóng gắn với bàn thắng lịch sử ấy đã biến mất một cách đầy bí ẩn.

Theo thông lệ, quả bóng quyết định chức vô địch thường được lưu giữ trang trọng trong phòng truyền thống. Thế nhưng, trái bóng Công Vinh đánh đầu tung lưới Thái Lan lại không đi theo con đường đó. Sau trận đấu, chính Công Vinh và các đồng đội từng tìm kiếm nhưng không có bất kỳ thông tin nào.

Sự thật chỉ dần hé lộ sau này. Khi rời sân, trọng tài chính Abdul Basir (Singapore) mang theo quả bóng. Trên đường đi, ông bị một người đàn ông chặn lại. Theo mô tả, đó là người nhỏ thó, ánh mắt sắc sảo, phong thái đầy quyền lực. Người này đặt vào tay Abdul Basir một quả bóng khác và lặng lẽ mang đi quả bóng thật.

Người đàn ông ấy là Nazari, quốc tịch Malaysia – giám sát trọng tài trận chung kết AFF Cup 2008. Ông nổi tiếng nghiêm nghị, có tiếng nói lớn trong giới cầm còi Đông Nam Á, từng tham gia điều hành nhiều trận cầu quan trọng ở SEA Games và Tiger Cup. Trước đề nghị của Nazari, trọng tài Abdul Basir lập tức tuân theo.

Sau khi rời Mỹ Đình, Nazari trở về khách sạn Horizon trên phố Cát Linh. Tại đây, một người đã chờ sẵn: Trương Thế Toàn – cái tên rất quen thuộc với giới trọng tài Việt Nam cuối thế kỷ 20. Ông Toàn từng là trọng tài Việt Nam duy nhất làm nhiệm vụ tại VCK Olympic Athens 2004, trước khi giã từ sự nghiệp sau án tù treo 24 tháng vì nhận hối lộ vào năm 2007.

Nazari và Trương Thế Toàn vốn có mối quan hệ thân thiết. Ngay sáng ngày diễn ra trận chung kết, hai người đã ăn sáng cùng nhau tại khách sạn. Khi đó, Nazari nói với Toàn: “Tối nay sau trận đấu, cậu quay lại đây nhé, tôi có một món quà đặc biệt”.

Món quà ấy chính là trái bóng của trận chung kết lịch sử - điều khiến Trương Thế Toàn vô cùng xúc động.

Chỉ một tháng sau, Nazari qua đời vì đột quỵ trên đất Tây Ban Nha. Trận chung kết AFF Cup 2008 cũng là lần cuối cùng ông xuất hiện trong một trận đấu chính thức.

Về phần trái bóng, Trương Thế Toàn ban đầu định mang về nhà riêng ở phố Quán Thánh (Hà Nội). Nhưng sau đó, ông quyết định trao lại cho một người mà theo ông là “xứng đáng hơn”: Cựu cầu thủ Hà Bôn – danh thủ từng khoác áo Thuế Vụ Hà Nội những năm 1960 và cũng là thông gia của HLV Mai Đức Chung.

Ông Hà Bôn nổi tiếng là người sưu tầm và lưu giữ nhiều kỷ vật quý của bóng đá Việt Nam và thế giới: áo đấu của Lê Thụy Hải, giày của Cao Cường, huy chương của Ba Đẻn, bức ảnh tuyển Đức vô địch World Cup 1990 với đầy đủ chữ ký, hay chân dung thủ môn Schumacher có đề tặng. Và trong bộ sưu tập ấy, trái bóng của trận chung kết AFF Cup 2008 chiếm vị trí đặc biệt.

Khi có người ngỏ ý hỏi liệu ông có định trao lại trái bóng cho VFF hay không, cựu cầu thủ Hà Bôn thẳng thắn đáp: “Không. Tôi sẽ không trả lại cho VFF. Tôi muốn bán đấu giá quả bóng này để ủng hộ những người nghèo khổ, cơ nhỡ, thiếu thốn tình thương”.

Một trái bóng – từ khoảnh khắc lịch sử trên sân Mỹ Đình đã đi qua những ngả rẽ ít ai ngờ tới, trở thành một câu chuyện hậu trường đặc biệt, lặng lẽ song hành cùng ký ức vinh quang của bóng đá Việt Nam.