Chỉ một thập kỷ trước, trung phong cổ điển tưởng chừng biến mất khỏi bản đồ bóng đá đỉnh cao.

Euro 2012, Tây Ban Nha lên ngôi với Cesc Fabregas đá “số 9 ảo”. World Cup 2014, tuyển Đức - cũng học theo mô hình ấy - sử dụng Thomas Muller ở vai trò “số 9 linh hoạt” cho đến khi Joachim Loew buộc phải tung Miroslav Klose, khi đó đã 36 tuổi, ở trận tứ kết.

Câu chuyện ấy từng được xem như lời tiễn đưa cho trung phong truyền thống. Thế nhưng, chỉ sau vài năm, Premier League đang chứng kiến sự trở lại đầy mạnh mẽ của những chân sút cắm đúng nghĩa, với Isak, Gyökeres và Ekitiké trở thành biểu tượng cho kỷ nguyên mới.

Sự trở lại của trung phong “đúng chất”

Dù bị xem nhẹ, tiền đạo chưa bao giờ hoàn toàn biến mất. Mùa 2014/15, Sergio Aguero ghi tới 26 bàn để giành ngôi Vua phá lưới Premier League. Harry Kane (21 bàn), Diego Costa (20) và Charlie Austin (18) bám sát ngay phía sau.

Ở Serie A, Mauro Icardi và Luca Toni cùng ghi 22 bàn, còn tại La Liga, Cristiano Ronaldo ghi 48 bàn, vượt xa Messi (43 bàn) và Griezmann (22 bàn). Sự thật là các trung phong vẫn tồn tại, nhưng bóng đá thời điểm đó ưu tiên những cầu thủ tấn công biên như Messi, Robben, Hazard - những người có thể tạo ra cả bàn thắng lẫn lối chơi.

Điều này chỉ thay đổi khi Erling Haaland xuất hiện. Pep Guardiola - HLV vốn không mặn mà với số 9 truyền thống - chiêu mộ Haaland và chấp nhận điều chỉnh hệ thống vốn vận hành “không tiền đạo” suốt nhiều năm. Kết quả? 52 bàn thắng sau 53 trận, cú ăn ba lịch sử cho Man City mùa 2022/23. Sức nặng của một trung phong thuần túy, với khả năng biến nửa cơ hội thành bàn thắng, đã làm cả Premier League phải nhìn lại.

Mùa 2023/24, Arsenal cán đích với 89 điểm nhưng vẫn về nhì, phần lớn vì thiếu một “sát thủ” đích thực. Kai Havertz ghi 13 bàn, Gabriel Jesus chỉ có 8 bàn - quá ít cho một đội bóng đua vô địch.

Chính vì thế, Arsenal dồn 64 triệu bảng để đưa Viktor Gyökeres về Emirates trong hè 2025. Tiền đạo Thụy Điển ghi 43 bàn sau 50 trận cho Sporting CP mùa trước, một con số ấn tượng dù nhiều người vẫn nghi ngờ khả năng thích nghi của anh với Premier League.

Trong khi đó, Liverpool gây bất ngờ khi chiêu mộ Hugo Ekitike - một trung phong trẻ (23 tuổi) nhưng có tiềm năng phát triển thành mẫu tiền đạo toàn diện. Thương vụ này cho thấy “Lữ đoàn đỏ” có thể đang chuẩn bị cho thời kỳ hậu Mohamed Salah, khi ngôi sao người Ai Cập đã bước sang tuổi 33 và không còn giữ phong độ đỉnh cao như cách đây vài mùa.

Alexander Isak chính là cái tên khiến thị trường chuyển nhượng bùng nổ. Với 31 bàn và 12 kiến tạo sau 67 trận ở Premier League cho Newcastle, Isak không chỉ là một chân sút sắc bén mà còn sở hữu khả năng di chuyển thông minh, tạo khoảng trống cho đồng đội.

Cao 1,9 mét, tốc độ tốt, khả năng xử lý bóng trong không gian hẹp cũng ấn tượng, Isak là hình mẫu của trung phong hiện đại: vừa làm tường, vừa săn bàn, vừa hỗ trợ lối chơi.

Newcastle tất nhiên không muốn mất anh, nhất là khi Isak chỉ nhận mức lương 120.000 bảng/tuần (khoảng 6,2 triệu bảng/năm), thấp hơn nhiều so với giá trị mà bản thân mang lại. Họ sẵn sàng hét giá 140 triệu bảng - con số đủ để chiêu mộ một chân sút mới như Benjamin Sesko của RB Leipzig.

Tuy nhiên, Isak dường như không còn hài lòng với vai trò hiện tại, điều này mở ra cơ hội cho Liverpool hoặc Chelsea - những đội rất cần nâng cấp hàng công.

Kỷ nguyên mới của “số 9 hiện đại”

Điểm chung của Isak, Gyokeres hay Ekitike là họ không còn bó buộc trong hình ảnh một trung phong cổ điển. Họ kết hợp kỹ năng của nhiều thế hệ tiền đạo: khả năng làm tường như Alan Shearer, chạy chỗ như Thierry Henry, và săn bàn như Ruud van Nistelrooy.

Thậm chí, các cầu thủ này còn tham gia pressing, di chuyển rộng, kéo giãn hàng thủ - những phẩm chất không thể thiếu trong bóng đá hiện đại.

Mùa giải 2024/25 có thể là cột mốc đánh dấu sự trở lại của trung phong đích thực tại Premier League. Arsenal có Gyokeres. Liverpool thử nghiệm với Ekitike. Chelsea sở hữu Joao Pedro và Liam Delap.

Và nếu một “bom tấn” mang tên Isak nổ ra, giải đấu hấp dẫn nhất thế giới sẽ chứng kiến sự trở lại mạnh mẽ của những “số 9” - không chỉ để ghi bàn, mà còn định hình lại cách chơi của cả đội bóng.